شبکه خبری سی‌بی‌سی کانادا در گزارشی به‌نقل از منابع خود نوشت دست‌کم ۹۰ تن از معترضان بازداشت‌شده در جریان خیزش سراسری ایرانیان علیه نظام جمهوری اسلامی، به جرایمی متهم شده‌اند که مجازات آن اعدام است.

شبکه خبری سی‌بی‌سی به‌نقل از منابع خود نوشت در ۱۰۰ روز گذشته، دست‌کم ۵۰۶ تن، از جمله ۶۹ کودک، در جریان اعتراض‌ها در شهرهای مختلف ایران کشته‌ شده‌اند.

شبکه خبری سی‌بی‌سی روز شنبه ۲۴ دسامبر (سوم دی‌ماه)، همزمان با صدمین روز شروع اعتراض‌های سراسری ضدحکومتی در ایران، نوشت ارزیابی‌های این شبکه خبری با بررسی گزارش‌های سازمان‌های مختلف حقوق بشری و گفت‌و‌گو و مشورت با چند فعال حقوق بشری نشان می‌دهد احکام اعدام ۱۹ تن از معترضان صادر شده است و روند دادگاه و صدور احکام سایر متهمان ادامه دارد.

یافته‌های سی‌بی‌سی نشان می‌دهد اکثر افرادی که در معرض صدور و اجرای حکم اعدام قرار دارند، متهم به «محاربه» و «افساد فی‌الارض» شده‌اند.

«محاربه» و «افساد فی‌الارض» هر دو از جرایم شرعی به‌شمار می‌رود که امکان تفسیر یا برداشت‌های مختلفی از آن وجود دارد. برابر قانون مجازات اسلامی، برای هر دوی این جرایم مجازات اعدام در نظر گرفته شده است.

از ابتدای قدرت‌گیری نظام جمهوری اسلامی، هزاران نفر به اتهام  «افساد فی‌الارض» در دادگاه‌های انقلاب محاکمه و به اعدام محکوم شده‌اند. دادگاه‌هایی که به باور کارشناس حقوقی، حتی حداقل استانداردهای یک دادرسی منصفانه، از جمله «حق برخورداری از وکیل انتخابی»، نیز در آن‌ها رعایت نمی‌شود.

شبکه خبری سی‌بی‌سی کانادا در بخش دیگری از گزارش روز شنبه خود به‌نقل از فعالان حقوق بشری نوشت شناسایی و انتشار اسامی معترضان بازداشت‌شده‌ای که در خطر صدور یا اجرای احکام اعدام قرار دارند می‌‌‌تواند جان این افراد را نجات دهد.

طی هفته‌های گذشته، شمار زیادی از نمایندگان پارلمان‌های کشورهای مختلف غربی، کفالت سیاسی برخی از معترضان زندانی یا محکوم به اعدام را بر عهده گرفته‌اند.

«کفالت سیاسی» مقام‌های کشورهای غربی، به لحاظ حقوقی جایگاه خاصی ندارد، اما می‌‌تواند دستگاه قضایی جمهوری اسلامی را در صدور یا اجرای احکام اعدام محتاط کند و در نهایت جلوی گسترش اعدام‌ها را بگیرد.

شبکه خبری سی‌بی‌سی، در بخش دیگری از گزارش خود، به‌نقل از یافته‌های سازمان حقوق بشری «مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران» نوشت: دستکم ۱۸هزار تن از ابتدای شروع خیزش سراسری در ایران بازداشت شده‌اند. 

برابر یافته‌های این سازمان حقوق بشری، حداقل ۵۰۶ تن، از جمله ۶۹ کودک، در جریان اعتراض‌های ۱۰۰ روز گذشته در ایران کشته‌ شده‌اند.