
جلیل دوستخواه، ایرانشناس، پژوهشگر، نویسنده و مترجم برجستهی ایرانی، سوم فروردین هزار و چهارصد و پنج در شهر بریزبن استرالیا در سن نود و دو سالگی پس از گذراندنِ دورانِ سخت بیماری درگذشت.
درگذشت دکتر جلیل دوستخواه، پژوهشگر برجستهی فرهنگ و زبانهای باستانی ایران، خسرانی اندوهبار برای جامعهی علمی و دوستداران فرهنگ ایران است. او از جمله اندیشمندانی بود که عمر خود را با دلبستگیهای ژرف صرف شناخت و شناساندن ریشههای کهن زبان و اندیشهی ایرانی کرد نام او با پژوهشهای دقیق و ماندگار در حوزهی اوستا و متون زرتشتی پیوند خورده است.
بزرگترین و ماندگارترین خدمت او، ترجمه و تفسیر اوستا به زبان فارسی بود؛ کاری سترگ که نهتنها نیازمند دانش تخصصی در زبانهای باستانی، بلکه مستلزم درکی عمیق از تاریخ، اسطوره و جهانبینیی ایرانیان باستان بود. او با دقت و وسواس علمی، کوشید متنی پیچیده و کهن را به زبانی روشن و قابل فهم برای مخاطبان امروز منتقل کند و پلی میان گذشته و اینک بسازد.
دکتر دوستخواه تنها یک مترجم نبود، بلکه پژوهشگری خلاق و دلسوز نیز بود که همواره به ارزشآفرینی در زبان فارسی میاندیشید. او باور داشت که زبان فارسی، با تکیه بر پشتوانهی غنی و تاریخیی خود، میتواند حامل مفاهیم ژرف علمی و فرهنگی باشد. از همین رو، در آثارش تلاش میکرد واژگان و ساختارهایی برگزیده و سنجیده به کار گیرد که هم اصالت داشته باشند و هم برای نسل امروز قابل درک باشند.
در کنار آثار علمی، منش انسانی و فروتنی او نیز زبانزد بود. او با وجود جایگاه علمی والا، همواره با دانشجویان و علاقهمندان با گشادهرویی و بردباری برخورد میکرد و دانستههای خود را بیدریغ در اختیار دیگران میگذاشت. زبان و سرشتی فروتن، آرام و زیبا داشت. چنین ویژگیهایی از او چهرهای ساخت که نهتنها در عرصه علم، بلکه در اخلاق و رفتار و دوستی نیز الگو بود.
درگذشت این استاد فرهیخته، کاستیای بزرگ در حوزه مطالعات ایران باستان و زبانهای کهن بهجای میگذارد؛ اما میراث علمی و فرهنگی او همچنان زنده و الهامبخش خواهد ماند. آثار او بهعنوان منابعی ارزشمند، راهنمای پژوهشگران آینده خواهند بود و نامش در تاریخ فرهنگ ایران ماندگار خواهد شد.
یاد و نام دکتر جلیل دوستخواه، با هر صفحه از پژوهشهایش و هر واژهای که به ژرفای زبان فارسی افزود، زنده خواهد ماند. نبودنِ او اندوهی ژرف است، اما دستاوردهایش چراغی است که همچنان در مسیر شناخت و پاسداشت فرهنگ ایرانی خواهد درخشید.
این دوست و استاد مهربان به من نیز محبت های بسیار کرد. برای سالها از همکاران برجسته و شناختهشدهی اخبار روز در عرصهی ادبیات و فرهنگ بود. از من نیز بسیاری سرودهها و مطالب را در تارنمای “ایرانشناخت”، ماهنامهی کانون پژوهشهای ایرانشناختی، که خودش منتشر میکرد؛ درج کرده بود.
یاد ارجمندش در پژوهشهای ایرانشناختی، با ارزش و ماندگار خواهد ماند. درود بر او.
برای خواندن برخی مطالب دکتر جلیل دوستخواه می توان به آدرس های زیرین در بخش آرشیو قدیم سایت اخبار روز مراجعه کرد:
http://www.iran-chabar.de/search.jsp?authorId=864
http://www.iran-chabar.de/search.jsp?authorId=1745