از جنگ دوازده روزه به بعد، سامانههای ناوبری در ایران مدام دچار مشکل میشوند. مقامات جمهوری اسلامی گفتهاند که شاید در آینده به جای سیستم آمریکایی «جیپیاس»، سامانۀ چینی «بِیدو» را به کار گیرند.
خبرگزاری فرانسه در گزارشی از تهران به نقل از یک رانندۀ «اسنپ» مینویسد: «حالا ناچارم فقط مسافرانی را بپذیرم که مسیرشان را به خوبی میشناسند.»
اختلال در سیستم ناوبری جیپیاس که با حملۀ اسرائیل به ایران (جنگ دوازده روزه) شروع شد، همچنان با نوساناتی ادامه دارد. تهرانیها گاه میبینند که موقعیتشان روی جیپیاس، صدها کیلومتر با موقعیت واقعی فاصله دارد! علاوه بر این، اختلال در جیپیاس، مشکلات آنتندهی موبایل را هم تشدید میکند.
مقامات دولتی گفتهاند که به «دلایل امنیتی و نظامی» عمداً سیستم ناوبری را مختل کردهاند. احسان چیتساز، معاون وزیر ارتباطات تأیید کرده که در روزهای جنگ، این وزارتخانه سیگنالهای جیپیاس را برای گمراه کردن پهپادها و موشکهای دشمن مسدود کرده است. اما با گذشت حدود هشت هفته از جنگ، به درستی معلوم نیست که این اشکالات تا چه حد عمدی و تا چه حد ناشی از ضعفها و کمبودهای فنی و مدیریتی است. همچنین معلوم نیست که این مشکلات تا کی ادامه خواهد داشت.
در حال حاضر نه تنها اپلیکیشنهای مسیریابی بینالمللی مثل «ویز» یا «گوگل مپ» دچار مشکلاند که اپلیکیشنهای داخلی مثل «بلد» یا «نشان» هم درست کار نمیکنند. یکی از مسئولان شرکت «نشان» گفته است که روزانه ۱۵درصد از کاربران فعال خود را از دست داده است.
به گفتۀ احسان چیتساز، جمهوری اسلامی مشغول بررسی سامانههای جایگزین برای جیپیاس است. ظاهراً سیستم چینی بیدو (Beidou) در این شرایط بخت بیشتری دارد، هرچند برخی کارشناسان هشدار میدهند که این انتخاب، نفوذ چین را در منطقه افزایش خواهد داد. برخی رسانههای تخصصی داخلی نیز از امکان راهاندازی یک سامانۀ موقعیتیاب ایرانی سخن میگویند. اما بهکارگیری سیستم ناوبری چینی یا استقرار یک سامانۀ داخلی نیاز به زمان دارد و بعید به نظر میرسد که این نوع راهحلها زودتر از دو سال دیگر جواب دهد.
گذشته از مسائل فنی و برنامهریزی، گمانهزنیهای مکرر در مورد احتمال حملۀ دوبارۀ اسرائیل به ایران باعث شده که موقعیت برای طرح راهحلهای قطعی و باثبات چندان مناسب نباشد.
به کانال تلگرام سایت ملیون ایران بپیوندید