سرمایه، محمود فراهانی: خرج و دخل دولت در سال 87 از سوی بانک مرکزی منتشر شد. بنابراین گزارش، هزینه های جاری دولت در سال گذشته بالغ بر 4/56 هزار میلیاردتومان و پرداخت های عمرانی 4/21 هزار میلیاردتومان بوده است. همچنین دولت در سال گذشته 1/42 هزار میلیاردتومان در قالب 57/21 هزار میلیاردتومان واگذاری دارایی سرمایه ای و 6/20 هزار میلیاردتومان برداشت از حساب ذخیره ارزی از درآمدهای نفتی استفاده کرده است و وابستگی بودجه به نفت بیش از 42 هزار میلیاردتومان بوده است. درآمد مالیاتی سال گذشته دولت نزدیک به 97/23 هزار میلیاردتومان بوده که نسبت به سال قبل 25 درصد افزایش نشان می دهد. سایر درآمدهای غیرنفتی دولت نیز نزدیک به 95/13 هزار میلیاردتومان بوده که نسبت به سال 86، معادل 2/31 درصد رشد نشان می دهد. در نهایت اینکه درآمدهای دولت در سال 87 بالغ بر 93/37 هزار میلیاردتومان عنوان شده است. تراز مالیاتی براساس گزارش بانک مرکزی، تراز عملیاتی در سال 87 بالغ بر منفی 5/18 هزار میلیاردتومان است که نسبت به سال 86، بالغ بر 50 درصد رشد کرده است. این میزان رشد تراز عملیاتی ناشی از رشد 34 درصدی پرداخت های هزینه ای دولت است.

دولت در سال 87، بالغ بر 43/56 هزار میلیاردتومان پرداخت هزینه ای داشته که نسبت به پرداخت های هزینه ای سال 86 معادل 13/42 هزار میلیاردتومان، 9/33 درصد رشد نشان می دهد. از تفاضل درآمدهای دولت و پرداخت های هزینه ای تراز عملیاتی حاصل می شود که این رقم برای سال 86، بالغ بر منفی3/12 هزار میلیارد تومان بوده است. تراز عملیاتی در واقع به معنای کسری بودجه دولت محسوب می شود. بدین معنی که دولت به دلیل کمبود درآمد برای پوشش هزینه های جاری از درآمدهای نفتی استفاده می کند.
دولت برای پوشش کسری بودجه5/18 هزار میلیارد تومانی که با عنوان تراز عملیاتی در گزارش عنوان شده از محل واگذاری دارایی های سرمایه ای منابع جذب کرده و خرج امور جاری می کند. براساس گزارش بانک مرکزی دولت در سال 87 از 66/21 هزار میلیارد تومان واگذاری دارایی های سرمایه ای منابع جذب کرده که 57/21 هزار میلیارد تومان را از طریق فروش نفت و فرآورده های نفتی جذب و مقدار کمی، نزدیک به 99 میلیارد تومان را از طریق فروش اموال منقول و غیرمنقول به دست آورده است.
پرداخت های عمرانی دولت برای تامین بودجه مورد نیاز برای پرداخت های عمرانی خود علاوه بر استفاده از منابع نفتی در قالب واگذاری دارایی های سرمایه ای از حساب ذخیره ارزی و فروش مالکیت دولتی در قالب واگذاری دارایی های مالی به میزان 83/21 هزار میلیارد تومان استفاده کرده است. تامین این منابع در واقع از طریق برداشت 6/20 هزار میلیارد تومانی از حساب ذخیره ارزی و مقدار کمی حدود 4/1 هزار میلیارد تومان نیز از محل واگذاری بنگاه های دولتی کسب کرده است. در نهایت اینکه دولت با واگذاری دارایی های مالی و سرمایه ای علاوه بر تامین کسری بودجه خود حدود 4/21 هزار میلیارد تومان را نیز صرف پرداخت های عمرانی کرده است. پرداخت های عمرانی دولت در سال 87 نسبت به سال 86، معادل 8/35 درصد رشد کرده است. اما نسبت به بودجه عمرانی مصوب معادل 8/24 هزار میلیارد تومان حدود 10 درصد کاهش یافته است. دولت همچنین حدود 6/3 هزار میلیارد تومان نیز تملک دارایی های مالی داشته که برای رد دیون خارجی و پرداخت آورده اصل و سود اوراق مشارکت دولتی (بانک مرکزی و...) در نظر گرفته شده است.
متمم و اصلاحیه ها
همچنین طبق قانون متمم بودجه سال 1387 که در 17 تیرماه سال مذکور به تصویب مجلس رسید دولت اجازه یافت معادل ارزی 4500 میلیارد تومان از حساب ذخیره ارزی بابت حساب ذخیره ارزی برداشت و جهت تامین اعتبار مورد نیاز برای واردات کالاهای اساسی و ضروری (مبلغ 2000 میلیارد تومان) و جبران خسارت ناشی از خشکسالی و سرمازدگی (مبلغ 2500 میلیارد تومان) هزینه کند.طبق قانون اصلاحیه بودجه نیز دولت اجازه یافت تا سقف نزدیک به شش هزار میلیارد تومان به اعتبارات هزینه ای بیفزاید که برای تامین مقدار 1000 میلیارد تومان از محل صرفه جویی اعتبارات هزینه ای 1200 میلیارد تومان از محل کاهش اعتبارات تملک دارایی های مالی و 76/3 هزار میلیارد تومان نیز از محل کاهش اعتبارات عمرانی تامین کند.
پرداخت های ملی و استانی
دولت در سال 87، نزدیک به 54 هزار میلیارد تومان پرداخت های هزینه ای - ملی داشته که نسبت به سال 86، بالغ بر 3/76 درصد رشد کرده است. همچنین پرداخت های هزینه ای استانی با 7/87 درصد کاهش به 5/11 هزار میلیارد تومان در سال 86 به 46/2 هزار میلیاردتومان کاهش یافته است