حميد احدي

يک روز پس از انتشار اولين خبرها درباره بازداشت حسين موسويان عضو ارشد تيم مذاكره كننده هسته اي سابق و معاون مركز تحقيقات استراتژيك مجمع تشخيص مصلحت، يک سايت نزديک به جناح تندرو اعلام داشت که اتهام وي جاسوسي است و ربطي به مسائل اقتصادي ندارد. اما محمد عطريانفر از اعضاي اصلي حزب کارگزاران سازندگي با رد اتهام جاسوسي موسويان دستگيري وي را اقدامي در جهت ايجاد فضاي پليسي در کشور توصيف کرد.

تحليلگران رسانه اي جهان نوشتند گروه هاي تندرو گامي به هاشمي رفسنجاني مرد دوم قدرت در جمهوري اسلامي نزديک شدند که اين مي تواند موجب تحولات بزرگي در سياست داخلي و خارجي ايران باشد. روزنامه فايننشال تايمز به نقل از محمد عطريانفر، روزنامه نگار و از مقامات سابق دولتي ايران که از او با عنوان چهره اي نزديک به آقاي موسويان ياد کرده، نوشته که حسين موسويان ارتباطاتي با لابي هاي سياسي در خارج از ايران داشته است. وي در عين حال مطرح شدن اتهام جاسوسي عليه موسويان را بعيد دانسته و گفته اگر وي بزودي آزاد نشود، انتظار مي رود حسن روحاني، دبير پيشين شوراي عالي امنيت ملي و اکبر هاشمي رفسنجاني رئيس مجمع تشخيص مصلحت ايران به دفاع از او برخيزند.

اقتصادي يا جاسوسي

در فاصله يک روزي که از انتشار خبر دستگيري حسين موسويان در روزنامه اعتماد تا گزارش خبرگزاري فارس گذشت، احتمال ها بيش تر اين بود که موسويان نيز مانند سيروس ناصري سرمذاکره هسته اي سابق ايران، به بهانه مسائل اقتصادي به دام افتاده باشد. احتمالي که با وجود خبر فارس همچنان نمي تواند دور از ذهن باشد.

نام سيروس ناصري از روزهاي پاياني دولت خاتمي به عنوان متهم اقتصادي در روزنامه هاي کيهان و حزب الله و رسالت نقش بست. خبرهائي که ادعا داشت وي به علت سوء استفاده هاي مالي در يک شرکت نفتي [کيش اورينتال] طرف معامله با هالي برتون آمريکا تحت پيگرد قراردارد. اين اتهام که نزديک شش ماه به شکل هاي مختلف ادامه يافت و تا سرحد خبر دستگيري سرمذاکره گر هسته اي ايران جلو رفت، سرانجام بعد از آن که شرکت کيش اورينتال به سپاه پاسداران فروخته شد و امتيازها و دارائي هايش هم به مجموعه اقتصادي سپاه واگذار گرديد، منتفي شد و ديگر هيچ خبري درباره آن انتشار نيافت.

خبرگزاري فارس که مدعي شده اتهام موسويان اقتصادي نيست منبع "موثق" خود را افشا نکرد، و در مقابل گزارش داد که دوشنبه شب موسويان به دادسرا احضار شد و بعد از آن دستگير گرديد و به زندان اوين فرستاده شد، در حالي که خبر اوليه نشان مي داد که نيمه شب هشت مامور به خانه وي مراجعه کرده و وي را به محلي نامعلوم برده اند.

گرچه در موارد بسيار در مورد کساني که به دام دستگاه امنيتي و اطلاعاتي افتاده اند، سايت ها و روزنامه هاي وابسته به اين دستگاه، اتهام هائي رديف تند رديف کرده اند که در موقع رسيدگي به پرونده آنان اصلا جائي نداشته است، اما دست کم اعلام "يک سري ارتباطات با عوامل خارجي و تبادل اطلاعات با آنها" در سايت هاي تندرو به عنوان اتهام موسويان نشان مي دهد که پرونده اي که براي يک عضو برجسته مجمع تشخيص مصلحت در حال ساخته شدن است، چه مبنائي دارد. سابقه نشان مي دهد که در گذشته فشارهاي پشت پرده و حمايت ها گاهي بدان انجاميده که متهم بعد از ماه ها بدون هيچ نوع اتهام و اعتراضي از زندان آزاد شده است. در اين موارد معمولا تفاهم هائي صورت مي گيرد که متهم در مقابل آزاديش از هر نوع شکايت و پي گيري دست بشويد.

اين نوع پرونده ها که تنها رقابت هاي سياسي روز، علت تشکيل آن هاست، به گفته آگاهان مصرف داخلي دارد و در شرايط حاضر مي تواند به نوعي گروگان گيري براي ساکت کردن قوي ترين گروه رقيب دولت فعلي تعبير شود.

از جمله شباهت هاي ديگر خبر منتشر شده فارس با موارد پيشين که پرونده سازي براي يکي از جناح هاي قدرت در دستورست، تکرار چند باره اتهام جاسوسي و تاکيد بر اين است که موسويان در حال حاضر در مرحله بازجويي قرار دارد و تحقيقات درباره او ادامه دارد. لذابحث آزادي وي فعلاً منتفي است.

شروع ماجرا

ساعت هاي مياني چهارشنبه يک خبر رسيده به دفتر بي بي سي در تهران، ادعا داشت که حسين موسويان بعد از حضور ناگهاني هشت مامور امنيتي در خانه اش دستگير شده است. اما تا ساعت ها خبر جديدي به دست نيامد. تلفن هاي خانه وي جواب نمي داد و دفترش در مجمع تشخيص مصلحت نظام هم هر سئوالي را بي جواب مي گذاشت. اما از غروب آن روز که خبر، پس از سايت فارسي بي بي سي، در برنامه اين راديو پخش شد، در جهان پيچيد.

خبر از قول منبعي که مي خواست نامش فاش نشود گزارش مي داد که روز اول مه هشت مأمور امنيتي به خانه آقاي موسويان در تهران مراجعه کرده و او را با خود بردند. همان اتفاقي که قبل از دوم خرداد نيروهاي اپوزيسيون علاقه مند بودند در آلمان رخ دهد و موسويان به عنوان متهم در پرونده رستوران ميکونوس برلين دستگير شود.

در آخرين سال رياست جمهوري هاشمي رفسنجاني قتل عده اي از سران کردها که در حال گفتگو درباره مباحث سياسي بودند، موسويان سفير جمهوري اسلامي در آلمان را در صندلي اتهام نشاند. گروه هاي مخالف جمهوري اسلامي ادعا داشتند که عاملان آن قتل با حمايت سفارت ايران دست بدان کار زده بودند.

آخرين مصاحبه

خبرگزاري هاي جهاني با دريافت خبر دستگيري حسين موسويان، براي يافتن علت و سرخطي از اين اقدام، به سراغ ارشيوهائي رفتند که نشان مي دهد آخرين بار وي در آقاي موسويان در مصاحبه اي با خبرگزاري ايسنا، مذاکرات هسته اي ايران در دوره سرپرستي آقايان روحاني و لاريجاني را ارزيابي کرده و اين دو دوره را "دو بال هسته اي ايران" توصيف کرده بود.

در اين مصاحبه آقاي موسويان اظهار داشت که در دوره آقاي روحاني، حرکت در زمينه پيشرفت فني در برنامه هسته اي به کندي صورت گرفت اما، به گفته وي، فضاي سياسي، حقوقي و امنيتي در کنترل بود در حالي که در زمان سرپرستي آقاي لاريجاني، عملياتي کردن توان غني سازي سرعت گرفت اما در مقابل، ارجاع پرونده هسته اي به شوراي امنيت سازمان ملل متحد کشور را با مشکلاتي مواجه کرده است.
وي در عين حال تأکيد کرد که حتي در صورتي که به جاي آقاي احمدي نژاد، آقاي رفسنجاني به رياست جمهوري برگزيده مي شد، بازهم برنامه غني سازي ادامه مي يافت.

حسين موسويان که از وي به عنوان يکي از ديپلمات هاي مورد وثوق هاشمي رفسنجاني رييس جمهور اسبق ياد مي شود در زمان رياست جمهوري اکبر هاشمي رفسنجاني سفير ايران در شوروي و آلمان و بعد از آن که به عضويت هيات مذاکره گر هسته اي انتخاب شد، به معاونت مرکز پژوهش هاي مرکز تحقيقت استراتژيک وابسته به مجمع تشخيص مصلحت رسيد که حسن روحاني همچنان رياست آن را به عهده دارد.

در ماه هاي اخير که از گفتگوهاي لابي هاي مختلف قدرت ايران با آمريکا و اروپا اخباري منتشر شد، همواره از موسويان به عنوان يکي از افرادي که در اين لابي ها حضور دارد ياد مي شد. به همين جهت روزنامه فايننشنال تايمز به سفرهاي متعدد خارجي وي در ماه هاي اخير اشاره کرده است.