ارتفاع کوه زباله در «سراوان» شهر رشت در شرایطی به ۱۱۰ متر رسید که گردش مالی مافیای زباله در تهران سالانه بین دو تا سه هزار میلیارد تومان است.

بر پایه گزارش‌ رسانه‌ها و آمار‌های مقام‌های محلی در گیلان، بیش از سه دهه است روزانه حدود هزار تن زباله در «سراوان» دفن می‌شود که ۵۵۰ تن از این زباله‌ها مربوط به شهر رشت و مابقی مربوط به ۵۰ شهر و روستای اطراف است.

شیرابه‌های ناشی از این زباله‌ها به رودخانه‌های «سیاه‌رود»، «گوهررود» و «زرجوب» رشت سرازیر و همراه با فاضلاب شهری، صنعتی و بیمارستانی وارد تالاب انزلی و دریای خزر می‌شود.

منطقه «سراوان» در ۱۷ کیلومتری شهر رشت در جوار جنگل‌های هیرکانی میزبان دپو و دفن زباله این شهر و چند شهرستان دیگر است.

برخی رسانه‌ها در ایران گزارش کرده‌اند گروهی از ساکنان شهر رشت در هفته‌های اخیر برای چندمین‌بار نسبت به وضعیت نامناسب محل دفن زباله در این منطقه اعتراض کرده‌اند.

آنها از بوی تعفن و غیر قابل تنفس، بیماری‌های مسری و همچنین سرریز شیرابه‌های سمی حدود یک میلیون تن زباله به مناطق مسکونی خود گلایه دارند.

ساکنان این منطقه می‌گویند مقام‌های محلی برای رفع این مشکل سال‌هاست وعده‌ می‌دهند که هیچ یک از آنها محقق نشده است.

جبار کوچکی‌نژاد، نماینده رشت روز ۳۰ فروردین ماه سال‌ جاری هم وضعیت زباله در منطقه «سراوان» را یک «معضل ملی» دانست و گفت کسی به فریاد مردم این منطقه نمی‌رسد.

محمدرضا احمدی، دیگر نماینده رشت در مجلس گفت ارتفاع زباله در «سراوان» از ۱۱۰ متر گذشته و در پهنه‌ای ۱۵ هکتاری در جنگل، هر ثانیه ۱۰ لیتر زهرابه تولید می‌کند.

احمدی افزود بیش از دو هفته است گروهی از مردم در مدخل ورودی پسماند زباله «سراوان» تحصن کرده و خواستار توقف ورود زباله به آن هستند.

این تحصن باعث شده که ۱۷ شهر و شهرستان استان گیلان مجبور شوند زباله‌های خود را در مکان‌های عمومی و یا در حاشیه شهر‌ها و روستا‌ها رها کنند.

روز سه‌شنبه ۳۱ فروردین حسین مصطفی‌پور، معاون استاندار گیلان هم در جمع گروهی از معترضان خبر داد ورود زباله به این منطقه ممنوع شده است.

مصطفی‌پور گفت اگر مردم هم در ورودی محل انباشت زباله حضور نداشته باشند، ورودی این منطقه برای ورود ماشین‌های حمل زباله همچنان بسته خواهد ماند.

برپایه اعلام مقام‌های استانداری گیلان در حال حاضر نزدیک ۶۰ درصد زباله‌های این استان پردازش می‌شود و ۴۰ درصد دیگر به محل دفن زباله در «سراوان» منتقل می‌شود.

دفع زباله در این منطقه هر چند وقت موجب اعتراضات مردمی می‌شود. ساکنان «سراوان» سال‌های ۹۵، ۹۶ و ۹۸ نیز اعتراض‌های گسترده‌ای در این رابطه داشتند.

آن‌طور که ایرنا اعلام کرده پروژه زباله‌سوز رشت به عنوان راه حل خروج از بن‌بست دفن زباله «سراوان» هم پیشرفت فیزیکی حدود ۲۰ درصد داشته و روند تکمیل آن به کندی پیش می‌رود.

استان‌ گیلان در شرایطی با بحران انباشت زباله و عوارض زیست محیطی آن دست و پنجه نرم می‌کند که برخی گزارش‌ها می‌گوید گردش مالی مافیای زباله در تهران سالانه بین دو تا سه هزار میلیارد تومان است.

اسفند ماه سال ۱۴۰۰ هم رادیو «گفتگو» به نقل از یک فعال محیط زیست اعلام کرده بود سالانه ۲۰ میلیون تن زباله در ایران تولید می‌شود که اگر این پسماند‌ها به درستی مدیریت شود ««درآمد سالیانه‌ای در حدود ۱۰ میلیارد دلار» خواهد داشت.