
کمتر از ۷۵ روز تا انتخابات پارلمانی اسرائیل باقیمانده و آینده سیاسی نتانیاهو در هالهای از ابهام است. بنابر نظرسنجیها، ائتلاف نتانیاهو ممکن است حدود ۲۰ کرسی را از دست بدهد و کرسیهای لازم برای تشکیل دولت را در اختیار نداشته باشد. با این حال، دونالد ترامپ همچنان از حمایت از او خودداری کرده است.
به گزارش اکسیوس، دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا دو هفته پیش، هنگام دیدار با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل در کاخ سفید درباره وضعیت او در نظرسنجیهای پیش از انتخابات ۲۷ اکتبر اسرائیل پرسید.
به گفته یک مقام آمریکایی آگاه از این گفتگو، آقای نتانیاهو مکث کرد. سپس یکی از مشاورانش گفت: «آقای رئیسجمهور، او پیروز است.»
اما، به گزارش اکسیوس، آقای نتانیاهو در مسیر پیروزی نیست و دونالد ترامپ بهرغم پرسشهای مکرر خبرنگاران، از او حمایت نکرده است. البته، رئیسجمهوری آمریکا ممکن است هر لحظه نظرش را تغییر دهد، ولی فرصت آقای نتانیاهو رو به پایان است.
نتانیاهو چه وضعیتی دارد؟
ائتلاف کنونی آقای نتانیاهو در حال حاضر ۶۸ کرسی را در پارلمان اسرائیل در اختیار دارد. اما بنابر نظرسنجیها، این ائتلاف بین ۴۹ تا ۵۳ کرسی به دست خواهد آورد. این در حالی است که برای تشکیل دولت به دستکم ۶۱ کرسی نیاز دارد.
در مقابل، احزاب مخالف دولت اسرائیل بین ۶۷ تا ۷۰ کرسی به دست میآورند. گادی آیزنکوت، رئیس پیشین ستاد ارتش اسرائیل و رقیب اصلی آقای نتانیاهو، در بیشتر نظرسنجیها از محبوبیت بیشتری برخوردار است.
با این حال، آقای نتانیاهو لزوما نیازی به پیروزی ندارد و کافی است شکست نخورد. تلاش اصلی او در حال حاضر این است که آرای کافی به دست آورد تا مخالفانش نتوانند بدون حمایت احزاب عرب اسرائیلی دولت تشکیل دهند.
اگر او موفق به انجام این کار شود و هیچیک از دو طرف نتوانند دولت تشکیل دهند، آقای نتانیاهو تا زمان برگزاری انتخابات دیگری در چند ماه بعد، بهعنوان نخستوزیر موقت در قدرت باقی خواهد ماند. در حال حاضر، این احتمال کاملا جدی است.
چرا ترامپ از حمایت از نتانیاهو خودداری میکند؟
در چند هفته نخست جنگ با ایران، برخی از مشاوران نزدیک آقای ترامپ اطمینان داشتند که او حمایت خود را از بنیامین نتانیاهو اعلام خواهد کرد. آقای ترامپ در آن زمان بارها خواستار عفو بنیامین نتانیاهو و پایان دادن به محاکمه او به اتهام فساد شده بود.
اما با گذشت زمان و فرسایشی شدن جنگ با ایران، اهداف سیاست خارجی و منافع سیاسی داخلی دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو بهتدریج از یکدیگر فاصله گرفت. اختلاف میان آنها طی سه ماه گذشته، نهتنها درباره ایران، بلکه در مورد لبنان و غزه نیز بیشتر شده است.
به گفته دو مقام ارشد آمریکایی، آقای ترامپ با وجود علاقه شخصی به بنیامین نتانیاهو، از تصمیمها و سیاستهای او ناراضی و سرخورده شده است. به گفته دو نفر که اخیرا راجعبه آقای نتانیاهو با رئیسجمهوری آمریکا گفتگو کردهاند، آقای ترامپ گفته است: «بیبی بدترین دشمن خودش است.»
به گزارش اکسیوس، تازهترین موضوعی که روابط آنها را تحت فشار قرار داده، مخالفت علنی آقای نتانیاهو با طرح «شورای صلح غزه» دونالد ترامپ برای خلع سلاح حماس بود. به گفته یک مقام ارشد آمریکایی، کاخ سفید اظهارات روز یکشنبه آقای نتانیاهو را نه لزوما بیانیهای رسمی درباره سیاست دولت او، بلکه ناشی از ملاحظات سیاسی دوران انتخابات میداند.این مقام آمریکایی گفت: «ما نیازهای سیاسی بیبی را درک میکنیم. تا زمانی که به انجام آنچه از او میخواهیم ادامه دهد، بهویژه در زمینه مهار حملات در غزه، با این موضوع مشکلی نداریم.»
بنیامین نتانیاهو هفته گذشته تلفنی با جرد کوشنر، فرستاده و داماد آقای ترامپ، گفتگو کرد و با وجود تردیدهایش وعده داد به طرح شورای صلح فرصت دهد. به گفته یک مقام آمریکایی، او همچنین متعهد شد حملات به غزه را کاهش دهد تا روند غیرنظامیسازی آغاز شود.
از آن زمان، اسرائیل حملات بسیار کمتری به غزه انجام داده و ارتش اسرائیل نیز به «خط زرد»، یعنی محلی که براساس توافق باید در آن مستقر میشد، عقبنشینی کرده است.
به گفته چهار منبع مطلع، آقای کوشنر قرار است هفته آینده برای دیدار با آقای نتانیاهو و دیگر مقامات اسرائیلی و گفتگو درباره طرح غزه به اسرائیل سفر کند.
رقبای نتانیاهو خواستار بیطرفی ترامپ شدند
به گفته دو نفر از دستیاران رقبای سیاسی بنیامین نتانیاهو، شماری از این چهرهها، از جمله آقای آیزنکوت و نفتالی بنت و یائیر لاپید، نخستوزیران پیشین اسرائیل درباره احتمال اعلام حمایت آقای ترامپ از نخستوزیر کنونی ابراز نگرانی کردهاند.
به گفته دو منبع مطلع، این چهرههای مخالف از طریق دوستان مشترک، حامیان مالی و دیگر متحدان سیاسی، پیامهایی غیرعلنی برای آقای ترامپ و دستیارانش فرستاده و از رئیسجمهوری آمریکا خواستهاند بیطرف بماند.
یک مقام پیشین آمریکایی که در جریان وضعیت قرار گرفته است، مدعی شد که ضعف آقای نتانیاهو در نظرسنجیها، دونالد ترامپ را از دخالت منصرف کرده است.
آقای ترامپ در اسرائیل از محبوبیت بسیار بالایی برخوردار بوده است، اما جایگاه او طی سه ماه گذشته بهدلیل توافقی که با ایران امضا کرد و تصمیمش برای کنار کشیدن از جنگ پس از نقض این توافق، تضعیف شده است. محدودیتهایی که دونالد ترامپ بر عملیات نظامی اسرائیل در ایران، غزه، سوریه و لبنان اعمال کرده نیز باعث نارضایتی اسرائیلیها شده است.
انتخابات اسرائیل برای برنامه دونالد ترامپ در خاورمیانه طی دو سال پایانی دوران ریاستجمهوری او اهمیت حیاتی دارد، بهویژه در شرایطی که بحران ایران در وضعیت برزخی «نه توافق، نه جنگ» قرار گرفته است.
رئیسجمهوری آمریکا همچنین میخواهد طرح صلح غزه را پیش ببرد، در مذاکرات میان اسرائیل و لبنان پیشرفت حاصل کند، توافقی امنیتی میان اسرائیل و سوریه را نهایی کند و مهمتر از همه، زمینه دستیابی به توافق صلحی تاریخی میان اسرائیل و عربستان سعودی را فراهم آورد.
به گزارش اکسیوس، آقای ترامپ و اعضای تیمش همچنان تحت تأثیر بحران سیاسی سال ۲۰۱۹ اسرائیل هستند؛ بحرانی که به برگزاری سه انتخابات پیاپی انجامید و یک سال از فرصت دیپلماسی در خاورمیانه را از بین برد.
یک مقام ارشد آمریکایی گفت که کاخ سفید اشتباهات گذشته را تکرار نخواهد کرد و اجازه نخواهد داد سیاست داخلی اسرائیل برنامه منطقهای آن را متوقف کند.
