به بهانه روز بزرگداشت مقام معلم

در حرف تمجيد، در عمل سرکوب

روز معلم همچون سال های گذشته در ميان تبليغات صدا و سيما و روزنامه ها برپا شد در حالی که مطالبات معوق مانده معلمان و آسيبی که از آخرين اعتراض ها خوردند همچنان باقی است. گرچه هيچ کدام از اين ها باعث نشده است که تجليل های لفظی از طبقه معلم کاستی بگیرد.

يک معلم درباره مطالبات خود به روز می گويد "معلمان در چند سال گذشته با مشكلات زيادي مواجه بوده و مطالبات پاسخ نگرفته بسيار دارند. از جمله اختصاص امكانات رفاهي و معيشتي، تقويت بيمه هاي درماني، هماهنگي حقوق با ساير كاركنان دولت، توجه به معلمان حق التدريسي و بازنشسته، حفظ جايگاه و منزلت معلمان و بسياري مسايل ديگر."

مشكل دريافتي و اينكه نظام هماهنگ پرداخت هنوز آن طور كه بايد به اجرا درنيامده است، از جمله مهمترين مشكلات معلمين است. دبير كانون صنفي معلمان ايران در اين زمينه مي گويد: "بر اساس تحقيقاتي كه صورت گرفته، متوسط درآمد ماهيانه معلمان يكصد و شصت هزار تومان است و اين در حالي است كه از جمع يك ميليون و هفتصد هزار نفري فرهنگيان كشور بيش از سيصد و هشتاد هزار نفر فاقد مسكن و سرپناه شخصي هستند."

محمد بهشتي لنگرودي اضافه کرده : "هرچند كه با نظام هماهنگ پايه حقوق تمام كارمندان دولت يكسان است، اما ادارات و مراكز دولتي ديگر با ارائه خدماتي همچون بن هاي كارمندي، اضافه كاري، وام هاي بلاعوض، سفرهاي رايگان و ... كارمندان خود را تامين مي كنند، اما آموزش و پرورش نمي تواند چنين مزايايي را در اختيار فرهنگيان قرار دهد. بنابراين نظام هماهنگ پرداخت به نظام
نا هماهنگ تبديل شده است."

وي با تاكيد بر اينكه ميزان بن دريافتي فرهنگيان در ماه فقط پنج هزار تومان است، مي افزايد: "معلمان امكان اضافه كاري غير از تدريس ندارند و اين در حالي است كه زمان مشخص شده از طرف يونسكو براي تدريس فقط شش ساعت در روز است و اگر معلمي بيش از اين مقدار تدريس كند به دليل خستگي نمي تواند آن طور كه بايد و شايد در روند تدريس فعال باشد."

دبير كانون صنفي معلمان ايران با اشاره به اينكه تعدادي از معلمان براي جبران كمبود حقوق خود مجبور به پذيرفتن تدريس شيفت ديگر هستند، ادامه مي دهد: "وقتي معلمي در دو شيفت تدريس مي كند مجبور است انرژي خود را بين دو شيفت تقسيم كند و در نتيجه كارآيي مطلوب را نخواهد داشت."

آرامش معلم، انگيزه محصل

يك كارشناس تعليم و تربيت با تاكيد بر اينكه در فضاي صميمي و با محبت بسيار راحت تر از "محيط هاي پر استرس" مي توان مفاهيم آموزشي را منتقل كرد، مي گويد: "معلم مي تواند با آرامشي كه در كلاس درس ايجاد مي كند سبب ايجاد انگيزه يادگيري در دانش آموزان شود و آنها را به سوي آينده اي روشن سوق دهد."

اما متاسفانه سالهاست به دلايل مختلف، چه مشكلات معيشتي معلمان و خستگي آنان و چه به دليل داشتن شغلهاي دوم و گاهي سوم ـ که خود ناشي از مشکل اول است ـ شاهد هستيم كه كلاس درس محلي شده است براي رفع خستگي معلمان. نتيجه منطقي چنين بي تفاوتي، دانش آموزاني هستند كه بدون آنكه بتوانند درست "بخوانند" و درست "بنويسند"، وارد دانشگاه و جامعه مي شوند و مي بايست نيروهاي متخصص جامعه را تشكيل دهند.

به گواهي اكثر كساني كه از نزديك با حوزه آموزش و پرورش در ارتباط هستند، نظام آموزشي كشور قادر به تعليم درست و صحيح نيروهاي متخصص نيست. اين گونه است كه اكنون شاهد ورود افرادي به دانشگاه ها هستيم كه از مجاري درستي آموزش نديده اند و اين امر بيش از آنكه ناشي از بد عمل كردن معلمان باشد، به دليل سياستهاي دولت و وزارت آموزش و پرورش است.

مشكلات معيشتي معلمان نه تنها به روند زندگي آنها لطمه مي زند كه در روند تحصيلي دانش آموزان كه نسل آينده اين كشورهستند نيز لطمات جبران ناپذيري وارد مي كند. كارشناس مسوول واحد مطالعه و تحقيق مقطع ابتدايي در گفت و گويي با مهر در اين زمينه مي گويد: "مشكلات معيشتي معلمان ساختار آموزشي كشور را ضعيف كرده است و چنانچه اين روند ادامه داشته باشد در سال هاي آينده درصد مردودي دانش آموزان افزايش خواهد يافت."

رخساره فضلي با اشاره به اينكه ساختار نيروي انساني وزارت آموزش و پرورش بايد تقويت شود و از نيروهاي متخصص در زمينه تدريس استفاده شود، مي افزايد: "مشكل ضعف تخصصي ساختار نيروي انساني زماني حل خواهد شد كه مشكلات معيشتي و منزلتي معلمان حل شود."

به اعتقاد خانم فضلي: "مشكلات معيشتي، اجراي طرح هاي آموزش و پرورش را با مشكل مواجه كرده است، چرا كه به دليل كمي حقوق دريافتي بيشتر متخصصان ترجيح مي دهند به جاي تدريس در وزارت آموزش و پرورش به فعاليت هاي درآمد زا بپردازند. در صورتي مي توان ساختار نيروي انساني را تقويت كرد كه منزلت اجتماعي معلمان خصوصاٌ در دوره ابتدايي افزايش يابد، چرا كه در اين صورت متخصصان بيشتري خواهان تدريس در مدارس خواهند شد و در اين صورت افراد اصلح براي تدريس در مدارس انتخاب مي شوند و كيفيت آموزشي ارتقا پيدا مي كند."