فدراسیون فوتبال ایران را چه کسی اداره میکند؟ پاسخ رسمی روشن است؛ «مهدی تاج» رییس، «هدایت ممبینی» دبیرکل و اعضای هیات رییسه، مدیران تصمیمگیرِ فوتبال ایران هستند.
اسنادی که سال ۱۴۰۱ پس از هک خبرگزاری «فارس» منتشر شدند، تصویری متفاوت از این ساختار رسمی ارایه کردند. در این اسناد و اظهارات «حمیدرضا قریشی»، از فرماندهان سپاه، از هماهنگی مهدی تاج با سپاه پاسداران و تعهدات او پیش از بازگشت به ریاست فدراسیون صحبت میکرد.
شاید وابستگی یکی از مهمترین فدراسیونهای ورزشی به سپاه پاسداران، در ساختار حکومتی جمهوری اسلامی طبیعی به نظر برسد، اما حالا «ردپای مرکز دیگری از قدرت»، اینبار بیرون از مرزهای ایران دیده میشود؛ در مالزی و در ساختمان کنفدراسیون فوتبال آسیا.
نام «وحید کردانی»، مدیر ایرانی و معاون کنونی دبیرکل AFC، شش سال پس از گزارش ایرانوایر درباره نفوذ او در مناسبات فدراسیون ایران و کنفدراسیون آسیا، دوباره مطرح شده است.
پرونده سهمیه آسیایی چادرملو، ارتباط کردانی با تاج و ممبینی و اطلاعات تازه ایرانوایر، این پرسش را پیش میکشد که آیا بخشی از فدراسیون فوتبال ایران، در کنار سپاه پاسداران، از هزاران کیلومتر دورتر و توسط حلقهای مدیریتی در مالزی نیز اداره میشود؟
ردپایی که شش سال پیش به وحید کردانی رسید
«ایرانوایر» ۱۵فروردین۱۳۹۹ در گزارشی با عنوان «وحید کردانی کیست؟ بازیگردان مهدی تاج برای تعلیق ایران در کنفدراسیون آسیا» به نقش یک مدیر ایرانی کنفدراسیون فوتبال آسیا در مکاتبات این نهاد با فدراسیون فوتبال ایران پرداخت.
ماجرا از انتصاب «مهدی محمدنبی» به سرپرستی دبیرکلی فدراسیون فوتبال آغاز میشد. کنفدراسیون فوتبال آسیا در نامههایی، قانونی بودن این انتصاب و حتی نحوه برگزاری جلسه هیات رییسه فدراسیون را زیر سوال برد.
میزانِ اطلاع AFC از «جزییات داخلی فدراسیون ایران»، این پرسش را ایجاد کرد که اطلاعات از چه مسیری به مقر کنفدراسیون در مالزی میرسد.
سرنخ، حروف اختصاری V.K در مکاتبات AFC بود. ایرانوایر از طریق منابع آگاه خود در فدراسیون فوتبال، به یک نام رسید؛ «وحید کردانی»، رییس وقت بخش فدراسیونهای عضو و منطقهای کنفدراسیون فوتبال آسیا.
گزارش ایرانوایر به ارتباط نزدیک کردانی با «مهدی تاج»، رییس پیشین فدراسیون فوتبال و همچنین نسبت خانوادگی او با «هدایت ممبینی» اشاره میکرد. کردانی پیشتر نیز به عنوان ناظر ویژه AFC در انتخابات سال۱۳۹۵ فدراسیون فوتبال حضور داشت؛ انتخاباتی که به ریاست مهدی تاج انجامید و کردانی آن را با وجود تخلفهایی روشن و نقض مواردی از اساسنامه فیفا، «شفاف و مستقل» توصیف کرد.
گزارش ایرانوایر نشان میداد که وحید کردانی در جایگاهی قرار دارد که میتواند اطلاعات داخلی فوتبال ایران را به مدیران AFC منتقل کند و در شکلگیری نگاه کنفدراسیون به تحولات فدراسیون فوتبال ایران تاثیرگذار باشد.
شش سال بعد؛ نام کردانی دوباره از مالزی شنیده شد
شش سال پس از آن گزارش، خبرگزاری «تابناک» روز ۳۰مرداد۱۴۰۵ بار دیگر نام «وحید کردانی» را در ارتباط با مناسبات فدراسیون فوتبال ایران و کنفدراسیون فوتبال آسیا مطرح کرد؛ اینبار در پرونده انتخاب نماینده ایران برای حضور در لیگ قهرمانان آسیا۲.
پس از نیمهتمام ماندن لیگ برتر به دلیل آغاز اعتراضات سراسری در دیماه و پس از آن جنگ آمریکا و اسراییل با جمهوری اسلامی و سپس، ناکامی سپاهان در دریافت مجوز حرفهای، فدراسیون فوتبال تورنمنتی میان تیمهای چهارم تا ششم برگزار کرد.
چادرملو با شکست پرسپولیس و سپس گلگهر، سهمیه آسیایی را به دست آورد؛ اما مشخص شد «هدایت ممبینی»، دبیرکل فدراسیون، حدود یک ماه پیش از برگزاری این مسابقات، گلگهر را به AFC معرفی کرده است.
«علیرضا بابایی»، مدیرعامل چادرملو، حالا در گفتوگویی که خبرگزاری تابناک آن را بازنشر داده، از حضور «یک فرد ایرانی در AFC» سخن گفته که به ادعای او، «معرف و حامی هدایت ممبینی» در فدراسیون فوتبال و کنفدراسیون آسیا بوده و مکاتبات میان فدراسیون و کنفدراسیون را براساس منافعش، تحت تاثیر قرار میدهد.
مدیرعامل چادرملو سپس از «شخصی ایرانی در مالزی» حرف زده که افرادی در فدراسیون فوتبال را «مدیریت میکند» و به گفته او، «برای دوران پس از تاج» برنامه دارد.
تابناک این فرد را وحید کردانی معرفی میکند؛ مدیری که حالا معاون دبیرکل کنفدراسیون فوتبال آسیا است.
تابناک همچنین دوباره به ارتباط کردانی با تاج و شائبه نسبت خانوادگی او با ممبینی پرداخت و این روابط را «بخشی از شبکهای» دانست که بابایی از آن با عنوان یک «باند مافیایی» یاد میکند.
دو پرونده، یک نام و الگویی که پس از شش سال تکرار شد
آنچه گزارش امروز تابناک را از یک اختلاف معمول میان باشگاهی ایرانی و فدراسیون فوتبال فراتر میبرد، وجه تشابه آن با اتفاقاتی است که شش سال پیش رخ داده بود. موضوع پرونده تغییر کرده، مدیران در سمتهای دیگری قرار گرفتهاند و حتی جایگاه وحید کردانی در AFC ارتقا یافته است؛ اما نامها و الگویی که از روابط میان تهران و کوالالامپور دیده میشود، شباهت قابل توجهی با سال۱۳۹۹ دارد.
در فروردین۱۳۹۹، انتصاب مهدی محمدنبی به سرپرستی دبیرکلی فدراسیون فوتبال با واکنش سریع AFC روبهرو شد. کنفدراسیون حتی از جزییات جلسهای اطلاع داشت که در ساختمان فدراسیون برگزار شده بود. همان زمان سرنخ V.K در مکاتبات AFC مطرح شد و ایرانوایر را به وحید کردانی رساند.
شش سال بعد، علیرضا بابایی بدون ذکر نام کردانی از یک مدیر ایرانی در AFC سخن میگوید که به گفته او «معرف و حامی» هدایت ممبینی بوده است. تابناک نیز فرد مورد اشاره را وحید کردانی معرفی میکند. به این ترتیب، ادعایی که سال۱۳۹۹ با بررسی مکاتبات AFC و سرنخ V.K مطرح شده بود، اکنون در پروندهای کاملا متفاوت دوباره ظاهر شده است.
یک تفاوت اما اساسی است. کردانی در سال۱۳۹۹ رییس بخش فدراسیونهای عضو و منطقهای AFC بود؛ امروز معاون دبیرکل کنفدراسیون فوتبال آسیا است. یعنی مدیری که شش سال پیش درباره میزان نفوذش بر مناسبات AFC و فوتبال ایران پرسشهایی مطرح شده بود، اکنون در رده بالاتری از ساختار اجرایی کنفدراسیون قرار دارد.
این یعنی بخشی از سیستم فاسد مدیران فدراسیون فوتبال، به قدرتی بیشتر در کنفدراسیون آسیا رسیدهاند.
نکته دیگر اینکه پس از گذشت شش سال، در هر دو پرونده، نام هدایت ممبینی هم دیده میشود و هم به عنوان یک «مدیر کارچاقکن»، اهمیت پیدا میکند. ایرانوایر سال۱۳۹۹ نوشته بود کردانی و ممبینی نسبت خانوادگی دارند و ممبینی را یکی از مدیران نزدیک به مهدی تاج معرفی کرده بود. آن زمان ممبینی عضو هیات رییسه بود؛ امروز دبیرکل فدراسیون فوتبال است و تصمیم مورد مناقشه در پرونده چادرملو نیز مستقیما به حوزه مسوولیت او مربوط میشود.
براساس گزارش تابناک، ممبینی یک ماه پیش از برگزاری تورنمنتی که قرار بود نماینده ایران را مشخص کند، گلگهر را به AFC معرفی کرد.
اما گزارش تابناک یک قطعه مهم دیگر را نیز به پرونده سال۱۳۹۹ اضافه میکند؛ سابقه حضور کردانی در شورای المپیک آسیا و نام او در تحقیقات مرتبط با پرونده فساد فوتبال.
ایرانوایر شش سال پیش نوشته بود ردپای کردانی در پرونده فساد «شیخ احمد فهد الصباح» دیده شده، هرچند تاکید کرده بود این موضوع درباره کردانی به اثبات نرسیده است. تابناک اکنون با استناد به گزارش سال۲۰۲۱ آسوشیتدپرس و اسناد تحقیقات وزارت دادگستری آمریکا، جزییات بیشتری از این پرونده منتشر کرده است.
براساس تمامی این گزارشها، تابناک مدعی میشود که مقامهای آمریکایی درباره انتقال پول از حسابهایی به نام کردانی به «ریچارد لای»، رییس پیشین فدراسیون فوتبال گوام تحقیق کرده بودند.
طبق اطلاعات منتشر شده، از یک حساب به نام کردانی در بانک الاهلی، در اکتبر۲۰۱۳ مبلغ ۵۰ هزار دلار و در مه۲۰۱۴ مبلغ ۹۵ هزار دلار به حساب ریچارد لای منتقل شده بود.
همچنین در ماه مه۲۰۱۵ نیز مبلغ ۴۳ هزار و ۶۷۹ یورو از حساب دیگری به نام کردانی در بانک گلف انتقال یافته بود.
در سوی دیگر، موقعیت مهدی تاج نیز نسبت به سال۱۳۹۹ کاملا تغییر کرده است. شش سال پیش تاج از ریاست فدراسیون کنار رفته بود و ایرانوایر کردانی را حلقهای میان او و ساختار AFC معرفی کرد. امروز تاج بار دیگر رییس فدراسیون فوتبال ایران است و همزمان در ساختار کنفدراسیون فوتبال آسیا نیز سمت دارد؛ هدایت ممبینی دبیرکل فدراسیون شده و وحید کردانی به معاونت دبیرکل AFC رسیده است.
در نتیجه، سه نامی که در سال۱۳۹۹ در سه موقعیت متفاوت قرار داشتند، امروز در بالاترین سطوح مدیریتی فوتبال ایران و آسیا حضور دارند. تابناک این را نتیجه یک مهندسی چند ساله میداند.
از نسبت خانوادگی تا منفعت مشترک؛ ضلع دیگری به نام گلگهر
همین تغییر موقعیتها، پرونده چادرملو را به اتفاقات شش سال پیش پیوند میدهد؛ پروندهای که بار دیگر پرسش درباره میزان نفوذ یک مدیر ایرانی مستقر در مالزی بر تصمیمات مرتبط با فوتبال ایران را زنده کرده است.
در هر دو پرونده، یک رابطه ثابت باقی مانده است: ارتباط «وحید کردانی» و «هدایت ممبینی».
حالا اطلاعاتی که ایرانوایر درباره پرونده چادرملو به آن دست یافته، ضلع دیگری را نیز وارد این مناسبات میکند: «محمد اسفندیارپور».
اسفندیارپور همزمان مدیرعامل باشگاه گلگهر سیرجان و مهمتر از آن، «عضو هیات رییسه فدراسیون فوتبال ایران» است؛ یعنی مدیر باشگاهی که از تصمیم مورد مناقشه فدراسیون منتفع شده، خود در یکی از بالاترین ارکان تصمیمگیری همان فدراسیون حضور دارد. اتاقی در صندلیاش به کرسی ریاست مهدی تاج و صندلی هدایت ممبینی نزدیک است.
اهمیت این زمانی بیشتر میشود که ترتیب اتفاقات را مرور کنیم؛ فدراسیون فوتبال تصمیم گرفته بود پس از مشخص شدن وضعیت سهمیهها، تورنمنتی برگزار کند تا نماینده ایران در لیگ قهرمانان آسیا۲ تعیین شود. چادرملو در همین رقابت ابتدا پرسپولیس و سپس گلگهر را شکست داد و برنده تورنمنت شد. اما پیش از آنکه این مسابقات برگزار شوند و نتیجهای وجود داشته باشد، گلگهر به عنوان نماینده ایران به AFC معرفی شده بود.
معرفی گلگهر از مسیر دبیرخانه فدراسیونی انجام شده که هدایت ممبینی دبیرکل آن است؛ همان مدیری که از شش سال قبل تاکنون، نامش کنار وحید کردانی قرار میگیرد. در سوی دیگر این تصمیم نیز باشگاهی قرار داشت که مدیرعاملش عضو هیات رییسه همان فدراسیون است.
بنابراین پرونده دیگر فقط درباره این نیست که چرا AFC حاضر نشد چادرملو را جایگزین گلگهر کند. پرسش یک مرحله عقبتر میرود: چرا فدراسیون فوتبال پیش از مشخص شدن نتیجه تورنمنتی که خودش برای تعیین نماینده ایران برگزار کرد، گلگهر را به کنفدراسیون فوتبال آسیا معرفی کرده بود؟
سود حاصل از حضور غیرقانونی گلگهر در آسیا چقدر است و چگونه وحید کردانی، مهدی تاج و هدایت ممبینی از آن منتفع میشوند؟