'از هر چهار جوان ایرانی یکی بیکار است'

کاوه امیدوار

یافتن اشتغال برای جمعیت جوان ایران چالش بزرگ در برابر دولت است

بی بی سی: محمد مدد، رئیس مرکز آمار ایران، اعلام کرده است که بیش از ۲۵ درصد جوانان ایرانی بیکارند که این رقم در شهرها به ۲۸ درصد و در روستاها به ۱۹ درصد می رسد و میانگین سنی جوانان بین 15 تا 24 سال است.

البته در ایران بسیاری از جوانان ۱۵ تا ۲۴ ساله یا به مدرسه می روند یا در دانشگاه مشغول تحصیلند و تعداد متقاضیان کار در این گروه سنی چندان زیاد نیست و عمده متقاضیان کار در رده سنی ۲۴ تا ۳۰ سال قرار دارند.

جمعیت ایران در سه دهه اخیر تقریبا دو برابر شده و اکثر کسانی که در سالهای بعد از انقلاب ۱۹۷۹ متولد شده اند به سرعت به جمع متقاضیان کار می پیوندند.

گزارش ها نشان می دهد که نرخ بیکاری که زمانی به کمتر ۱۱ درصد رسیده بود دوباره در حال افزایش است و به گفته آقای مدد، بر اساس آخرین آمارها، نرخ بیکاری به ۱۱.۹ درصد رسیده است.

برخی کارشناسان، نرخ واقعی بیکاری را بسیار بالاتر می دانند و معتقدند که آمار دولتی با واقعیت فاصله دارد.

علیرضا محجوب، نماینده تهران در مجلس، در گفتگو با خبرگزاری فارس نرخ بیکاری اعلام شده از سوی مرکز آمار را "محاسبه اشتباه" می داند و می گوید: واقعیت جامعه نشان می هد بیکاری کم نشده است.

آقای محجوب، که عضو خانه کارگر بزرگترین تشکل کارگری ایران است، می گوید "اگر دولت بتواند ثابت کند که در این برهه زمانی که ورود نیروی کار در تاریخ معاصر بی نظیر است، حداقل توانسته مانع بدتر شدن مشکل بیکاری شود، باید جشن گرفت."

به نظر این نماینده مجلس، نرخ بیکاری در حال حاضر نمی تواند کمتر از ۱۶ درصد باشد.

سیل بیکاران

جمعیت بیکاران ایران بر اساس آمارهای رسمی بیشتر از سه میلیون نفر است ولی برخی کارشناسان تعداد بیکاران را بالاتر از چهار میلیون نفر برآورد کرده اند.

گزارش ها نشان می هد که سالانه بیشتر از هشتصد هزار نفر وارد بازار کار می شوند و در این شرایط حتی اگر دولت بتواند برای تازه واردان هم شغل ایجاد کند، بازهم این کشور بیشتر از سه میلیون نفر بیکار خواهد داشت.

برخی کارشناسان بر این باورند که با توجه به آهنگ کند رشد اقتصادی و کاهش سرمایه گذاری در ایران، این کشور در سالهای آینده نیز با مشکل بیکاری مواجه خواهد بود.

بیکاری یکی از مهمترین معضلات اقتصادی و اجتماعی ایران است و شمار بیکاران که اکثر آنان را جوانان تشکیل می دهند روز به روز در حال افزایش است.

بر اساس گزارش ها، سالانه نزدیک به ۴۰۰ هزار نفر از دانشگاه ها و مراکز آموزش عالی فارغ التحصیل می شوند که بخش عمده ای از این جوانان نمی توانند شغلی برای خود بیابند.

محمد جهرمی، وزیر کار ایران، اخیر در یک گفتگوی تلویزیونی اعلام کرد که در ۲۲ استان اکثر از بیکاران تحصیلات زیر دیپلم ندارند.

به گفته آقای جهرمی، جوانان جویای کار با تحصیلات دانشگاهی عمدتا بدون ارزیابی بازار کار در رشته ای پذیرفته شده و ادامه تحصیل داده اند و اکنون تحصیلاتشان با نیازهای بازار کار منطبق نیست.

طرح مشکل گشا

دولت محمود احمدی نژاد از دو سال و نیم پیش طرح بنگاه های زود بازده را برای مقابله با بحران بیکاری به اجرا گذاشته است.

در این طرح که یکی از بزرگترین طرح های اجرای شده در دولت آقای احمدی نژاد است، پیش بینی شده مبلغ ۱۰۰هزار میلیارد تومان (معادل ۱۱۰ میلیارد دلار) از منابع بانک ها برای اجرای این طرح استفاده شود.

دانش جعفری نسبت به کارآیی طرح احمدی نژاد برای ایجاد اشتغال تردید داشت

به گفته آقای جهرمی در دو سال گذشته ۸۵۰ هزار شغل از طریق ایجاد بنگاه های زود بازده ایجاد شده است و اگر تمام طرح ها به نتیجه برسد می تواند سه میلیون شغل ایجاد کند.

وزارت کار اعلام کرده در سال جاری از پذیرش طرح جدید خودداری می کند زیرا به گفته وزیر کار، نزدیک به ۶۰ هزار میلیارد تومان (معادل ۶۶ میلیارد دلار) طرح در بانک ها داریم.

اجرای این طرح با انتقادات گسترده ای مواجه شده و وزارت کار برای بررسی وضعیت بنگاه های زود بازده برنامه ای را به اجرا گذاشته تا بر اساس آن، میزان موفقیت طرح بنگاه های زود بازده را در کل کشور ارزیابی کند.

مشکل بزرگی که اجرای این طرح را با مانع مواجه کرده است افزایش شدید نقدینگی و تورم فزاینده است.

در حال حاضر بانک مرکزی سیاست انقباضی در پیش گرفته و برای جلوگیری از رشد نقدینگی و تورم پرداخت وام بانکی را محدود کرده است.

این محدودیت با مخالفت وزارت کار رو به روست زیرا این وزارتخانه نگران آن است برنامه جدید بانک مرکزی باعث کاهش تسهیلات برای ایجاد بنگاه های زود بازده شود و عملا اجرای این طرح را متوقف کند.

داود دانش جعفری، وزیر پیشین اقتصاد و دارایی، در روز کناره گیری از اینن سمت با انتقاد از آقای جهرمی وطرح بنگاه های زود بازده گفت هر چه خود او و بانک مرکزی تلاش کردند تا وزیر کار را متقاعد کنند که چاپ اسکناس برای ایجاد اشتغال مفید نیست اما موفق نشده اند.

به گفته وزیر سابق اقتصاد، "حتی اگر بانک ها منابع مختصری را برای طرح های مورد نظر اختصاص دهند باید دید که طرح های زودبازده جدید مهمتر هستند یا تامین سرمایه در گردش طرح های تمام شده قبلی."

به گفته برخی کارشناسان، تصمیم وزارت کار برای محدود کردن پذیرش طرح جدید در سال جاری، نشانه آن است که طرح بنگاه های زود بازده به نتیجه مورد نظر نرسیده و نمی تواند به تنهایی مشکل گشای بیکاری باشد.

----

اعتراض در ایران خودرو
اعتراض شدید کارگران ایران خودرو به اخراج دهها نفر از همکاران خود