آزادی بیان و گردش آزاد اطلاعات و اخبار ، جزء بدیهی ترین موضوعاتی بود که کاندیداهای مرحله اول انتخابات ، هر یک به نوعی روی آن مانور تبلیغاتی داده و جذب مخاطب می کردند. در دوره دوم اما ، ستاره اقبال رکن چهارم دموکراسی به زیر فرو کشیده شد و کاندیداهای باقیمانده در عرصه رقابت ، بی آنکه نیم نگاهی به ضرورت شفاف سازی مواضع خود در زمینه آزادی مطبوعات داشته باشند ، بی وقفه در سرازیری جاده تبلیغات پیش رفتند.
پیروزی نهایی کاندیدای اصولگرایان که عواقب ذهنیت و رفتار سیاسی آنان با مطبوعات و مقوله آزادی بیان در دوره اصلاحات ، دامنگیر بسیاری از نشریات ، سایت های اینترنتی و وبلاگ ها شد، آب سردی بود که بر اشتیاق هواداران دموکراسی و معتقدان به گردش اطلاعات و اخبار ریخته شد؛ تا جایی که دبیر کل جبهه مشارکت در برنامه ای که در تقدیر از کاندیدای اصلاح طلبان (معین) و یاوران وی ترتیب داده شده بود ، صراحتا بر مسئولیت منسبان به جبهه اصلاحات در دفاع از آزادی های مدنی – از جمله آزادی بیان – تاکید کرد و گفت شعارها ، برنامه ها و وعده های کاندیدای پیروز ، اشاره مطمئنی به پاسداری از حقوق شهروندی مبنی بر آزادی بیان و مطبوعات نداشته است.
بیانیه ای هم که تشکل متبوع رضا خاتمی صادر کرد ، همین نکته را خاطر نشان می کرد و مجاهدین انقلاب نیز با انتشار مانیفست انتخاباتی خود بر همین موضوع متمرکز شدند.
انجمن دفاع از آزادی مطبوعات به عنوان یکی از دو سر پل ارتباط جامعه روزنامه نگاران و اهالی مطبوعات با ملت نیز روز گذشته در نشستی که داشت ، توجه به دفاع از هویت و حقوق مطبوعات را مورد تاکید قرار داد و با توجه به مواضع مبهم و غیر شفاف محمود احمدی نژاد در خصوص آزادی های مدنی مصرح در قانون اساسی ، از وی خواست موضع صریح و آشکار خود را بدون هیچ ابهامی عیان سازد:

سخنگوي انجمن دفاع از آزادي مطبوعات در همین باره روز گذشته در گفتگو با آزانس خبری ایسنا اظهار کرد:اعضاي شوراي مركزي انجمن خواستار روشن شدن نظر صريح و شفاف رييس‌جمهور در مورد گردش آزاد اطلاعات و آزادي بيان و مطبوعات شد.
ماشاء الله شمس‌الواعظين با اشاره به جلسه‌ انجمن دفاع از آزادي مطبوعات، اظهار داشت: انجمن دفاع از آزادي مطبوعات در جلسه‌ خود نتايج و پيامدهاي انتخابات نهمين دوره‌ رياست جمهوري را در عرصه‌ آزادي بيان وگردش آزاد اطلاعات و آزادي مطبوعات مورد بررسي قرار داد و از رييس‌جمهور خواهد خواست كه نسبت به حقوق مصرح در قانون اساسي در مورد آزادي مطبوعات و گردش آزاد اطلاعات و آزادي بيان ، موضع صريح و آشكار خود را بدون هيچ‌گونه ابهامي اعلام كند و پايبندي خود را به قانون اساسي در مورد آزادي بيان و گردش آزاد اطلاعات اعلام نمايد.
وي افزود: انجمن دفاع از آزادي مطبوعات همچنين اعلام كرد كه در جريان انتخابات نهمين دوره‌ رياست جمهوري توقيف روزنامه اقبال، محاكمه‌ برخي وبلاگ‌نويس‌ها در برخي شهرستان‌ها و ايجاد سانسور در برخي اخبار را در افق آينده‌ تعامل با روزنامه‌نگاران و مطبوعات كشور علامت مثبتي نمي‌بيند.
شمس‌الواعظين تاكيد كرد كه مسوولان ذي‌ربط هر چه زودتر بايد در نوع برخورد با مطبوعات و روزنامه‌نگاران تجديد نظر كنند.
وي هم‌چنين خاطرنشان كرد كه اعضاي شوراي مركزي انجمن دفاع از آزادي مطبوعات 14 مرداد سالروز مشروطيت با حضور در در منزل آيت‌الله منتظري در قم، لوح برگزيده‌ قلم طلايي سال 84 را به وي اهدا خواهند كرد.