بی بی سی فارسی
منابعی در ایران میگویند که صدها کامیون ایرانی حمل سوخت در افغانستان متوقف شدهاند. اتاق تجارت و صنایع افغانستان هم به بیبیسی گفته که دلیل توقف این کامیونها کیفیت پایین سوخت وارداتی از عراق است.
طی دو روز گذشته شماری از همکاران و اعضای خانوادههای رانندگان ایرانی در تجمعی اعتراضی در تهران در برابر ساختمان اداره گمرک خواهان حل این معضل و بازگشت رانندههای ایرانی نزد خانوادههایشان شدند.
آنها میگویند که بیش از سه ماه است در افغانستان گرفتار ماندهاند.
یکی از این رانندهها با فرستادن پیامی به بیبیسی نوشته است: «از تاریخ ٢٠ خرداد ماه تا کنون که ۶ شهریور ماه هست، ۶٠٠ دستگاه کامیون حمل سوخت در چنگال طالبان اسیریم. از عراق گازوییل بار زدیم، آوردیم، مرز ماهیرود (میل ٧٨). طالبان اجازه نمیدهند بارها را خالی کنیم. اجازه برگشت هم نداریم. به تمام ادارات و گمرکات و راهداری ایران نامه زدیم، فایده ندارد. حالا دو روز است خانوادهها در گمرک و راهداری تجمع کردند و به آنها اجازه داده نمیشود جلو سفارت افغانستان در تهران تجمع کنند.»
جوانمرد قصاب، مشاور اقتصادی نماینده ویژه رئیس جمهور ایران در امور افغانستان، با تایید اینکه علت توقف و معطلی این کامیونها کیفیت پایین سوخت عراقی است، در یک گفتگوی تلویزیونی گفت: «در بحث ترانزیت سوخت به افغانستان با مافیایی طرف هستیم، مافیایی که هم کشور ما و هم افغانستان را سر کار گذاشتهاند.»
آقای قصاب در گفتگو با رسانههای ایران تاجران افغان را متهم کرده که سوخت بیکیفیت را از عراق وارد میکنند ولی براساس توافق میان دولت ایران و حکومت طالبان، سوخت بیکیفیت نه اجازه تخلیه در افغانستان را دارد، نه اجازه برگشت به ایران را دارد و نه هم مقامات عراقی اجازه میدهند این سوخت به این کشور برگردانده شود.
آقای قصاب افزود: «هر۶ ماه بررسی شود ما در مرز ماهیرود تجمع کالای ترانزیتی از کشور عراق را داریم. چرا؟ چون سوخت بیکیفیت است و تجار افغانستانی آن را خریداری میکنند و از آنجاییکه کشور عراق به ناوگان افغانستان اجازه ورود به این کشور را نمیدهد، مجبور هستند از ناوگان ایرانی استفاده کنند.»
او همچنین افزود: «نهایتا باید تاجر افغانستان آن کالا را به مبدا برگرداند در کشور ما که نمیتواند این کار را انجام دهد مشکل امنیتی ایجاد شده و۶۰۰ تا ۷۰۰ کامیون معطل میمانند، بنابراین تاجران افغان منتظر هستند، به هر نحوی شده این جنس را خالی کنند، اخیرا در دیداری که والی فراه با استاندار خراسان جنوبی داشت، ۱۰ روز فرصت داده شد تا جنس را برگردانند اما انجام ندادند.»
او هشدار داد که احتمال دارد ایران تصمیم بگیرد استفاده از ناوگان ایرانی در بخش ترانزیتی برای افغانستان را ممنوع کند.
خان جان الکوزی، معاون اتاق تجارت و صنایع افغانستان نیز با تایید اینکه «دهها» کامیون حمل سوخت در مناطق مرزی ولایتهای فراه و نیمروز افغانستان با ایران ماههاست متوقف ماندهاند، از دولت ایران و حکومت طالبان خواست راه حل فوری برای این موضوع جستجو کنند.
آقای الکوزی به بیبیسی گفت: «امارت اسلامی (حکومت طالبان) کنترل نورم و استاندارد مواد وارداتی را شدیدتر ساخته است. این تانکرها نه تنها در فراه و نیمروز متوقف هستند، بلکه تعدادی تانکر که از ایران آمدهاند، در بنادر (گذرگاههای مرزی) اسلامقلعه، تورغندی و آقینه نیز توقف داده شدهاند، زیرا آنها نیز با این مشکل روبرو شدهاند که امارت اسلامی یا اداره نورم و استاندارد ادعا میکند که مواد سوختی آنها بیکیفیت است، در حالیکه تاجران میگویند تمام این مواد سوخت از یک مخزن یا ذخیره بارگیری شده ولی یکی را میگویند صحیح است و دیگری را میگویند صحیح نیست. این موضوع با تلاش اتاق تجارت بارها به دفتر ملا صاحب برادر، معاون اقتصادی رئیسالوزرا کشانده شده است و در آنجا مطرح شده است.»