در پی بازداشت رهبران جبهۀ اصلاحات ایران، این تشکل سیاسی با صدور بیانیهای، خواستار آزادی فوری آنها و سایر زندانیان سیاسی شد. انگیزۀ این بازداشتها که توسط اطلاعات سپاه انجام گرفته روشن نیست. آذر منصوری، رئیس مجمع عمومی جبهۀ اصلاحات ایران، جواد امام سخنگو، ابراهیم اصغرزاده رئیس کمیته سیاسی و محسن امینزاده عضو این جبهه، طی دو روز گذشته – ۱۹ و ۲۰ بهمن – بازداشت شدهاند.
بعد از سرکوب و کشتار بزرگ دیماه، موجی از بازداشتها به راه افتاد که در مرحلۀ آخر به رهبران بخشی از جناح اصلاحطلب رسیده است. ظاهراً افراد محافظهکارتر در این جناح که معمولاً پیرو محمد خاتمی شناخته میشوند فعلاً از این موج مصون ماندهاند.
در اعتراض به دستگیری رهبرانش، جبهۀ اصلاحات بیانیهای را به تاریخ ۲۱ بهمن ۱۴۰۴ انتشار داد. این بیانیه از بازداشت اعضای درجه اول جبهۀ اصلاحات ابراز «بهت و تأسف میکند» و میافزاید که این نحوه رفتار رژیم «پیامی جز افزایش ناامیدی افکار عمومی نسبت به ظرفیت جریان میانهرو» در برندارد.
جبهۀ اصلاحات معتقد است که تداوم این نوع «برخورد حذفی» با منتقدان، به «تشدید انسداد سیاسی و تقویت جریانهای خشونت طلب و جنگ طلب طرفدار اسرائیل» منجر خواهد شد.
جبهۀ اصلاحات ایران در پایان بیانیه از رئیسجمهور و رئیس شورایعالی امنیت ملی، رئیس قوه قضائیه و وزیر کشور میخواهد که با «آزادی فوری و بدون قید و شرط بازداشتشدگان و سایر زندانیان سیاسی، از تشدید التهاب در فضای سیاسی کشور جلوگیری کنند.»
تفسیرهای سیاسی
در میان مخالفان و منتقدان رژیم جمهوری اسلامی به طور کلی دو نوع تفسیر پیرامون این بازداشتها مشاهده میشود: گروهها و افرادی که بیشتر به راست تمایل دارند، بازداشتها را صحنهسازی رژیم برای «مشروعیتبخشی» به یک اپوزیسیون دروغین میدانند و معتقدند که در مرحلۀ بعد، رژیم از افراد بازداشتشده به عنوان ابزاری برای بقای خود استفاده خواهد کرد. «خبرنامۀ گویا» مینویسد: «این اقدام میتواند بخشی از یک پروژه بازتعریف اپوزیسیون باشد. پروژهای که هدفش نه حذف اصلاحطلبان، بلکه بازسازی آنها بهعنوان “بدیل مجاز” در برابر اپوزیسیون برانداز است.»
اما مخالفان متمایل به چپ، معتقدند که رژِیم بابت سازماندهی اصلاحطلبان احساس خطر کرده و مسئولان اصلی را تحت بازداشت قرار داده است.
مؤسسۀ امنیت ملی اسرائیل (INSS) که به عنوان یکی از مراکز پژوهشی نزدیک به دولت اسرائیل شناخته میشود با اشاره به واکنشهای اصلاحطلبان به سرکوب و کشتار اخیر مینویسد: «اصلاحطلبان تلاش تازهای را برای معرفی خود به عنوان یک گزینۀ بالقوه برای ادارۀ کشور آغاز کردهاند…»
همچنین برخی منابع نزدیک به اصلاحطلبان گفتهاند که بازداشتها در پی جلسۀ هیئت رئیسه جبهه إصلاحات انجام گرفته است. ظاهراً در این جلسه طرح تشکیل یک «جبهۀ نجات» مطرح شده و رهبران اصلاحطلب قصد داشتهاند طرح خود را به شخص علی خامنهای ارائه دهند.
هیچیک از این تفاسیر قطعیت ندارد.
