قیمت هایما ۸اس به شش میلیارد و ۸۰ میلیون تومان، تیگو۸ پرومکس به ۹ میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومان و لوکانو ال۸ مدل ۱۴۰۵ به ۱۰ میلیارد و ۶۰۰ میلیون تومان رسیده است
بازار خودرو ایران در پایان هفتهای دیگر از افزایش قیمتهای پیاپی، به نقطهای رسیده که خرید حتی ارزانترین محصولات داخلی نیز برای بخش بزرگی از مردم عملا ناممکن شده است. بررسی قیمتهای ثبتشده در آخرین روز معاملاتی هفته نشان میدهد که کف قیمت خودروهای صفرکیلومتر داخلی از ۱.۵ میلیارد تومان گذشته و مدلهایی که تا چندی پیش، در رده خودروهای اقتصادی قرار داشتند، اکنون با قیمتهایی بین یک میلیارد و ۵۰۰ میلیون تا بیش از سه میلیارد تومان عرضه میشوند.
اگرچه جدولهای قیمت روز جمعه ۲۷ شهریور بر اساس آخرین معاملات و ارزیابیهای روز پنجشنبه، آخرین روز کاری بازار تنظیم شدند، فعالان بازار احتمال میدهند با آغاز هفته جدید و در صورت تداوم افزایش نرخ ارز، قیمتها بار دیگر بالا بروند. قیمتهای اعلامشده نیز نرخهای مرجع بازارند و بهای پیشنهادی فروشندگان در بازار آزاد، بسته به شهر، رنگ، مدل و میزان عرضه، از این ارقام بالاتر است.
در میان محصولات سایپا، حتی وانت سایپا ۱۵۱ جیایکس، یکی از ارزانترین خودروهای صفر موجود، یک میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومان قیمت دارد. کوییک اس با قیمت یک میلیارد و ۵۲۰ میلیون تومان، کوییک آراس با یک میلیارد و ۵۵۰ میلیون تومان و کوییک جیایکس با یک میلیارد و ۵۵۵ میلیون تومان عرضه میشوند. کوییک جیایکسآر نیز بسته به نوع رینگ بین یک میلیارد و ۵۰۰ تا یک میلیارد و ۵۵۰ میلیون تومان قیمتگذاری شده است.
ساینا اس که زمانی از گزینههای اصلی خانوارهای کمدرآمد برای خرید خودرو محسوب میشد، اکنون یک میلیارد و ۴۹۰ میلیون تومان قیمت دارد. بهای ساینا دوگانهسوز به یک میلیارد و ۶۳۰ میلیون تومان و ساینا اتوماتیک به یک میلیارد و ۷۵۰ میلیون تومان رسیده است. سهند اس نیز یک میلیارد و ۶۰۰ میلیون تومان و سهند اتوماتیک یک میلیارد و ۸۹۰ میلیون تومان قیمت دارند.
اوضاع در میان محصولات گرانتر سایپا بدتر است. شاهین جی با افزایش ۱۵ میلیون تومانی در یک روز به دو میلیارد و ۳۳۵ میلیون تومان رسید و شاهین اتوماتیک جی دو میلیارد و ۵۲۰ میلیون تومان قیمتگذاری شد. برای خرید شاهین اتوماتیک پلاس نیز باید سه میلیارد و ۱۲۰ میلیون تومان پرداخت کرد. فاصله قیمت کارخانه و بازار این خودرو حدود یک میلیارد و ۳۰۰ میلیون تومان است؛ اختلافی که نتیجه نظام قیمتگذاری دولتی، محدودیت عرضه و تبدیل خودرو به کالایی سرمایهای است.
قیمت محصولات ایرانخودرو نیز با جهشهای مشابهی مواجه است. بهای سورن ایکسیو۷پی به یک میلیارد و ۸۷۰ میلیون تومان و پژو ۲۰۷ با موتور تییو۳ به یک میلیارد و ۸۸۶ میلیون تومان رسیده است. رانا پلاس یک میلیارد و ۹۲۰ میلیون تومان قیمت دارد و بهای مدلهای دندهای پژو ۲۰۷ از دو میلیارد و ۱۰۰ میلیون تومان آغاز میشود.
پژو ۲۰۷ اتوماتیک دو میلیارد و ۸۴۰ میلیون تومان و مدل اتوماتیک پانورامای آن هم سه میلیارد و ۸۰ میلیون تومان قیمت دارد. دنا پلاس اتوماتیک نیز پس از افزایش ۳۰ میلیون تومانی، به سه میلیارد و ۳۵۰ میلیون تومان رسید. قیمت تارا اتوماتیک وی۴ با رشد ۵۰ میلیون تومانی طی دو روز، سه میلیارد و ۴۵۰ میلیون تومان ثبت و مدل توربو آن سه میلیارد و ۶۱۰ میلیون تومان قیمتگذاری شد.
این افزایشها ادامه موجی است که پنج روز پیش نیز موجب جهش ۲۰۰ میلیون تومانی تارا اتوماتیک وی۴ تنها در یک روز شد. در همان مقطع، قیمت برخی مدلهای شاهین ۳۰ میلیون تومان و کوییک ۱۳ میلیون تومان افزایش یافت. گسترش موج گرانی به کوییک، ساینا و وانتهای سبک نشان میدهد که دیگر عملا خودرو صفر «اقتصادی» در بازار ایران وجود ندارد.
در رده خودروهای مونتاژی، ارقام بهمراتب بالاتر است. هایما اس۵ پرو پنج میلیارد و ۱۵۰ میلیون تومان، هایما اس۷ پرو پنج میلیارد و ۷۳۵ میلیون تومان و هایما ۸اس شش میلیارد و ۸۰ میلیون تومان قیمت دارند. در بازار گستردهتر خودروهای مونتاژی نیز قیمت آریزو۶ به پنج میلیارد و ۴۰۰ میلیون تومان، تیگو ۸ پرو مکس به حدود ۹ میلیارد و ۵۰۰ میلیون تومان و لوکانو ال۸ مدل ۱۴۰۵ به ۱۰ میلیارد و ۶۰۰ میلیون تومان رسیده است.
نوسان نرخ ارز، انتظارات تورمی، محدودیت عرضه، هزینه گواهی اسقاط و شمارهگذاری و افزایش نرخ سوم بنزین، از عوامل موثر بر موج جدید گرانی خودرو عنوان میشوند. کارشناسان هشدار میدهند اثر افزایش نرخ ارز معمولا با تاخیر در بازار خودرو ظاهر میشود و اگر رشد دلار و محدودیت عرضه در پاییز ادامه یابد، افزایش قیمتهای بیشتری در پیش خواهد بود.
در چنین شرایطی، خودرو شخصی که تا یک دهه قبل با چند سال پسانداز و دریافت وام، برای بسیاری از حقوقبگیران قابلخرید بود، اکنون به کالایی کاملا دور از دسترس تبدیل شده است. کاهش قدرت خرید، گرانی وام و شکاف سنگین میان درآمد خانوارها و قیمت خودرو موجب شده است که حتی خرید ارزانترین محصولات داخلی نیز بدون فروش دارایی، دریافت وام سنگین یا سالها پسانداز برای اکثریت مردم ممکن نباشد.