| بازگشت به صفحه اول |
|
|
گروهی از جوانان خطه ی قهرمان آذربایجان در تبریز گرد هم آمده ایم
تا بگوییم که آتش مهر ایران هنوز در دل آذربایجانی ها بیشتر از همیشه شعله
میکشد.... توضيحاتي چند پيرامون نام : آذربايجان و آران نام آذرآبادگان : پيش درآمد : در باب نام آذربایجان نظریات بسیار جالب ( و خنده آوری ) از سوي تجزیه طلبان در اين خطه مطرح شده كه هدف تمامی آنان ارتباط دادن اين نام با زبان تركي است . در اين نوشتار با پرداختن به تمامی نظریات موجود به وجه تسميه اين نام خواهیم پرداخت . بنا بر گفته مرحوم كسروي : « اين نام يكي از مشهورترین نامهای جغرافی ايران و در هر دوره اي با يك رشته حوادث تاریخی توام بوده است فردوسی از اين سرزمين با نام " آذرآبادگان " ياد كرده است . به يك ماه در آذرآبادگان ببودند شاهان و آزادگان تازيكان " آذربيجان " خوانند . در کتاب هاي ارمنی " آذربايقان و " آذربادقان " هر دو نگاشته اند ، در کتاب هاي کهنه ي پهلوی " اتورپاتكان " است . » در باب نوشتار هاي مربوط سخن استرابو ، جغرافي نگار نامدار يوناني از همه خرد پذير تر و به حقيقت نزديكتر است . به نوشته ي آن دانشمند ، چون دور پادشاهي هخامنشيان به پايان آمد ، الكسندر ماكدوني ( اسکندر مقدوني ) بر ايران دست يافت ، سرداری ايراني الاصل به نام " آتورپات " در آذربايگان برخاسته ، آن سرزمين را كه بخشي از خاك مادان و به نام " ماد خرد " ( در مقابل ماد بزرگ كه به نواحي مركزي ايران و حوالي زاگرس اتلاق ميگرديد ) معروف بود از افتادن به دست يونانيان نگاه داشت و آن سرزمين به ياد و نام جاودان او " اتورپاتكان " خوانده شد . ( كه همين نامگذاری نشان از قدرشناسی مردمان اصیل اين سرزمين بوده است .) آكادميسن ، واسيلي ويلاديمير ويچ بار تولد ، خاورشناس بزرگ روس در اين زمینه چنین مینگارد : « پيش از حمله اسكندر مقدوني ، آذربايجان ايران بخشي جدايي ناپذير از سرزمين ماد بود و سيستم اداري جداگانه اي نداشت . هنگام پيكار گوگمل ( نام محلي در كنار اردبیل و موصول كه جنگ اسکندر مقدوني و داریوش بزرگ در آنجا روي داده است .) آتورپات ساتراپ سراسر ماد بود . ... پس از حمله اسکندر بخشي از سرزمين ماد همچنان در اختیار آتورپات باقي ماند كه ماد خرد ناميده شد . بعدها نام آتورپات بدان افزوده شد . يونانيان اين سرزمين را آتورپاتن و ارمنيان اترپاتكان مي ناميدند . نام آذربايجان از همين جاست . » و اما سرزميني كه در شمال ارس قرار گرفته و اكنون "جمهوري آذربايجان" ناميده مي شود ، در گذشته ها اين سرزمين نامي جز اين بر خود داشته است . اين سرزمين را در روزگار باستان " آران " ، " ارٌان" يا " آلبانيا " مي ناميدند. مورخان و جغرافي نگاران باستان در اين باره مطالب زيادي نوشته اند و سرزمين آبانيا يا " آران " را جز آذربايجان يا " آتورپاتكان " دانسته اند . در اثبات اين مدعا به قدري برهان فراوان است كه آوردن مدرك و دليل بي هوده مينمايد و ما به چند مثال اكتفا مي كنيم ديودور سيسيلي ، تاريخ نگار سده نخست پيش از ميلاد با تكيه بر نوشته هاي كتزياس از استان هاي آلبانيا نام برده و استان خزر " كاسپين " و دروازه ي خزر " دربند قفقاز " را از نواحی آلبانيا شمرده است . در مورد قفقاز و محدوده ي جغرافيايي آن نوشته ي استرابون از نوشته ي ساير مورخان وجغرافي نگاران قديمي مشروح تر و دقيق تر است : « آلبانيا سرزميني است كه از جنوب رشته كوههاي قفقاز تا رود كر و از درياي خزر تا رود آلازان امتداد دارد و از جنوب به سرزمين ماد آتورپاتن محدود است . » همان طور كه خوانندگان توجه دارند ، استرابون ، آتورپاتن را بخشي از ماد دانسته و آذربايگان را " ماد آتورپاتن " و مردم آن را ايراني و زبانشان را پارسی معرفي مي نمايد . نويسندگان و جغرافي نگاران قديمي ديگري مانند : ديونيس ، آريان و پلينيوس در اين زمينه مطالب كم و بيش مشابهي نوشته اند و از گفته ي تمامي آنان چنين برمي آيد كه آلبانياي قفقاز سرزميني جدا از آذربايگان بوده است . کوتاه سخن اينكه تمامي اسناد و مدارك بر جاي مانده از جغرافي نگاران و دانشمندان قديم ، حتي پژوهشگران ارمنی و روسی و قفقازی متاخرتر مانند برخورداريان ، يانوفسكي ، شوپن ، دورن ، علي يف ، بارتولد ،يامپوسكي و ... همگي حاكي از آن است كه سرزمين آران و شروان همواره به سرزميني جز آذرآبادگان اطلاق مي شده است و در گذشته هیچگاه نام آذربايجان بر آران گفته نشده است . حتي اسناد و مدارك وزارت امور خارجه ايران و روسيه تزاري و كتابهايي كه تا سال 1918 ميلادي در روسيه نوشته شده ، سرزمين آران و شروان هرگز نام آذربايجان نداشته و گاه به همان نام اران و شيروان و گاه به نام قفقاز خوانده مي شده است . البته جدايي آذربايجان از اران علا رغم آنچه برخي نظريه پردازان مانند آكاديميس مارٌ و افراط گرایان ترك زبان مي پندارند نيست بلكه ارانيان نيز همچون ساكنان آذرآبادگان از ايرانيان اصيل هستند . همه ی اقوام ایرانی در یک واژه ی مقدس اشتراک دارند : «ایران»
|
| بازگشت به صفحه اول |