ضیاء مصباح: در سالگرد فروهر ها

Tuesday, 21st November, 2023
اندازه قلم متن

*داریوش فروهر ۱۳۰۷ در اصفهان زاده‌شد. از ۱۵سالگی و پس از آشنایی با شادروان دکتر محمد مصدّق، فعالیت سیاسی خود را آغاز کرد و تا پیش از انقلاب  بیش از ده بار بازداشت و زندانی شد.

*تجربهٔ ۱۵ سال زندان، او را نمادی از مبارزه ساخت تا آنجا که برخی دوستانش، زندان را – خانهٔ دوم او نامیدند.

*شادروان آذر ۱۳۲۷ در ۲۰سالگی عضو گروه مکتب شد که هستهٔ یک گروه سیاسی ملی‌گرا و مبارز بود.

*گروه مکتب در  آبان ۱۳۳۰ تبدیل به حزب ملت ایران شد و داریوش عضو کمیتهٔ موقت رهبری آن شد.

* او در هفدهم دی همان سال در ۲۳سالگی، پس از «صارمی کلالی» به دبیری حزب ملت ایران انتخاب و بدنبال فعالیت‌های سیاسی پس از کودتای ۲۸ مرداد، برای دستگیری زنده یا تحویل مرده‌اش جایزه تعیین شد.

*فروهر  در سال ۳۹ با تشکیل جبههٔ ملی دوم،  اگرچه در زندان بود، به عضویت شورای مرکزی جبهه انتخاب شد.

*در خرداد ۱۳۵۶ سه تن از سران جبههٔ ملی؛ کریم سنجابی، داریوش فروهر و شاپور بختیار، نامه‌ای به شاه نوشته و از او خواستند که برای نجات کشور به «حکومت استبدادی »پایان داده و  به اصول مشروطیت تمکین کند. …….متن نامه سه امضایی ۲۲ خرداد ۱۳۵۶ به شاه:

««   پیشگاه اعلیحضرت همایون شاهنشاهی

فزایندگی تنگناها و نابسامانیهای سیاسی، اجتماعی و اقتصادی کشور چنان دورنمای خطرناکی را در برابر دیدگان هر ایرانی قرار داده که امضاء کنندگان زیر بنابر وظیفه ملی و دینی در برابر خدا و خلق خدا با توجه به اینکه در مقامات پارلمانی و قضایی و دولتی کشور کسی را که صاحب تشخیص و تصمیم بوده، مسئولیت و مأموریتی غیر از پیروی از «منویات ملوکانه» داشته باشد نمی‌شناسیم و در حالی که تمام امور مملکت از طریق صدور فرمانها انجام می‌شود و انتخاب نمایندگان ملت و انشاء قوانین و تأسیس حزب و حتی انقلاب در کف اقتدار شخص اعلیحضرت قرار دارد که همه اختیارات و افتخارات و بنابراین مسئولیتها را منحصر و متوجه به خود فرموده‌اند این مشروحه را علی‌رغم خطرات سنگین ….تقدیم حضور می‌نماییم.

… بنابراین تنها راه بازگشت و رشد ایمان و شخصیت فردی و همکاری ملی و خلاصی از تنگناها و دشواری‌هایی که آینده ایران را تهدید می‌کند ترک حکومت استبدادی، تمکین مطلق به اصول مشروطیت، احیاء حقوق ملت، احترام واقعی به قانون اساسی و اعلامیه جهانی حقوق بشر، انصراف از حزب واحد، آزادی مطبوعات، آزادی زندانیان و تبعید شدگان سیاسی و استقرار حکومتی است که متکی بر اکثریت نمایندگان منتخب از طرف ملت باشد و خود را بر طبق قانون اساسی مسئول اداره مملکت بداند…..»»

*شادروان فروهر، ۲۶ دی ۱۳۵۷ و هم‌زمان با خروج شاه از ایران، برای ملاقات با اقای  خمینی راهی پاریس شد و ۱۶ روز بعد همراه او به کشور بازگشت. او بلافاصله پس از انقلاب، در ۲۴ بهمن ۱۳۵۷ در کابینهٔ دولت موقت به ریاست شادروان مهدی بازرگان شرکت کرد و ابتدا وزیر کار و سپس وزیر سیار و نمایندهٔ دولت در امور کردستان شد.

*در اسفند ۱۳۵۷  از او خواستند  تا به وضعیت کارگران رسیدگی کند، وی در  ۳۱ خرداد ۱۳۵۸ در یک کنفرانس مطبوعاتی جدایی خود و حزب ملت ایران را از جبههٔ ملی ایران اعلام کردو در اولین دورهٔ انتخابات ریاست‌جمهوری کاندیدا شد و با ۱۳۳ هزار رأی (۰٫۹٪) پس از ابوالحسن بنی صدر، احمد مدنی و حسن حبیبی در رتبهٔ چهارم قرار گرفت.

*فروهر در آغاز پاییز ۶۰ به زندان رفت و پنج ماه زندانی مجدد  را به کارنامهٔ سیاسی‌اش پس از انقلاب افزود.

*این بازداشتِ پنج‌ماهه به کاهش وزن شدید او انجامید و برپایهٔ برخی خبرها، فروهر به‌دستور مستقیم اقای خمینی آزاد شد، چون  هم بند مصطفی خمینی در زندان شاه بود. …..وشرح همراهی‌های او در زندان به گوش رهبر رسیده‌بود.

*در اوایل دههٔ هفتاد فروهر کوشید با حزب مردم ایران، جنبش برای آزادی مردم ایران، حزب زحمت‌کشان ملت ایران (نیروی سوم-منشعبان از بقایی-گروه خلیل ملکی) و حزب ملت ایران «اتحاد حزب‌ها و نیروهای ملی ایران» را تأسیس کند، که با توجه به شرایط روز توفیق نیافت .

*در اول اذر ماه  ۱۳۷۷ پروانه و داریوش فروهر در خانهٔ شخصی خود  «خیابان سعدی، خیابان هدایت (که عصری از ساعت ۱۶ مراسمی با حضور دخترشان «پرستو» که همه ساله بدین منظور با همه خطرات و خطیرات به وطنش می اید… برگزار میشود )……» طی قتل‌های سیاسی (موسوم به قتل‌های زنجیره‌ای) با ضربات متعدد چاقو به قتل رسیدند.

قاتلان  به‌عنوان «دانشجو-خبرنگار »و با عنوان «مصاحبه برای نشریهٔ دانشجویی» به خانه‌شان رفته بودند…..روانشان شاد


به کانال تلگرام سایت ملیون ایران بپیوندید

هنوز نظری اضافه نشده است. شما اولین نظر را بدهید.

امکان نظر دهی وجود ندارد.