
رشاد العلیمی، رئیس شورای ریاستی یمن، روز یکشنبه از آغاز عملیات نظامی گسترده نیروهای وابسته به دولت برای بازپسگیری مناطق تحت کنترل حوثیها خبر داد؛ عملیاتی که در بحبوحه تشدید دوباره درگیریها و افزایش اهمیت راهبردی تنگه بابالمندب آغاز میشود.
العلیمی در یک نطق تلویزیونی گفت: «امروز آغاز عملیات نظامی برای بازپسگیری باقیمانده اراضی جمهوری و گسترش اقتدار دولت و نهادهای آن بر سراسر قلمرو ملی را اعلام میکنم.»
رویترز پیشتر به نقل از مقامهای منطقهای و غربی گزارش داده بود که عربستان سعودی و متحدان یمنی آن در حال آمادهسازی عملیاتی علیه حوثیها هستند؛ طرحی که بر اساس آن، عربستان نقش اصلی را در عملیات هوایی بر عهده خواهد داشت و نیروهای یمنی در جبهه زمینی وارد عمل میشوند.
عربستان سعودی از سال ۲۰۱۵ و در راس ائتلافی عربی وارد جنگ داخلی یمن شد تا از دولت بهرسمیتشناختهشده بینالمللی این کشور حمایت کند؛ دولتی که پس از پیشروی حوثیها از صنعا خارج شده بود.
آتشبسی که در سال ۲۰۲۲ میان طرفهای درگیر برقرار شد، تا حد زیادی دوام داشت، اما امسال با تشدید دوباره حملات موشکی و پهپادی حوثیها و افزایش تنشهای منطقهای، درگیریها بار دیگر اوج گرفته است.
با این حال، مقامهای ایرانی در هفتههای اخیر تلاش کردهاند میان حمایت سیاسی تهران از حوثیها و کنترل مستقیم این گروه تمایز قائل شوند و تاکید کردهاند که حوثیها تحت فرمان ایران عمل نمیکنند و تصمیمهای خود را مستقلا میگیرند.
پیشروی سریع حوثیها
با وجود تدارک نیروهای دولتی برای ضدحمله، حوثیها در هفتههای اخیر ابتکار عمل میدانی را در دست داشتهاند و در یک عملیات سریع در امتداد ساحل، کنترل مناطق راهبردی اطراف تنگه بابالمندب را به دست گرفتهاند.
بابالمندب گذرگاه جنوبی دریای سرخ و یکی از مهمترین مسیرهای کشتیرانی میان دریای مدیترانه و آسیاست. اهمیت این آبراه در سال جاری، همزمان با اختلال در تردد از تنگه هرمز، بیش از پیش افزایش یافته است.
منابع نظامی به رویترز گفتهاند حوثیها در ۴۸ ساعت گذشته در ارتفاعات راهبردی اطراف تعز نیز پیشروی کردهاند و به آخرین مسیر اصلی میان تعز و عدن نزدیک شدهاند؛ شهری که مقر دولت مورد حمایت عربستان است.
در صورت تسلط حوثیها بر جاده تعز–عدن، تعز عملا در معرض محاصره قرار خواهد گرفت. این شهر، سومین شهر بزرگ یمن، صدها هزار غیرنظامی را در خود جای داده و هزاران نیروی دولتی نیز در آن مستقرند.
محمد القاضی، روزنامهنگار باسابقه یمنی و تحلیلگر سیاسی، میگوید که تسلط بر ارتفاعات غرب تعز میتواند موقعیت حوثیها را در مناطق ساحلی بابالمندب تقویت و هرگونه تلاش برای بازپسگیری این مناطق را دشوارتر کند.
بحران انسانی در سایه تشدید جنگ
افزایش درگیریها در یمن همچنین وضعیت انسانی این کشور را وخیمتر کرده است.
برنامه جهانی غذا هفته گذشته اعلام کرد که در برخی مناطق یمن از هر چهار خانواده، سه خانواده با ناامنی غذایی روبهرو هستند. شدت گرفتن نبردها دهها هزار نفر را آواره کرده و در رساندن مواد غذایی و دیگر اقلام ضروری به میلیونها نفر اختلال ایجاد کرده است.
بازپسگیری مناطق تحت کنترل حوثیها، بهویژه در امتداد دریای سرخ و اطراف بابالمندب، اکنون به یکی از مهمترین اهداف دولت یمن و متحدان منطقهای آن تبدیل شده است؛ عملیاتی که میتواند مرحله تازهای از جنگ طولانی این کشور را رقم بزند.
