محمد سیف زاده
دکتر سیدمحمد سیفزاده، وکیل مدافع حقوق بشر به تحمل شش سال حبس دیگر محکوم شده است. نام محمد سیفزاده افزون بر مقوله/مفهوم “حقوق بشر”، گره خورده است با “انتخابات آزاد، سالم و عادلانه”.
وکیل “مصدقی” که سابقهٔ ۳۷ سال قضاوت و وکالت را در پرونده دارد افزون بر آنکه از موسسان “کانون مدافعان حقوق بشر” محسوب میشود، از ابتدای تاسیس “کمیته دفاع از انتخابات آزاد، سالم و عادلانه” در تابستان ۱۳۸۶ تا پایان تحمیلی فعالیت آن در اردیبهشت ۱۳۸۸ (در پی برخورد نهادهای امنیتی و اطلاعاتی جمهوری اسلامی) از اعضای فعال و دبیر کمیتهٔ مزبور بود. * صدور حکم جدید شش سال زندان برای سیفزاده، آنهم در فاصلهٔ کمتر از چهار ماه تا انتخابات ریاست جمهوری ۹۲، انتخاباتی که رهبر جمهوری اسلامی از “آزاد” بودن آن میگوید، شاهدی دیگر/جدید از کیفیت عنصر آزادی در انتخابات آتی است.
وکیل ۶۵ ساله که بهدلیل امضای نامههای اعتراضی و گواهی نحوهٔ شهادت زندهیاد هدی صابر، مورد مواخذه دستگاه قضایی جمهوری اسلامی قرار گرفته، ازجمله پیگیران انتخابات آزاد، سالم و عادلانه در ایران محسوب میشود. انتخاباتی که شاخصههای آن افزون بر اعلامیهى جهانى حقوق بشر مصوب مجمع عمومى سازمان ملل متحد، و میثاق بینالمللى حقوق مدنى و سیاسى مصوب ۱۹۶۶، در اعلامیهى معیارهاى انتخابات آزاد و منصفانه مصوب اجلاس شوراى اتحادیهى بینالمجالس مورخ ۲۶ مارس ۱۹۹۴ به وضوح تبیین شده است. سند بینالمللى اخیر که به تایید مجلس جمهوری اسلامی نیز رسیده، بنا بر مادهى ۹ قانون مدنى ایران در حکم قوانین داخلى محسوب میشود، و لازم الاتباع است. نکتهای که سیفزاده پیوسته بر آن انگشت تاکید میگذاشت. وقتی از “نتخابات آزاد، سالم و عادلانه” سخن به میان میآید، مراد انتخاباتی است که در آن حقوق و آزادیهای اساسی مردم تحقق پیدا کرده باشد؛ همه آحاد ملت و همهی گرایشها و تشکلهای سیاسی، عقیدتی و قومی بتوانند بدون احساس زور و تحمیل در انتخابات شرکت نمایند و به نامزدهای مورد نظر خود رأی دهند؛ غیر از محدویتهایی از قبیل سن قانونی، تابعیت کشور محل رأی یا نداشتن سوء پیشینه موثر کیفری در جرائم عادی هیچ محدودیت دیگری برای نامزدها ایجاد نشده باشد؛ احزاب و تشکلهای مختلف با هر نوع گرایش سیاسی و عقیدتی باید بتوانند در شرایط یکسان نامزدهای خود را معرفی و برای شرکت در انتخابات از شرایط و تسهیلات مساوی و عادلانه بهرهمند باشند؛ احزاب و نامزدها و رأی دهندگان از امنیت جانی و مالی و حیثیتی مساوی برخوردار باشند؛ امکان نظارت و بازبینی بیطرفانهی نهادها و تشکلهای مردمی و غیردولتی و نمایندگان احزاب سیاسی بر فرآیند انتخابات فراهم شود؛ رأی گیری بدون هرگونه تقلب یا ارعاب یا هرگونه اقدام غیرقانونی انجام گیرد و شمارش آراء تحت نظارت و بازبینی بیطرفانهی نمایندگان احزاب، تشکلها و نامزدها محقق شود؛ و اعمال هرگونه نظارت استصوابی توسط نهادهای حکومتی، منتفی باشد.
حساسیت امنیتی بر “كمیته دفاع از انتخابات آزاد، سالم و عادلانه” و ازجمله دبیر آن، دکتر سیفزاده که مورد احضار مکرر قرار میگرفت، بهخصوص از فروردین ۸۸ شدتی معنادار یافت؛ چرا که کمیته در بیانیهای خواستار نظارت نهادهای بینالمللی بر انتخابات ریاست جمهوری دهم شد. کمیته در بیانیهای تصریح کرده بود: “در فقدان فضای باز سیاسی، نبود مطبوعات آزاد و محدوديت امکان فعالیت احزاب سیاسی و سازمانهای اجتماعی مردمنهاد، نظارت نهادهای مدنی ملی و بینالمللی بر انتخابات ریاست جمهوری پیش ِ رو، یکی از راهکارهای قانونی مؤثر است که میتواند به برگزاری یک انتخابات آزاد، سالم و عادلانه ياري رساند.”
بدیهی بود که این درخواست بهحق و قانونی، خوشآیند طراحان کودتای انتخاباتی و نهادهای امنیتی و اطلاعاتی نباشد. قابل اشاره است که بيانيه اصول نظارت بينالمللي بر انتخابات را که در سال ۲۰۰۵ در دبیرخانه سازمان ملل متحد به ثبت رسیده، ۲۱ سازمان و نهاد بيندولتي و سازمانهاي بينالمللي غيردولتي (از جمله اتحاديه بينالمجالس، كه مجلس شوراي اسلامي ايران هم عضو آن است) امضا کردهاند.
کمیته دفاع از انتخابات آزاد، سالم و عادلانه تاکید کرده بود که نظارت بينالمللي بر انتخابات نهتنها، به هيچوجه، نشان از نقض استقلال و حاكميت ملي ندارد، بلكه مبتني بر تعهدات بينالمللي دولت و نظام جمهوري اسلامي ايران و بر اساس ظرفيتها و سازوكارهاي مندرج در قانون اساسي ايران است.
درخواست مزبور و دیگر تلاشهای دموکراسیخواهانهی کمیته دفاع از انتخابات آزاد، سالم و عادلانه، با سرکوب و خشونت امنیتی مواجه شد. پس از کودتای انتخاباتی ۸۸ بسیاری از اعضای این کمیته بازداشت و احضار شدند، و برخی همچنان در حبس بسر میبرند؛ ازجمله دکتر سیدمحمد سیفزاده که حالا باید افزون بر حکم دو سال زندان، شش سال حبس غیرقانونی دیگر را تحمل کند. و جالب آن که یکی از مستندات دادگاه انقلاب برای صدور حکم ناعادلانهی اخیر، نامهی سال گذشتهی وکیل وطندوست به سیدمحمد خاتمی است. سیفزاده در نامهاش به خاتمی به انتقاد از دادگاههای غیرقانونی خاص مانند “انقلاب” پرداخته و نوشته بود که “هيچ راهی جز انحلال و برچيدن اين مراجع غيرقانونی و اصلاح ساختاری قوه قضائيه وجود ندارد. هر نظامی که دارای دادگستری خوب و روزنامه ها و احزاب آزاد باشد، دچار انقلاب و اضمحلال نمی گردد… اگر در زمان رژيم گذشته دادگستری خوبی میداشتيم انقلاب واقع نمیشد، چه انقلاب زمانی حادث میگردد که مردم ستمديده مرجعی جهت احقاق حق نيابند.”
افسوس که تمامیتخواهان حاکم، ملاحظات انسانی و ملی وکیل آزادیخواه و دموکراسیطلب را ـ همچون موارد مشابه ـ با حبس و خشونت پاسخ میدهند.
پی نوشت:
* دیگر اعضای “کمیته دفاع از انتخابات آزاد، سالم و عادلانه” افزون بر سیدمحمد سیفزاده، عبارت بودند از: هادی اسماعیلزاده، عباس امیرانتظام، محمد بستهنگار، داود هرمیداس باوند، محمد توسلی، حبیبالله پیمان، محمدعلی دادخواه، تقی رحمانی، عزتالله سحابی، عبدالفتاح سلطانی، خسرو سیف، احمدصدر حاج سیدجوادی، حسين شاه اويسی، عطاالله شیرازی، هاشم صباغیان، شیرین عبادی، محمدعلی عمویی، مرتضی کاظمیان، علی اکبر معینفر، سعید مدنی، مرضیه مرتاضی لنگرودی، علیاکبر موسوی خویینی، نرگس محمدی، صدیقه وسمقی، ابراهیم یزدی، و حسن یوسفی اشکوری.
مرتضي كاظميان
morkazemian(at)gmail.com
از: روزآنلاین