منبع تصویر،Getty Images
-
- مسعود آذر
- ,بیبیسی
-
صد روز از کشته شدن دومین رهبر جمهوری اسلامی گذشت. در این مدت، چهل روز عزای عمومی اعلام شد و در چهلمین روز کشته شدن او مراسمی گرفته شد، ولی هنوز مشخص نیست که مراسم خاکسپاری او چه زمانی انجام خواهد شد. به نظر میرسد مراسم تشییع و خاکسپاری علی خامنهای به تعیین تکلیف جنگ گره خورده است.
با گذشت زمان، ابعاد نبود رهبری که ۳۷ سال سکان جمهوری اسلامی را در دست داشت، آرامآرام آشکارتر میشود. رخدادی که در نخستین روزهای پس از جنگ بیشتر یک شوک سیاسی و امنیتی به نظر میرسید، اکنون به مسئلهای ساختاری تبدیل شده است؛ مسئلهای که به قلب نظام قدرت در ایران مربوط میشود.
علی خامنهای به عنوان نقطه ثقل جمهوری اسلامی، نزدیک به چهار دهه فرصت داشت تا شبکهای از نهادها، افراد و سازوکارهای سیاسی، امنیتی و نظامی را سامان دهد و مجموعهای از نیروها را به گونهای در کنار هم چیده بود تا «صدای واحد» از آن بیرون بیاید و انتقال قدرت را با کمترین هزینه ممکن مدیریت کند. اما حذف ناگهانی او از صحنه سیاسی، همراه با کشته شدن شماری از فرماندهان ارشد نظامی و امنیتی و چهرههای نزدیک به هسته اصلی قدرت در دو جنگ پیاپی، بسیاری از معادلات از پیش طراحیشده را بر هم زد.
آنچه امروز جمهوری اسلامی با آن روبهرو است، صرفا فقدان یک رهبر نیست؛ بلکه پرسش درباره توانایی حکومت ایران در بازتولید مرکز ثقل قدرتی است که طی دههها حول شخص علی خامنهای شکل گرفته بود. او حلقه اتصال نهادهای مختلف حکومت، داور اختلافات درون حاکمیت و مرجع نهایی تصمیمگیری در بزنگاههای حساس بود. در نتیجه، اکنون این پرسش مطرح است که چه کسی میتواند چنین نقشهایی را بر عهده بگیرد؟
صد روز پس از مرگ رهبر جمهوری اسلامی، مسئله فقط جانشینی نیست. پرسش اصلی این است که آیا ساختاری که طی چهار دهه بر محور اقتدار فردی بنا شده بود، میتواند بدون معمار خودش به حیات ادامه دهد؟ و آیا مجتبی خامنهای توانایی آن را دارد که در میانه بحران نظامی، بحران مشروعیت و رقابتهای درونی قدرت، بار دیگر پایههای حکومتی را که در وضعیتی شکننده قرار گرفته، تثبیت کند؟
منبع تصویر،KEYHAN
وصیت نامه علی خامنهای کجاست؟
پس از کشته شدن علی خامنهای، برای برخی یک سوال و انتظار شکل گرفت: آیا وصیتنامهای از رهبر جمهوری اسلامی وجود دارد؟ تصور بسیاری این بود که رهبری که ۳۷ سال در رأس نظام حاکم قرار داشت و بخش مهمی از ساختار سیاسی، امنیتی و نظامی کشور حول محور او شکل گرفته بود، باید برای دوران پس از خود نیز نقشهای را تدوین کرده باشد. با این حال، صد روز پس از مرگ او، هنوز هیچ متن یا سندی به عنوان وصیتنامه رسمی علی خامنهای منتشر نشده است.
در طول دوران رهبری او نیز رسانههای رسمی کمتر به موضوع وصیتنامه پرداختند. تنها وصیتنامهای که مربوط به علی خامنهای است به سال ۱۳۴۲ برمیگردد که در سال ۱۳۸۸ در روزنامه کیهان منتشر شد. این وصیتنامه بیشتر جنبه شخصی و شرعی داشت و نگارنده، در آن از دوستان، آشنایان، طلاب و مراجع حلالیت طلبیده بود.
ادامه در ,بیبیسی