
در حالی که قطع کامل اینترنت در ایران از ۲۴۰ ساعت گذشته است، آن هم در شرایط جنگی، سخنگوی دولت جمهوری اسلامی از تمهیدات در این زمینه برای کسانی خبر داد که بهگفتهٔ او «میتوانند صدا را به جهان برسانند».
فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت مسعود پزشکیان، روز سهشنبه ۱۹ اسفند این خبر را اعلام کرد اما توضیحی درباره این افراد و منظورش از «رساندن صدا» نداد، اما از اظهارات او اینطور برداشت میشود فعالان رسانهای همصدا با حکومت مشمول این نوع از اینترنت طبقاتی میشوند.
او گفته که دربارهٔ رفع قطع سراسری اینترنت در ایران «ملاحظاتی» وجود دارد و «تمهیداتی اندیشیده شده است که کسانی که میتوانند صدا را به دیگران برسانند، امکاناتی برایشان فراهم شود.»
این در شرایطی است که بر اساس گزارش نتبلاکس که وضعیت اینترنت در جهان را رصد میکند، سطح دسترسی کاربران عادی به اینترنت در داخل ایران، پس از گذشت ۲۴۰ ساعت قطعی، همچنان فقط حدود یک درصد برآورد میشود.
قطع اینترنت در شرایط جنگی در ایران موجب شده است که شهروندان حتی نتوانند درباره نقاطی که هدف حمله قرار گرفته و وضعیت خانواده و آشنایان خود خبری بگیرند؛ اتفاقی که فشارهای روانی را به شدت بر آنها افزایش داده است.
قطع اینترنت در ایران که از روز ابتدای حملات مشترک آمریکا و اسرائیل به ایران در ۹ اسفند آغاز شد، در کنار یکطرفه شدن تماسهای بینالمللی و عدم دسترسی به بیشتر شبکههای ماهوارهای خارج از کشور، بخش گستردهای از شهروندان ایران را در بیخبری نگه داشته است.
همزمان با این خاموشی، تلویزیون جمهوری اسلامی تبلیغات گستردهای انجام میدهد و کاربرانی که پس از دهها ساعت قطعی، موفق به وصل شدن به اینترنت جهانی میشوند، در نخستین گزارشهای خود، روایت میکنند که آنچه در شبکههای اجتماعی و سایتهای خبری خارجی میخوانند، با روایت حکومت در صداوسیما درباره جنگ کاملاً متفاوت است.
برخی کاربران شبکههای اجتماعی نیز نوشتهاند با آنکه حکومت از آغاز اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ دسترسی به اینترنت را قطع کرد، اما آنها با نصب برخی اپلیکشینهای داخلی، امکان تماس تصویری و ارسال عکس و متن را به داخل کشور داشتند؛ چیزی که پس از کشتهشدن علی خامنهای در نخستین روز جنگ، همچون تماسهای تلفنی، صوتی، یکطرفه و بسیار کوتاه شده است.
انسداد حسابهای برخی هواداران حکومت در شبکه ایکس
اگرچه دولت جمهوری اسلامی روز ۱۹ اسفند موضوع اعطای دسترسی به اینترنت جهانی برای برخی افراد ویژه را رسانهای کرد، اما این رانت پیش از این و از جمله اندکی بعد از سرکوب خونین اعتراضات دیماه و قطع اینترنت اعطا شده بود.
اتفاقی که بارها به عنوان «تبعیض سیستماتیک» شهروندان توسط حکومت، مورد انتقاد داخلی و خارجی قرار گرفته و بخشی از امتیازات ویژه حکومت در زمینههای مختلف به «خودیها» تلقی شده است.
با آنکه دسترسی به اینترنت سفید در چند روز نخست جنگ بسیار محدود بود، اما در روزهای اخیر بهمرور طیف وسیعتری را در بر گرفته است.
در روزهای گذشته تهدید علنی ایرانیانی که از جنگ علیه جمهوری اسلامی حمایت میکنند، در شبکه ایکس به اندازهای عیان شد، که این شبکه حسابهای کاربری شمار قابلتوجهی از کاربران شناختهشدۀ هوادار حکومت در این پلتفرم را در پی گزارشهای مبنی بر «تهدید» مسدود کرد.
ماجرا از آنجا آغاز شد که حسین دهباشی، مستندساز، در پستی این دسته از ایرانیان را «خائن» خواند و آنها را تهدید کرد که «دیر یا زود» مثل «سگ» کشته خواهند شد. شمار دیگری از کاربران حامی حکومت نیز این پست را بازنشر کردند.
این موضوع و تهدیدهای مستقیم دیگر که فعالان رسانهای حامی حکومت علیه گروه بزرگی از ایرانیان خارج و داخل کشور منتشر کردند، منجر به بستهشدن حسابهای کاربری شماری از آنان شده است.
بررسی صفحات این فعالان رسانهای در شبکهٔ ایکس نشان میدهد که این افراد از جمله کسانی هستند که با مسدود شدن حسابهایشان مواجه شدهاند: حسین دهباشی، محمدعلی آهنگران (روحانی و فرزند صادق آهنگران مداح معروف دوران جنگ ایران و عراق)، محمدمهدی فاطمی صدر، وحید اشتری، سجاد عابدی، امیر تنها، علی بهادری جهرمی (سخنگوی دولت ابراهیم رئیسی که شبکه ایران اینترنشنال را هدف مشروع خوانده بود)، میثم مطیعی (مداح محبوب علی خامنهای)، علیرضا مستوفی، علی بیطرفان، سهراب صالحی، امیرحسین ثابتی، سیدعلی موسوی و مهدی رسولی (مداح)، یاسر جبرائیلی، مهدی نیکخواه، محمدمسیح یاراحمدی، مهدی روحانیفرد، محمدحسین راجی، کوروش علیانی، محمدحسین پویانفر، مهدی فضائلی (عضو دفتر علی خامنهای).
شماری از این افراد دنبالکنندگان قابلتوجهی داشتند و با آنکه تلاش کردند حسابهای دیگری در شبکه ایکس باز کنند، اما مدیران این شبکه مانع این اقدام شدند.