از سايت روشنگری
گزارشى از اعتراضات معلمان ايران در دوسال اخير
*اعتصاب و تحصن سراسرى معلمان ايران از 16 تا 23 اسفند برگزار مى
شود
نمايندگان تشكل‌هاى صنفى فرهنگيان سراسر كشور در بيانيه‌اى
نسبت به عدم رسيدگى به وضعيت حقوقى فرهنگيان اعتراض كردند.
در اين
بيانيه آمده است: باز هم مي‌گوييم در مجموع نهادهاى قانونى كشور
اراده‌اى براى حل مشكلات فرهنگيان و رعايت عدالت و قانون هماهنگ نظام
پرداخت حقوق وجود ندارد.
اين بيانيه افزوده است: اغلب مسوولان
مي‌گويند: ما مي‌دانيم تبعيض وجود دارد، حق هم با شماست، اما
نمي‌توانيم به معلم‌ها يا پرستارها به حد كافى حقوق بدهيم و امكانات
يكى زندگى معمولى در اختيار آن ها قرار بدهيم. كشور پول ندارد. قبول
داريم كه حقوق يك ميليونى هم وجود دارد. اما چه كنيم!؟
واى بر
مجلسى كه نمي‌تواند قانون مصوب نظام هماهنگ پرداخت را در بررسى بودجه
سالانه پيگيرى نمايد و امروز نيز حتى حاضر نيست، بنا برخواسته
معلمان،حداقل هر ساله درصدى فراتر از نرخ تورم يا افزايش حقوق
فرهنگيان موافقت كند و آنها را از تنگناى مشكلات رها سازد.
اين
بيانيه آورده است: تنها راهى كه امروز مانده است، اتحاد و اتحاد و
اتحاد است.
در اين بيانيه با تاكيد بر قانونى و صنفى بودن اين حركت
آمده است: با توجه به برخوردهاى توهينآميز برخى مسئولان مجلس و
كميسيون بودجه و عدم ارائه پاسخ منطقى از سوى آنان به خواسته‌هاى
قانوني، صنفى و به حق معلمان، ضمن پايبندى به بندهاى بيانيه يزد از
صبح روز شنبه 16/12/82 به مدت يك هفته معلمان با برگزارى تحصن در دفتر
همه مدارس و واحدهاى آموزشى دخترانه و پسرانه سراسر كشور از رفتن به
كلاس خوددارى كنند."
در ادامه اين بيانيه تاكيد شده است: ما خواهان
رفع تبعيض از حقوق و اجراى طرح ويژه فرهنگيان همچون بسيارى ديگر از
كاركنان دولت هستيم كه همه مسوولان بالاى كشور نيز به آن باور دارند و
از همه مي‌خواهيم ما را در اين راه يارى كنند. اما تا ما به طور جدى
خواسته‌هاى به حق خودمان را نخواهيم كسى به فكر ما نخواهد بود. اگر
دولت و قانونگذاران مي‌توانند در همان روز اول يا دوم با اعلام پاسخ
مثبت به خواسته‌هاى قانونى معلمان، اعتراض آنها را در آستانه سال نو به
دلگرمى و رفع نگرانى و ادامه كار تبديل نمايند.
فعالان صنفى:
آستانه اشرفيه - كانون صنفى معلمان شيراز - كانون صنفى يزد - كانون
صنفى فرهنگيان اصفهان - كانون صنفى معلمان كرمانشاه - كانون صنفى
فرهنگيان استان مركزى - انجمن صنفى استان كردستان - كانون مستقل
فرهنگين آذربايجان شرقى - كانون صنفى فرهنگيان رشت - كانون صنفى
فلاورجان - كانون صنفى فرهنگيان خوزستان و شوشتر - فرهنگيان شهرضا -
كانون صنفى معلمان اروميه.
از: كامران صفايى
گزارشى از اعتراضات معلمان ايران
آخرين موج اعتراضات
معلمان ايران روز يكشنبه 13 مهر 82، در روز جهانى معلم صورت گرفت و
معلمان در اين روز بار ديگر براى تحقق خواست ها و مطالبات خود در
تهران، اصفهان، اردبيل و چندين شهر ديگر دست به تجمع و گردهمايى زدند.
معلمان ايران در سال هاى اخير بارها نسبت به وخامت وضع معيشتى خود
اعتراض كرده اند، اما بى ترديد حركت بزرگى كه زيربناى اقدامات بعدى
آنان را فراهم ساخت، اعتراضاتى بود كه دو سال پيش صورت گرفت. در بهمن
ماه سال 80 معلمان با مجموعه اى از مطالبات خود اعتراضات گسترده و
پرشورى را در تهران و شهرستان ها سازمان دادند كه تا مدتها فضاى سياسى
كشور را تحت تاثير قرار داد. در ميان مطالبات مطرح شده، افزايش 25
درصدى حقوق، افزايش تسهيلات براى دريافت وام مسكن و حق ايجاد تشكل هاى
مستقل معلمان و كاركنان آموزش و پرورش جنبه محورى داشتند. روز سه شنبه
2 بهمن 1380 همزمان با شهرستانها حدود 7 هزار معلم در تهران در اعتراض
به پايمال شدن حقوق خود در مقابل مجلس و دانشگاه تهران دست به تجمع
زدند. پنج روز پيش از اين تاريخ، ميدان حر تهران شاهد اجتماع 10 هزار
نفرى معلمان معترض بود. دولت خاتمى نگران از ابعاد گسترده اعتراضات
معلمان، ناتوانى تشكل هاى "فرهنگى" وابسته به دو جناح در مهار
اعتراضات، قاطعيتى كه در طرح مطالبات ديده شده بود، گسترش سريع
اعتراضات به شهرستان ها و چشم اندازى كه ادامه آن براى ناراضيان ديگر
قشرهاى مردم فراهم مى ساخت، سراسيمه دست به عقب نشينى زد و از تشكيل
"كميته ويژه پيگيرى مطالبات معلمان" توسط "رئيس جمهورى" خبر داد.
معلمان به اميد تحقق خواست هايشان به سر كلاس هاى درس بازگشتند و اين
در حالى بود كه در كميته ويژه رئيس جمهور هيچ نماينده اى نداشتند،
گروهى از آنان دستگير شده و تحت فشار قرار گرفته بودند. هدف از تشكيل
كميته ويژه، پراكندن معلمان، تقليل مطالبات آنان و آرام سازى فضاى
سياسى بود. به همين دليل مسئولين كه از 20 روز اعتراض معلمان كلافه شده
بودند، يكى پس از ديگرى با سبدى از وعده هاى مختلف در صحنه ظاهر شدند:
"سازمان مديريت و برنامه ريزى متعهد شد ۲۵ ميليارد تومان به صندوق
ذخيره فرهنگيان بپردازد تا طبق ضوابط هزينه شود." به دنبال او مرتضى
حاجى وزير آموزش و پرورش اعلام كرد كه "يارانه مسكن معلمان تا پايان
سال ۸۰ پرداخت خواهد شد ضمن اينكه تا قبل از اتمام سال ۸۰ يك نوبت كمك
غيرنقدى ۲۰ هزار تومانى هم به هر معلم پرداخت خواهد شد. " مسئولان قول
دادند تنها در سال 80 سه نوبت به معلمان كمك هاى غيرنقدى بدهند؛ قول
دادند هيچ وقت يارانه مسكن معلمان ديگر به تعويق نيافتد؛ قول دادند
مشكل بيمه معلمان را بسرعت حل كنند؛ قول دادند كه معلمان حق التدريسى
را كه در ميان معلمان جزو محروم ترين گروه به شمار مى آيند استخدام
كنند؛ قول دادند 30 هزار معلم حق التدريسى ديگر استخدام كنند. بخش عمده
اين قول ها دروغ بود. خواست هاى اصلى معلمان هرگز برآورده نشد. يكسال و
نيم پس از تشكيل اين كميته، حاجى وزير آموزش و پرورش در صحنه حاضر شد
تا ختم ماجراى مطالبات را اعلام كند. او گفت: "افزايش ميزان وام مسكن
پرداختى به فرهنگيان، فوق العاده جذب معلمان به ميزان 15 درصد، ميزان
پرداختى بابت بيمه هاى تكميلى فرهنگيان، يارانه مسكن و فوق العاده
مناطق محروم" توسط كميته ويژه بررسى مشكلات معلمان صورت گرفته است.
حاجى با اشاره به متوسط افزايش 7/26 درصدى حقوق معلمان در سال 81/1380
گفت: "اين حقوق جوابگوى همه هزينه ها نيست و بهبود نسبى محسوب مى شود،
ولى سطح توقعات نيز بايد با درنظر گرفتن درآمدهاى محدود نفتى و غيرنفتى
كشور تعديل شود."
جريان واقعى امور نشان داد كه دولتمردان نظام
استادان واقعى "تعديل" خواست ها و "سطح توقعات" معلمان هستند: ازهمه
خواست هاى معلمان پس از گذشت يك سال و نيم حدود ۶۰ هزار تومان بن
غيرنقدى به معلمان رسيد كه معنايش افزايش حدود پنج هزار تومان به حقوق
فرهنگيان بود. متوسط حقوق معلمان به ادعاى وزارت آموزش و پرورش به 114
هزار تومان رسيد و اين در حالى است كه مقامات رسمى بانك مركزى خط فقر
را 170 هزار تومان اعلام كرده اند. حق ايجاد تشكل هاى مستقل صنفى
معلمان از طريق دستگيري، پيگيرد و ارعاب سازمانگران مطالبات معلمان
پاسخ گرفت. در نتيجه معلمان بار ديگر در شرايطى متفاوت از بهمن 80 دست
به اعتراض زدند.
دو تغيير مهم در اعتراضات سال 81
دو تغيير
مهم در شرايط پديدار شده بود: تشكل هاى اقمارى جناح هاى حكومتى از
تجربه سال 80 درس گرفته و دريافته بودند كه بازى با جنبش مطالباتى
معلمان به قصد سواستفاده ابزارى از ظرفيت اعتراضى آنان در امتيازگيرى
هاى جناحى شان، در واقع بازى با آتش است و جريان كار همچنان كه
اجتماعات گسترده سال 80 نشان داده بود، مى تواند به سهولت از چنگ شان
خارج شود و بنابراين ترجيح دادند صحنه منازعات به پائين كشيده نشود،
تغيير دوم موقعيت شكننده سازمانگران اعتراضات صنفى معلمان بود: بخش
وسيعى از آنان در جريان حركت هاى سال 80 هزينه هاى سنگينى پرداختند،
عده اى ديگر به اين نتيجه رسيدند كه از مجراى قانونى امكان برخوردارى
از حق تشكل مستقل صنفى را نخواهند يافت و تلاش خود را بر نهادسازى
عليرغم مخالفت ها و دشوارى ها و سركوب ها متمركز كردند، علاوه بر اين
ناكامى حركت گذشته، عامل سرخوردگى عده اى ديگر شده بود. حاصل اين وضعيت
آن شد كه معلمان شكل "سكوت" را براى اعتراض خود برگزيدند، شكلى كه
ظاهرا منطبق بر توازن قواى طرفين بود. شنبه 13 ارديبهشت 1381 فرهنگيان
در مناطق نوزده گانه در استان تهران و همزمان با تهران در نه شهرستان
براى رسيدگى به مطالباتشان در ادارات محل خدمت خود به صورت مكتوب و با
دست داشتن پلاكارد حاضر شدند تا خواسته هاى خود را بيان كنند. اما جناح
هاى حكومت حتى چنين شكل نجيبانه اى از اعتراض را هم تحمل نكردند.
استاندارى ها هر نوع راهپيمايى وتجمع و تظاهرات معلمان و غيبت از كلاس
هاى درس را ممنوع كردند. اما عليرغم همه تهديدها و ارعاب پشت پرده و خط
و نشان كشيدن ها تحصن همراه با سكوت در مناطق مختلف تهران و بسيارى از
شهرهاى كشور آغاز شد. در برخى مناطق به خاطر ازدحام فرهنگيان و خشم
ناشى از فقر و بى عدالتى سكوت دوام نياورد. نيروى انتظامى در مشهد با
باتوم به جان معلمان افتاد و تعدادى را مجروح و مضروب و تعدادى را هم
دستگير كرد، در اصفهان عملا مدارس تعطيل شدند، در شيراز و اروميه همه
جا اجتماعات اعتراضى برپا شد و با دستگيرى و تهديد و اخراج پاسخ گرفت،
خواست ها اما كماكان همان بود كه سال 80 مطرح بودند: افزايش حقوق
متناسب با نرخ تورم در سطح 25 درصد، ايجاد تسهيلات براى مسكن مناسب،
برخوردارى از بيمه درماني، حق ايجاد تشكل هاى مستقل صنفي، اجراى نظام
پرداخت هماهنگ دستمزدها و پايان دادن به تبعيض در نحوه پرداخت حقوق
كارمندان، استخدام حق التدريسى ها، مشاركت معلمان در تصميم گيرى هاى
امور آموزشى.
"كميته ويژه پيگيرى مطالبات معلمان"، همراه با مديران
كل آموزش و پرورش دوباره وارد صحنه شدند و دوباره وعده ها تكرار شد و
البته وعده ها همچنان نامتحقق مانده است و معلمان امسال نيز براى خواست
ها و مطالبات خود دست به اعتراض زده اند و دوباره بگيرو ببندها صورت
گرفت و يك هفته پس از پايان اعتراضات 13 مهرماه معلمان، سخنگويان تشكل
هاى معلمان خواستار پايان دادن به موج پيگرد فعالين اين تشكل ها و
ازادى معلمان زندانى شدند.
به اين ترتيب بيانيه اعتراضى
نمايندگان تشكل هاى صنفى فرهنگيان در پايان يك رشته اعتراضات پردامنه و
مداوم در دو سال اخير براى كسب حداقل خواست ها و مطالبات اين قشر از
مزدبگيران كشور انتشار يافته است. بيانيه اى كه در آن نگاه به جناح هاى
نظام و اميد به تحقق خواست هاى پايه اى صنفى قشر معلمان از سوى حكومت
به چشم نمى خورد و ياآور مى شود كه "تنها راه باقى مانده براى معلمان
اتحاد و اتحاد و باز هم اتحاد است".