دولت تاجیکستان با احیا و تقویت میراثهای فرهنگی، با افراطیگری مذهبی مقابله میکند
امامعلی رحمان، رئیسجمهوری تاجیکستان، دستور داد شاهنامه فردوسی بهصورت گسترده چاپ شود و در دسترس مردم قرار گیرد.
رئیسجمهوری تاجیکستان روز سهشنبه ۱۴ آذر، در سخنرانیاش در مراسم یکصد و پانزدهمین زادروز باباجان غفوروف، روزنامهنگار و تاریخدان و خاورشناس نامی تاجیکستان، گفت: «شاهنامه ابوالقاسم فردوسی بهمنظور آگاهی هرچه بیشتر مردم از تاریخ، فرهنگ، و تمدن نیاکان خود منتشر [شود] و در دسترس عموم مردم قرار گیرد.»
خبرگزاری خاور، رسانه دولتی تاجیکستان، بهنقل از امامعلی رحمان نوشت که هدف دولت تاجیکستان از تکریم و حفظ نام افرادی چون باباجان غفوروف «مالکیت و پاسداری از تاریخ پرافتخار و میراث غنی علمی، ادبی، فرهنگی و تمدنی» است.
باباجان غفوروف از شخصیتهای بنام تاریخ و فرهنگ تاجیکستان است که رئیسجمهوری آن کشور از او با عنوان «قهرمان تاجیکستان» یاد کرد و نقش او را در حفظ و تقویت و گسترش فرهنگ و تاریخ تاجیکها برجسته دانست.
امامعلی رحمان درباره اثر «تاجیکان»، که از مهمترین کتابهای باباجان غفوروف است، گفت: «تاجیکان اثری است که تاریخ ملت تاجیک را از قدیمالایام تا ابتدای قرن بیستم در بر میگیرد و در زمینه مواد باستانشناسیها از آثار مکتوب تاریخی و ادبی و تحقیقات دانشمندان مشهور شرق و غرب بهصورت بسیار مفصل [در آن] نوشته شده است. روند شکلگیری ملت تاجیک، توسعه فرهنگ ملی، و در عین حال لحظات غمانگیز زندگی مردم ما و قهرمانان تاریخی فرزندان آن در این اثر بینظیر با استفاده از منابع معتبر تاریخی بهوضوح شرح داده شده است.»
باباجان غفوروف در ۱۹۰۹ در خجند تاجیکستان زاده شد. در بزرگسالی، پس از سالها کار روزنامهنگاری و تاریخنگاری، به عضویت آکادمی علوم اتحاد شوروی درآمد و مسئولیت انستیتو خاورشناسی این آکادمی را بر عهده گرفت. غفوروف علاوه بر گرفتن جوایز متعدد، دکتری افتخاری دانشگاه تهران را نیز دریافت کرد.
دولت تاجیکستان هر سال، در روزهای تولد و درگذشت باباجان غفوروف، مراسمی به یادبود او برگزار میکند. در سالهای اخیر، دولت امامعلی رحمان تلاش زیادی برای احیا و گسترش میراثهای فرهنگی حوزه فارسی در آن کشور کرده است. به همین دلیل، نهادهای دولتی تاجیکستان از چند سال پیش مناسبتهایی مانند یلدا، مهرگان، تیرگان، و دیگر مناسبتهای فرهنگی را جشن میگیرند.
کارشناسان تاجیکستان معقتدند که دولت امامعلی رحمان با تمرکز روی بزرگداشت و ترویج میراث فرهنگی، با تهدید افراطگرایی مذهبی مقابله میکند. گسترش افراطگرایی در سالهای اخیر یکی از نگرانیهای اصلی تاجیکستان شده است. بازگشت طالبان به قدرت در همسایگی تاجیکستان و تبلیغ گسترده شبکههای رسانهای طالبان و دیگر گروههای افراطی به زبان فارسی باعث شده است بخشی از جوانان تاجیکستان جذب این تبلیغات شوند.
در دو سال گذشته، موج تبلیغات مذهبی شبکههای رسانهای طالبان و داعش خراسان، با تمرکز بر تاجیکستان، افزایش یافته است. داعش خراسان با انتشار مجلههای اینترنتی با خط سیریلیک تلاش میکند افکار تندروانه را در میان جوان تاجیکستان پخش کند. همچنین، ملا خیرالله خیرخواه، وزیر اطلاعات و فرهنگ رژیم طالبان، در شهریور امسال از فعالسازی شبکه رادیویی «صدای شریعت» شهرستان رستاق در تخار، در مرز تاجیکستان، و نیز در روستاهای مرزی بدخشان خبر داد. خیرخواه گفت این شبکههای رادیویی پیامهای طالبان را برای رساندن به گوش مردم تاجیکستان پخش خواهند کرد.
با حمایت رژیم طالبان، گروهی از ستیزهجویان تاجیک در گروهی به نام جماعت انصارالله در شمال شرق افغانستان و نوار مرزی با تاجیکستان مستقرند که مهدی ارسلان رهبری آن را به عهده دارد. این گروه، که با نام «طالبان تاجیکستانی» نیز از آن یاد میشود، در دو سال گذشته بارها تلاش کرده است با ورود به خاک تاجیکستان حملههایی در آن کشور انجام دهد.