ابعاد فاجعه انسانی در جریان خیزش سراسری اخیر ایران، با انتشار گزارشهای تحلیلی جدید، وارد مرحلهای تکاندهنده شده است که نشاندهنده یکی از خونبارترین سرکوبهای حکومتی در تاریخ معاصر منطقه است. در حالی که قطع کامل اینترنت و ایجاد بنبست خبری توسط جمهوری اسلامی مانع از جریان آزاد اطلاعات شده، نشریه معتبر تایم (TIME) در گزارشی مستند به نقل از یک گروه آکادمیک و پژوهشگران مستقل خارج از کشور، تخمین زده است که شمار جانباختگان این اعتراضات ممکن است به بیش از ۶۰۰۰ نفر در تنها سه روز نخست سرکوبها رسیده باشد. این آمار هولناک که بر اساس دادههای دریافتی از بیمارستانها، شاهدان عینی و منابع پزشکی داخلی استخراج شده، حاکی از آن است که نیروهای امنیتی با استفاده از سلاحهای جنگی و شلیک مستقیم، معترضان را در ابعادی وسیع هدف قرار دادهاند. انتشار این گزارش در رسانههایی چون صدای آمریکا (VOA) بازتاب گستردهای داشته و بر این نکته تأکید میکند که خاموشی دیجیتال، پوششی عمدی برای وقوع یک جنایت گسترده علیه بشریت بوده است.
جزئیات ارائهشده در این گزارش، تصویری دقیق از شبیخون نیروهای سرکوبگر به مراکز درمانی و خیابانهای اصلی شهرهای بزرگ ترسیم میکند که عمق فاجعه را بیش از پیش نمایان میسازد. طبق یافتههای تحقیقی نشریه تایم (TIME)، تنها در شامگاه پنجشنبه ۱۸ دیماه که همزمان با آغاز قطع اینترنت بود، در شش بیمارستان بزرگ تهران مجموعاً ۲۱۷ مورد مرگ ناشی از اصابت گلوله ثبت شده است. پژوهشگران با در نظر گرفتن میانگین کشتهها در بیمارستانهای دولتی و نظامی و تعمیم آن به سایر نقاط کشور، به رقم تخمینی ۶۱۷۸ جانباخته دست یافتهاند؛ رقمی که حتی با وجود رویکرد محافظهکارانه در محاسبات، بسیار فراتر از آمارهای پیشین است. گزارشهای تکمیلی در ایران اینترنشنال و مستندات عفو بینالملل نیز تأیید میکنند که نیروهای سپاه پاسداران با یورش به بخشهای اورژانس، نه تنها مجروحان را بازداشت کردهاند، بلکه پیکر کشتهشدگان را پیش از ثبت رسمی ربوده و به مکانهای نامعلوم انتقال دادهاند تا مانع از افشای ابعاد واقعی کشتار جمعی شوند.
این حجم از خشونت سیستماتیک، واکنشهای شدیدی را در سطح بینالمللی برانگیخته و جامعه جهانی را نسبت به سرنوشت غیرنظامیان در ایران به شدت نگران کرده است. آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل متحد، در بیانیهای که از طریق سازمان ملل (UN News) منتشر شد، از میزان خشونتها ابراز «وحشتزدگی» کرد و خواستار پایان فوری تیراندازی به سوی مردم شد. در لایه دیپلماتیک نیز، دونالد ترامپ، رئیسجمهوری آمریکا، با استناد به گزارشهای مربوط به قتلعام معترضان، بر لزوم پاسخگویی آمران این جنایات تأکید ورزیده است. شهادتهای تکاندهنده کادر درمان که از انباشت اجساد در نمازخانههای بیمارستان به دلیل تکمیل ظرفیت سردخانهها سخن میگویند، نشاندهنده فروپاشی کامل استانداردهای اخلاقی و حقوقی در ساختار قضایی و امنیتی ایران است. این آمارها، اگرچه در فضای رعب و وحشت کنونی به سختی راستیآزمایی میشوند، اما همسویی گزارشهای منابع معتبر جهانی نشان میدهد که حاکمیت در پی تثبیت بقای خود به قیمت نابودی هزاران جان بیگناه است.
در نهایت، میتوان چنین نتیجه گرفت که تخمین ۶۰۰۰ کشته، نه تنها یک آمار، بلکه سندی انکارناپذیر از رویارویی نهایی یک ملت با ساختاری است که به هیچیک از میثاقهای انسانی پایبند نیست. تفاوت فاحش میان آمارهای رسمی جمهوری اسلامی و تخمینهای نهادهای مستقل، گویای وحشت حاکمیت از قضاوت تاریخ و آگاهی جامعه جهانی است. میراث این روزهای تلخ، با نام جوانانی گره خورده است که در تاریکی مطلق خبری قربانی خشونتی عریان شدند؛ خشونتی که اکنون با افشای جزئیات آن در رسانههایی چون تایم، دیگر در پشت دیوارهای سانسور پنهان نخواهد ماند. آنچه امروز در ایران میگذرد، فراتر از یک بحران داخلی، امتحانی برای نهادهای بینالمللی است تا نشان دهند که آیا در برابر چنین حجمی از جنایت سازمانیافته، توان انجام اقدامات عملی برای حفاظت از جان انسانها را دارند یا خیر. توقف این ماشین کشتار، اکنون به یک مطالبه جهانی بدل شده که نیازمند فراتر رفتن از محکومیتهای لفظی است.
منابع مورد استفاده برای تدوین این گزارش: این نوشتار تحلیلی بر پایه گزارش تحقیقی مجله تایم (TIME)، بازتابهای خبری صدای آمریکا (VOA)، بیانیههای سازمان ملل متحد (UN News) و مستندات ایران اینترنشنال تنظیم شده است.