یک بررسی تازه از فعالیت کسب‌وکارهای محلی در اینستاگرام نشان می‌دهد زنان صاحب کسب‌وکارهای یک‌نفره، در مقایسه با مردان، همراهی بیشتری با اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ داشته‌اند. شماری از این زنان در جریان اعتراضات، فعالیت اقتصادی خود را به نشانه همراهی با معترضان و همدردی با خانواده‌های کشته‌شدگان متوقف کرده‌اند.

«فکت‌نامه» در گزارشی با بررسی بیش از یک میلیون و ۱۰۰ هزار پست متعلق به نمونه‌ای شامل ۲۹۱۰ صفحه اینستاگرامی محلی در استان تهران، واکنش این کسب‌وکارها به تحولات سیاسی و اجتماعی یک دهه گذشته را بررسی کرده است.

نتایج این بررسی نشان می‌دهد واکنش صاحبان کسب‌وکارهای محلی و مخاطبان آن‌ها به اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ به‌طور محسوسی بیشتر از سایر رویدادهای سیاسی و اجتماعی مورد بررسی بوده و تنها با واکنش‌ها به وضعیت اقتصادی کشور قابل مقایسه است.

براساس این پژوهش، زنان دارای کسب‌وکارهای اینستاگرامی یک‌نفره، هم در اعتراضات دی‌ماه و هم در جریان جنبش «زن، زندگی، آزادی»، همراهی بیشتری با معترضان نسبت به مردان صاحب کسب‌وکارهای یک‌نفره و کسب‌وکارهای غیرشخصی نشان داده‌اند.

داده‌های فکت‌نامه همچنین نشان می‌دهد در فاصله اعتراضات دی‌ماه تا آغاز جنگ ۴۰ روزه، کسب‌وکارهای یک‌نفره متعلق به زنان بیش از سایر کسب‌وکارها غیرفعال شده‌اند.

بخشی از این زنان پس از بازگشت به اینستاگرام نوشته‌اند که توقف فعالیت آن‌ها خودخواسته و در همراهی با معترضان و خانواده‌های عزادار بوده است. بخش دیگری از کاهش فعالیت نیز به قطع و محدودیت دسترسی به اینترنت مربوط بوده است.

در یکی از نمونه‌های بررسی‌شده، یک آرایشگر زن پس از ۵۰ روز توقف فعالیت، در اسفند ۱۴۰۴ از مخاطبانش پرسیده است که آیا فعالیت کاری خود را از سر بگیرد یا همچنان تعطیل بماند. او نوشته بود که به‌دلیل هزینه‌ها و اقساط ناچار به بازگشت به کار شده، اما کشته‌شدگان اعتراضات را فراموش نخواهد کرد.

در میان گروه‌های شغلی نیز آرایشگران و فروشندگان لوازم خانگی بیشترین همراهی را با معترضان دی‌ماه نشان داده‌اند. در مقابل، پزشکان و طلافروشان واکنش کمتری به مسائل سیاسی داشته‌اند.

این همراهی در شرایطی صورت گرفته که براساس یافته‌های پژوهش، زنان صاحب کسب‌وکارهای آنلاین خود از آسیب‌پذیرترین گروه‌ها در برابر قطع اینترنت هستند و بیش از مردان درباره وضعیت اقتصادی کسب‌وکار خود ابراز نگرانی کرده‌اند.

فکت‌نامه می‌گوید فعالیت کسب‌وکارهای محلی که تا سال ۱۴۰۳ روندی صعودی داشت، از سال ۱۴۰۴ کاهش یافته است. تعامل با پست‌های این کسب‌وکارها در سال ۱۴۰۴ نسبت به سال قبل ۱۷ درصد و در سال ۱۴۰۵ نسبت به سال ۱۴۰۳ حدود ۳۲ درصد کمتر شده است.