در چهل و چهارمین روز خیزش سراسری مردم ایران علیه نظام جمهوری اسلامی، دانشگاه‌های سراسر کشور همچون هفته‌های گذشته شاهد اعتراضات گسترده دانشجویان بود.

ویژگی اصلی اعتراضات روز یکشنبه، ۸ آبان (۳۰ اکتبر)، حملات گسترده بسیجی‌ها و لباس شخصی‌ها به تجمعات دانشجویان بود که در برخی از دانشگاه‌ها به درگیری‌های شدیدی انجامید. نظام جمهوری اسلامی از روز شنبه تلاش کرده است که با تشدید سرکوب‌ها، دانشجویان را به عقب‌نشینی و پایان دادن به تجمعات اعتراضی‌شان وادارد. حسین سلامی، فرمانده سپاه پاسداران، روز شنبه با «اغتشاش» خواندن اعتراضات گسترده مردم ایران، معترضان را تهدید کرد که «امروز روز پایان اغتشاشات است، دیگر به خیابان نیایید، از جان این ملت چه می خواهید؟»

هجوم نیروهای سرکوب و لباس شخصی‌ها به دانشگاه‌ها و خوابگاه‌های دانشجویی را باید در امتداد سخنان فرمانده سپاه تحلیل کرد که تلاش دارد راهی برای سرکوب و پایان دادن به اعتراضات مردم پیدا کند. با این حال، روز یکشنبه دانشگاه‌های سراسر کشور شاهد اعتراضات وسیعی بود.

درگیری میان نیروهای لباس شخصی و بسیج در دانشگاه آزاد واحد تهران شمال، یکی از شدیدترین درگیری‌های میان دانشجویان و نیروهای سرکوب در روز یکشنبه بود. تجمع دانشجویان در این دانشگاه با حضور وسیع دانشجویان آغاز شد که شعارهایی، از جمله «هیز تویی، هرزه تویی، زن آزاده منم»، سر ‌می‌دادند. 

تجمع دانشجویان این دانشگاه در ادامه با دخالت نیروهای سرکوب، از جمله نیروهای لباس‌شخصی، به خشونت کشیده شد. در یکی از ویدیو‌های منتشرشده در شبکه‌های اجتماعی، فردی که در ویدئو صحبت می‌کند، یک لباس شخصی را نشان می‌دهد و می‌گوید «توی کیفش کلت داره»، و چند ثانیه بعد فرد مزبور یک اسلحه کلت‌مانند را از کیفش خارج کرده و گلوله اشک‌آور به سمت دانشجویان معترض شلیک می‌کند. نیروهای سرکوب در جریان درگیری با دانشجویان در این دانشگاه با چوب‌هایی در دست، در حیاط دانشگاه حضور داشتند. ساعتی بعد، در ویدئوی دیگری که حساب توییتری «۱۵۰۰ تصویر» منتشر کرد، یک دانشجو در گزارشی کوتاه از حبس دانشجویان در داخل دانشگاه و پرتاب گاز اشک‌آور و شلیک گلوله به سمت دانشجویان خبر داد. 

درگیری‌های روز یکشنبه در دانشگاه آزاد واحد تهران شمال به حدی بود که عصر روز یکشنبه، روابط عمومی دانشگاه آزاد با انتشار اطلاعیه‌ای، به حوادث امروز این دانشگاه واکنش نشان داد. در این اطلاعیه با اشاره به اینکه «دانشگاه نه جای فحاشی است، نه چوب و چماق و نه گاز اشک‌آور»، آمده است که «برخی افراد با چوپ و چماق به مراسم دانشجویان که مجوز رسمی از دانشگاه داشتند، حمله کردند و متاسفانه صحن دانشگاه به هم ریخت. یکی از شاهدان عینی می‌گوید در دست برخی از حمله‌کنندگان چاقو هم بوده است.» این اطلاعیه همچنین از فردی سخن می‌گوید که در صحن دانشگاه گاز اشک‌آور شلیک کرده است.

در دانشگاه آزاد پرند نیز، دانشجویان با برگزاری تجمعات اعتراضی، شعار «از زاهدان تا تهران، جانم فدای ایران» سر دادند. 

دانشگاه آزاد اسلام شهر، دانشگاه الزهرا، دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران، دانشگاه علامه طباطبایی (پردیس مرکزی)، دانشگاه سوره، دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران، دانشگاه تربیت مدرس، دانشکده ادبیات دانشگاه علامه، دانشکده کارآفرینی دانشگاه تهران، دانشکده علوم اجتماعی علامه، دانشکده روانشناسی دانشگاه تهران، پردیس فنی دانشگاه بهشتی، و ده‌ها دانشکده و دانشگاه دیگر در شهر تهران، روز یکشنبه، ۸ آبان (۳۰ اکتبر)، صحنه تجمع یا تحصن اعتراضی دانشجویان بود. 

در خارج از تهران نیز دانشجویان در شهرهای مختلف کشور، تجمعات اعتراضی برگزار کردند. دانشگاه کردستان در شهر سنندج، روز یکشنبه با اعتراض گسترده دانشجویان همراه بود. به گزارش حساب توییتری «۱۵۰۰ تصویر»، دانشجویان در این دانشگاه شعار «این دیگه اعتراض نیست، شروع انقلابه» سر دادند. 

بر اساس ویدئو‌های منتشرشده در رسانه‌های اجتماعی، تجمعی اعتراضی در دانشگاه فنی و حرفه‌ای سنندج برگزار شده است. در این ویدئوها صدای «آزادی، آزادی، آزادی» دانشجویان به گوش می‌رسد و همزمان، دود غلیظی از حیاط دانشگاه بلند است و دیده می‌شود که نیروهای سرکوبگر به سمت دانشگاه می‌دوند.

نظام جمهوری اسلامی در سیاستی سرکوبگرانه، دانشجویان بسیاری از دانشگاه‌ها را به اخراج از دانشگاه و خوابگاه تهدید کرده است و دانشجویان، از جمله در اعتراض به این تهدیدها، در دانشگاه‌ها دست به اعتراض و تحصن زده‌اند.

ده‌ها نفر از دانشجویان دانشگاه علامه طباطبایی پیامکی دریافت کرده‌اند که نشان می‌دهد به مدت یک ماه، موقتا از دانشگاه و خوابگاه اخراج شده‌اند. در این پیامک چنین آمده است:‌ «نظر به رفتارهای خلاف مقررات دانشگاهی شما در روزهای اخیر در دانشگاه، به موجب این ابلاغیه … به مدت یک ماه امکان حضور در کلیه اماکن و مجموعه‌های وابسته به دانشگاه از جنابعالی سلب شده و هرگونه ورود شما در بازه زمانی فوق‌الذکر غیرقانونی محسوب می‌شود. طبعا اگر در خوابگاه نیز اقامت داشته باشید، این ممنوعیت شامل اقامت در خوابگاه هم می‌شود.»

در متن این پیامک همچنین ذکر شده است دانشجویانی که به‌صورت موقت اخراج شده‌اند، باید منتظر رسیدگی به پرونده‌‌های خود در شورای انضباطی دانشگاه باشند. 

دانشگاه بین‌المللی قزوین، دانشکده هنر و معماری بوعلی سینای همدان، دانشگاه مازندران، دانشکده زند شیراز، دانشگاه فنی حرفه‌ای پسران منتظری مشهد، دانشگاه فردوسی مشهد، دانشگاه آزاد اراک، دانشگاه هنر سپهر اصفهان، دانشگاه زنجان، دانشگاه فرهنگ و هنر فاضل شیراز، دانشگاه چمران اهواز، و ده‌ها دانشگاه و دانشکده دیگر در سراسر کشور، «روز یکشنبه صحنه اعتراض، تحصن یا «پرفورمنس»‌های اعتراضی بود.

بسیج دانشجویی که در اعتراضات هفته گذشته در کنار نیروهای امنیتی به سرکوب دانشجویان معترض کمک کرده است، روز یکشنبه در نامه‌ای به ابراهیم رئیسی، رئیس دولت جمهوری اسلامی، دانشجویان معترض را «ترورجوهای دانشجو» خطاب کرده است و از ابراهیم رئیسی خواسته است که «عاملین اصلی این بلوا» تنبیه شوند. بسیج دانشجویی، دانشجویان معترض را با عباراتی چون «اقلیتی خودخواه» و «آشوبگران هتاک» توصیف کرده و خواستار تعلیق و محرومیت آنان از تحصیل شده است.

انتشار اسامی تعدادی از دانشجویان دستگیرشده

به گزارش «شورای صنفی دانشجویان کشور»، روز یکشنبه محمد ملانوری، دانشجوی دکترای اقتصاد دانشگاه شریف، در پی هجوم نیروهای سرکوبگر امنیتی به منزلش دستگیر شد. ملانوری هفته پیش در مقابل ورودی دانشگاه شریف دستگیر، و پس از چند ساعت آزاد شده بود، و این دومین بار است که دستگیر می‌شود. نیروهای امنیتی سپهر مدیرصانعی، دانشجوی مهندسی کامپیوتر دانشگاه تهران، را نیز بازداشت کرده‌اند.

عقیق شماعی، دانشجوی مهندسی شیمی دانشگاه مازندران، نیز روز یکشنبه با هجوم نیروهای امنیتی، هنگام خروجش از دانشگاه دستگیر شده است.

ادامه مبارزه دانشجویان برای رفع تفکیک جنسیتی «سلف» دانشگاه

مبارزه دانشجویان برای رفع تفکیک جنسیتی سلف دانشگاه‌ها، امروز، یکشنبه ۸ آبان، نیز ادامه یافت. در پردیس عباسپور دانشگاه بهشتی، دختران و پسران دانشجو موفق شدند همراه هم وارد سلف دانشگاه شوند و ناهار صرف کنند. آن‌ها شعار می‌دادند «بسیجی نبودی، امروز ناهار گرفتیم» که اشاره است به فشار بسیج و نیروهای امنیتی به مسئولان سلف دانشگاه‌ها که در صورت ورود مختلط دختران و پسران دانشجو به آن مکان، از غذا دادن به آن‌ها خودداری کنند. 

دانشجویان پردیس فنی دانشگاه بهشتی، دانشکده فیزیک دانشگاه تهران، دانشکده زبان و ادبیات خارجی دانشگاه تهران، دانشگاه نوشیروانی بابل، دانشگاه زنجان، دانشگاه کردستان، و ده‌ها دانشگاه دیگر هم شاهد از میان برداشتن تفکیک جنسیتی سلف دانشگاه بودند. 

از میان برداشتن تفکیک جنسیتی سلف دانشگاه‌ها در کنار تمرد زنان از سر کردن روسری در محیط های دانشگاهی و غیردانشگاهی، نشان از آن دارد که جنبش اعتراضی مردم ایران در حال ایجاد تغییری بنیادین در لایه‌های مختلف اجتماعی است. با این حال، سخنگوی ستاد امر به معروف و نهی از منکر، از جرم بودن «کشف حجاب» به «خبرآنلاین» گفته است و تاکید کرده که «ستاد امربه‌ معروف و نهی از منکر از مواضع خود در مورد حجاب کوتاه نخواهد آمد.»

اعتراضات بیرون از دانشگاه 

خارج از دانشگاه‌ها نیز اعتراضات مردم در اشکال مختلف، از جمله شعارنویسی، نصب پارچه‌نوشته‌ بر روی پل‌های عابر پیاده، و حتی نوشته‌های اعتراضی روی تپه‌های مشرف به شهرها ادامه داشت. 

در اقدامی جالب‌توجه، معترضان کلمه «آزادی» را در ابعاد بزرگ بر روی کوه‌های اطراف شیراز نوشتند که از داخل شهر قابل رویت است. 

در میان اعتراضات هنرمندان، محمد معتمدی، خواننده ایرانی، به خبر انتخاب شدنش در حکم «خواننده رسمی تیم ملی» فوتبال واکنش نشان داده و نوشته است: «از روزی که کشورم ناآرام شده، لبم به صحبت هم باز نمی‌شود چه رسد به آواز خواندن. تمام فعالیت‌های حرفه‌ای‌ام را هم تعطیل کرده‌ام.»

واکنش رسانه‌های غربی به تشدید سرکوب‌ها در ایران

خبرگزاری سی.ان.ان در واکنش به تشدید سرکوب دانشجویان در ایران، نوشته است که درگیری‌های شدیدی بین نیروهای امنیتی و دانشجویان معترض در دانشگاه‌های سراسر ایران رخ داده است. سی.ان.ان با اشاره به سخنان حسین سلامی، فرمانده کل سپاه پاسداران، که شنبه، ۷ آبان (۲۹ اکتبر) را آخرین روز اعتراضات اعلام کرده بود، می‌نویسد دانشجویان به اعتراضات خود در دانشگاه‌های اصلی کشور ادامه دادند. سی‌.ان.ان همچنین به درگیری‌ بین نیروهای امنیتی و بسیجی با دانشجویان دانشگاه آزاد واحد تهران شمال اشاره کرده که نیروهای سرکوبگر با چوب‌هایی در دست و پرتاب گاز اشک‌آور به دانشجویان حمله کرده‌اند. سی.ان.ان همچنین از تیراندازی در اطراف دانشگاه کردستان در سنندج خبر می‌دهد.

روزنامه گاردین نیز در گزارشی، تجمعات اعتراضی روز یکشنبه دانشجویان را واکنشی به هشدارهای فرمانده سپاه پاسداران توصیف کرد. این روزنامه بریتانیایی نوشته است هزاران ایرانی در اعتراض به هشدار فرمانده سپاه، با قدرتی بی‌سابقه تظاهرات کردند. گاردین می‌گوید برخی از تجمعات روز یکشنبه، حتی از آغاز اعتراضات تاکنون، بی‌سابقه بوده است. گاردین سپس به اعتراضات در دانشگاه‌های مختلف کشور اشاره می‌کند که در آغاز این گزارش به تفصیل بررسی شده‌اند. گاردین همچنین به دستگیری توماج صالحی، خواننده معترض رپ ایرانی، و خاکسپاری مخفیانه پیکر رضا حقیقت‌نژاد، روزنامه‌نگار تازه درگذشته ایرانی، اشاره کرده است. 

خبرگزاری رویترز هم در گزارشی می‌نویسد که دانشجویان در اعتراضاتی گسترده، از اولتیماتوم فرمانده سپاه پاسداران سرپیچی کردند و نیروهای امنیتی پاسخ دانشجویان را با گاز اشک‌آور دادند. رویترز نوشته است که بر اساس ویدئوهای منتشرشده در رسانه‌های اجتماعی، روز یکشنبه، ۳۰ اکتبر، اعتراضات در ایران وارد مرحله خشونت‌آمیزی شده است، چرا که دانشجویان از اولتیماتوم سپاه پاسداران سرپیچی کرده‌اند، و نیروهای سرکوبگر با گاز اشک‌آور و تیراندازی به دانشجویان معترض پاسخ داده‌اند. 

رویترز می‌نویسد پس از مرگ مهسا امینی، ایرانیان از هر قشری، در اعتراض به نظام جمهوری اسلامی به خیابان‌ها آمدند و اعتراضات آن‌ها بعد از گذشت ۴۴ روز همچنان ادامه دارد. رویترز اعتراضاتی را که پس از قتل مهسا امینی در ایران آغاز شده است، «یکی از سخت‌ترین چالش‌های حاکمان روحانی ایران از زمان انقلاب ۱۳۵۷» تاکنون توصیف کرده است، و نوشته برخی از معترضان خواهان مرگ علی خامنه‌ای، رهبر نظام جمهوری اسلامی، شده‌اند.