در شرایطی که جامعه بینالمللی شاهد عهدشکنی ایالات متحده امریکا درزمینه توافق برجام بوده و به دنبال آن تحریمها علیه ایران تمدید شد، صنعت نفت کشور که حالا پویاترین بخش اقتصادی کشوراست، یکی پس از دیگری تفاهمنامههای چند ماه اخیر با شرکتهای خارجی را به پای قرارداد میرساند. دیروزشرکت ملی نفت ایران به نمایندگی از جمهوری اسلامی ایران پای عقد تفاهمنامهام. او. یو با شرکت انگلیسی-هلندی شل نشست. قراردادی که نشان میدهد، باوجود عهدشکنی امریکاییها در برجام نه تنها تاثیری براذهان بینالمللی نداشته، بلکه غولهای نفتی دور از هیاهوی امریکا ایران را برای سرمایهگذاری انتخاب میکنند. بر اساس تفاهمنامهای که دیروز به امضا رسید، مقرر شد تا بخش مطالعاتی میدان نفتی آزادگان، یادآوران میدان گازی کیش به شرکت شل واگذار شود. این تفاهمنامه در حالی بین سید نورالدین شهنازی زاده، مدیرعامل و رییس هیاتمدیره شرکت مهندسی و توسعه نفت (متن) از طرف شرکت ملی نفت ایران و هانس نایکمپ، معاون شرکت شل به امضا رسید که علی کاردر، مدیرعامل شرکت ملی نفت، غلامرضا منوچهری، معاون توسعه و مهندسی شرکت ملی نفت، نیکلاس هاپتون، سفیر انگلیس در ایران، میشاییل استورجف، معاون سفارت هلند در ایران، معاون و رییس بخش ایران شرکت شل در آیین امضای این تفاهمنامه حضور داشتند.
پیش به سوی توسعه
غلامرضا منوچهری در این مراسم با تاکید براینکه خوشبختانه پس از برداشته شدن تحریمها شرکت نفت به سرعت ظرفیتهای تولید خود در گذشته را بازیابی کرده و تولید نفت خود را به ۴میلیون رساند، گفت: ایران براساس برنامه تا قبل از پایان سال جاری شمسی به ارقام توافق شده در اوپک میرسد.
او همچنین با اشاره به اینکه شرکت نفت و کارکنان این صنعت توانایی خود را در راستای نگهداری حتی تولید برخی از میادین به ویژه فاز ١٢، ١۶ و ١٧ در دوران تحریم نشان دادند، اضافه کرد: تا پایان سال آینده شاهد بهرهبرداری کامل از فازهای٢٢ و ٢٣ هستیم.
به گزارش روزنامه اعتماد، این مقام مسوول ظرفیت تولید گاز در منطقه پارس جنوبی را۴۶٠ میلیون مترمکعب اعلام کرد و ادامه داد: تا پاپان سال این ظرفیت را به ۵٢٠ میلیون متر مکعب میرسانیم. بیشک برای رسیدن به چنین ظرفیتی بخش هیدروکربوری ایران نیاز به سرمایهگذاری دارد. برنامه وزارت نفت و شرکت نفت نیز در راستای جذب سرمایه خارجی به همراه ورود تکنولوژی در قالب قراردادهای جدید بین ایران و شرکتهای خارجی است.
منوچهری با بیان اینکه در دوران پسابرجام شرکتهای بینالمللی زیادی از همکاری با شرکت ملی نفت ایران استقبال کردند، عنوان کرد: تاکنون ١۵ تفاهمنامه با شرکتهای بینالمللی امضا کردیم و با ١٢ شرکت دیگر نیز در حال مذاکرهایم که برخی از این تفاهمنامهها مانند فاز ١١ پارس جنوبی در قالب موافقتنامه اصولی (HOA) پیش رفتند.
معاون توسعه و مهندسی شرکت ملی نفت با اشاره به سابقه حضور شرکت شل در بخشهای متفاوت صنعت نفت ایران، گفت: این شرکت به تازگی تفاهمنامهای را در زمینه پتروشیمی به امضا رسانده است. آزادگان به تنهایی دارای ذخیره درجایی حدود ۶۵ تا۶٧ میلیارد بشکه نفت خام است. البته میزان نفت قابل استحصال بستگی به ضریب بازیافت دارد. این ضریب بازیافت برای شرکتهای چینی فعال در آزادگان جنوبی معادل ۵/۵ تا ۶ درصد است که قابل قبول نیست.
چینیها مراقب باشند
به گفته او قراردادهای قبلی در این میادین بین شرکت ملی نفت چین و سین اوپک در حد بازیابیهای اولیه برای تخلیه مخزن است که به هیچ عنوان برای جمهوری اسلامی ایران قابل قبول نیست. ایران انتظار دارد قراردادهای بلندمدت همراه با ضریب بازیافت بالا برای نفت سنگین پیشنهاد شود. لازم به تاکید است که انضباطهای دولت برای بررسی عملکرد شرکتهای خارجی همواره پا برجاست. البته ممکن است در برخی موارد رهبری پروژههای تعریف شده بر عهده شرکتهای ایرانی باشد.
منوچهری با تاکید براینکه نقش شرکت شل در میادین یادشده، نقش مطالعاتی است، اضافه کرد: از ١١شرکت ایرانی فعال در بخش بالادستی نفت که مورد تایید وزارت نفت هستند، ۵ شرکت برای فعالیت در حوزههای متفاوت مذاکره کردهاند. به این ترتیب شرکت ملی نفت ایران طرحهای متفاوتی که از سوی شرکتهای متفاوت مثل توتال، شرکتهای چینی و ژاپنی مطرح میشود را بررسی کرده و در قالب کنسرسیوم یا به وسیله برگزاری مناقصه بخشهای مختلف میادین را به شرط رعایت شرایط جمهوری اسلامی ایران واگذار میکند.
بر اساس گفتههای این مقام مسوول ١٠ درصد نفت کل کشور به میزان ٧ میلیارد بشکه درمیادین غرب کارون قرار دارد که به احتساب قیمت امروزطلای سیاه، این میزان نفت بهطور حدودی ٣۵ میلیارد دلار ارزش دارد. از طرفی وظیفه شرکت ملی نفت ایران در این میان ایجاد یک فضای رقابتی است وهرشرکتی که ضریب بازیافت بالاتری را پیشنهاد دهد، حضور آن را میپذیریم. البته معتقدیم که قراردادهای منعقد شده در این زمینه باید برد- برد باشد.
اولویت، برداشت از میادین مرزی
معاون توسعه و مهندسی شرکت ملی نفت با تاکید بر اینکه اولویت ما برداشت از میادین مرزی با ضریب بازیافت بالا است، گفت: درحال حاضر متوسط ضریب بازیافت در٢۵ تا ٢٧ درصد است که نسبت به ضریب بازیافت همسایگان جنوبی، رقم پایینی به شمار رفته و مورد قبول نیست.
منوچهری تصریح کرد: با توجه به افق ٢٠ سالهای که برای توسعه این میدانها در نظر داریم انتظار این است که شرکت شل پیشنهاد خود را برای تولید تجمعی و دستیابی به ضریب بازیافت بالاتر در این میدانها به شرکت ملی نفت ایران ارایه دهد؛ این امر بدون شک بسیار سرمایهبر است و نیاز به فناوریهای نوین دارد. همانطور که پیش از این هم اعلام شده است حضور شرکتهای ایرانی در کنار شرکتهای بینالمللی در قراردادهای جدید نفتی الزامی است.
معاون امور توسعه و مهندسی شرکت ملی نفت ایران گفت: در هفتههای آینده هم میزبان شرکتهای بینالمللی هستیم که امیدواریم حداکثر منافع ملی را برای کشورمان به همراه داشته باشد.
به گفته وی، توسعه میدانها به خصوص آزادگان و یادآوران در بهبود فضای کسب و کار استان خوزستان موثر است و با توجه به سهم حدود ٧٠ درصدی شرکتهای ایرانی در اجرای قراردادهای نفتی، رونق به کسب و کار شرکتهای نفتی داخلی بر میگردد. البته شرکتهای نفتی ایرانی باید در زمینههای مختلف از جمله حفاری افقی یا به کارگیری خدمات پیچیده حفاری توسعه یابند.
او ادامه داد: از شرکتهای خارجی نیز میخواهیم به جز تشکیل دفتر در ایران، مراکز مطالعاتی خود را نیز در کشورمان توسعه دهند، فارغالتحصیلان ممتاز ما را جذب کنند و بحث انتقال فناوری به شرکتهای ایرانی را مد نظر قرار دهند.
منوچهری ابراز امیدواری کرد که با توسعه میدانهای نفتی و همکاری شرکتهای بینالمللی با داخلی، اشتغالزایی افزایش یابد و اهداف صنعت نفت ایران محقق شود.
