بیش از سه هفته از حمله اسرائیل و آمریکا به ایران میگذرد و تازهترین گزارش خبرگزاری رویترز حاکی از این است که دونالد ترامپ، رئیس جمهوری آمریکا اندکی پیش از این حمله پس از یک گفتوگوی تلفنی با بنیامین نتانیاهو، نخست وزیر اسرائیل، عملیات علیه ایران را تائید کرد. نیویورک تایمز نیز اخیرا از طرح موساد برای شعلهور شدن مجدد اعتراضات در ایران در میانه جنگ نوشته است.
خبرگزاری رویترز در گزارشی که شامگاه دوشنبه ۲۳ مارس منتشر کرده نوشته که کمتر از ۴۸ ساعت قبل از آغاز حمله مشترک آمریکا واسرائیل به ایران، بنیامین نتانیاهو طی یک گفتوگوی تلفنی با ترامپ در مورد دلایل آغاز چنین جنگ «پیچیده و دوردستی» صحبت کرد و رئیس جمهوری آمریکا را که در گذشته در کمپینهای انتخاباتیاش مخالف چنین جنگی بود با آن همراه کرد.
در این گزارش میخوانیم: هم ترامپ و هم نتانیاهو از گزارشهای اطلاعاتی که اوایل همان هفته دریافت کرده بودند، آگاه بودند که علی خامنهای، رهبر پیشین جمهوری اسلامی و معاونان کلیدیاش به زودی در مجموعه او در تهران ملاقات خواهند کرد و این امکان «حمله قطعسر» را فراهم میکند؛ یعنی «حملهای به بالاترین مقامات کشور که معمولا توسط اسرائیلیها استفاده میشود اما به طور سنتی کمتر توسط ایالات متحده به کار میرود.» هرچند اطلاعات بعدی نشان داد که این دیدار از شب شنبه به صبح شنبه منتقل شده است.
براساس این گزارش و به نقل از برخی افراد، نتانیاهو که «مصمم به پیشبرد عملیاتی بود که برای دههها به دنبال آن بود»، در این گفتوگوی تلفنی چنین استدلال کرد که ممکن است «هیچ زمانی بهتر» از آن موقع برای کشتن علی خامنهای و «انتقام از تلاشهای قبلی ایران برای ترور ترامپ وجود نداشته باشد».
رویترز در ادامه به این اشاره میکند که وزارت دادگستری ایالات متحده پیش از این یک مرد پاکستانی را به تلاش برای استخدام افراد در آمریکا در طرح ترور از سوی ایران متهم کرده است، که به عنوان انتقامی برای قتل قاسم سلیمانی، فرمانده ارشد سپاه قدس توسط واشنگتن در نظر گرفته شده بود.
بنا به گزارش رویترز وبه نقل از منابع داخلی در آمریکا که خواستند ناشناس بمانند، ترامپ پیش از این تماس نیز ایده انجام عملیات نظامی علیه ایران را تأیید کرده بود اما هنوز تصمیم نگرفته بود که چه زمانی یا تحت چه شرایطی ایالات متحده وارد عمل شود. هرچند نیروهای نظامی ایالات متحده برای هفتهها حضور خود را در منطقه تقویت کرده بودند، که باعث شد بسیاری در دولت این کشور نتیجه بگیرند که تنها مساله زمان مطرح است تا دونالد ترامپ تصمیم نهایی برای پیشبرد عملیات را بگیرد و «به نظر میرسد یکی از تاریخهای ممکن، چند روز قبلتر بوده که به دلیل وضعیت بد جوی لغو شده بود.»
رویترز نوشته که نتواسته دریابد که استدلال نتانیاهو چه تأثیری بر ترامپ داشته است ، اما این تماس به نوعی به عنوان «آخرین استدلال نتانیاهو برای همتای آمریکاییاش» محسوب میشد: «سه منبع آگاه از این تماس گفتند که باور دارند این تماس – همراه با اطلاعاتی که نشان میداد زمان برای کشتن رهبر ایران در حال تمام شدن است – کاتالیزوری برای تصمیم نهایی ترامپ برای صدور دستور به ارتش برای پیشبرد عملیات “خشم حماسی” بود.»
به گفته آنان نتانیاهو استدلال کرد که ترامپ میتواند با کمک به حذف رهبری جمهوری اسلامی «تاریخساز» شود. او افزوده بود که «ایرانیها حتی ممکن است به خیابانها بیایند» و این منجر به سرنگونی نظام شود.
در نهایت ترامپ تصمیم نهایی برای حمله را میگیرد و بمبهای اول صبح شنبه، ۲۸ فوریه فرود آمدند. رئیس جمهوری آمریکا نیز همان شب اعلام کرد که علی خامنهای در این حملات کشته است.
خبرگزاری رویترز نوشته که آنا کلی، سخنگوی کاخ سفید «به طور مستقیم» در این مورد توضیح نداده اما به این خبرگزاری گفته که عملیات نظامی طراحی شده برای این اهداف بوده است:«تخریب ظرفیتهای موشکی و تولیدی رژیم ایران، نابودی نیروی دریایی رژیم ایران، پایان دادن به توانایی آنها در تسلیح پروکسیها و تضمین این است که ایران هرگز نتواند به سلاح هستهای دست یابد» .اما نه دفتر نتانیاهو و نه نماینده ایران در سازمان ملل به درخواستهای رویترز برای اظهار نظر پاسخ ندادند.
هرچند پس از آن نتانیاهو ادعاها مبنی بر اینکه «اسرائیل به نوعی آمریکا را به درگیری با ایران کشانده است» را «اخبار جعلی» خواند و آنها را رد کرد. ترامپ نیز به طور علنی گفته است که تصمیم به حمله فقط متعلق به او بوده است.
ترامپ در کمپین انتخابات ۲۰۲۴ خود بر اساس سیاست خارجی اولین دوره خود پیش رفت و به طور علنی گفته بود که میخواهد از جنگ با ایران اجتناب کند و ترجیح میدهد با تهران به صورت دیپلماتیک برخورد کند.
اما وقتی گفتگوها در مورد برنامه هستهای ایران در بهار گذشته به توافق نرسید، ترامپ شروع به بررسی حمله کرد.
رویترز نوشته در حالی که پس از جنگ دوازده روزه، ایالات متحده آمریکا و ایران در حال مذاکره بر سر برنامههای هستهای و موشکی جمهوری اسلامی بودند، «اسرائیلیها همچنان خواستار کشتن خامنهای بودند.»
طرح موساد برای برانگیختن اعتراضات در میانه جنگ در ایران
از سوی دیگر روزنامه نیویورک تایمز نیز در تازهترین گزارش خود نوشته که «امیدوارهای ترامپ مبنی بر اینکه طرح اسرائیل برای تحریک یک شورش داخلی علیه حکومت دینی ایران میتواند جنگ را به سرعت به پایان برساند، تاکنون به شکست انجامیده است.»
در این گزارش که روز ۲۲ مارس منتشر شده آمده است که زمانی که ایالات متحده و اسرائیل برای جنگ با ایران آماده میشدند، دیوید بارنئا ، رئیس موساد به بنیامین نتانیاهو یک طرح ارائه داد. او در این طرح اعلام کرد که «چند روز پس از شروع جنگ، سرویس او احتمالا قادر خواهد بود که اپوزیسیون ایرانی را تحریک کرده و شورشها و دیگر اقدامات اعتراضاتی را آغاز کند که حتی میتواند منجر به سقوط حکومت ایران شود.» بارنئا همچنین این پیشنهاد را در ژانویه، در سفری به واشنگتن، به مقامات ارشد دولت ترامپ ارائه داد.
نیویورک تایمز نوشته که نتانیاهو این طرح را پذیرفت. علیرغم شک و تردیدهایی که در میان مقامات ارشد آمریکایی و برخی از مقامات دیگر در آژانسهای اطلاعاتی اسرائیل وجود داشت، او و ترامپ دیدگاه «خوشبینانهای» نسبت به آن داشتند.. آنها تصور میکردند که کشتن رهبران ایران در ابتدای جنگ، به همراه مجموعه عملیاتهای اطلاعاتی که برای «تشویق» به تغییر رژیم طراحی شده بودند، میتواند به یک «شورش گسترده» منجر شود که جنگ را به سرعت به پایان برساند. ترامپ به ایرانیان در اولین سخنرانی خود در شروع جنگ گفت: « اکنون زمان آن است که سرنوشت خود را در دست بگیرید و آیندهای شکوفا و باشکوه را که در دسترس شماست، مهیا کنید.»
این روزنامه آمریکایی در ادامه نوشت که اما سه هفته پس از آغاز جنگ، هنوز در ایران اعتراضات خیابانی شکل نگرفته است و ارزیابیهای اطلاعاتی آمریکا و اسرائیل نشان دادهاند که «حکومت دینی ایران ضعیف شده اما همچنان دستنخورده باقی مانده است و ترس گسترده از نیروهای نظامی و پلیس ایران، چشمانداز شورش در کشور و همچنین حملات مرزی از سوی گروههای اقلیمی خارج از ایران را کاهش داده است.»
نیویورک تایمز در گزارش خود با استناد به اظهارات و مصاحبههای بیش از دوازده مقام کنونی و سابق آمریکایی، اسرائیلی و دیگر مقامات خارجی که بیشتر آنها با شرط ناشناس ماندن به گفتوگو در مورد مسائل امنیت ملی و اطلاعاتی در طول جنگ پرداختهاند ، نوشته که باور به اینکه اسرائیل و ایالات متحده میتوانند شورش گستردهای را برانگیزند، «اشتباه اساسی» در برنامهریزی برای جنگی بود که در سراسر خاورمیانه گسترش یافت: «به جای فروپاشی داخلی، حکومت ایران مستحکم شده و جنگ را تشدید کرده است، به حملات متقابل علیه پایگاههای نظامی، شهرها و کشتیها در اطراف خلیج فارس و همچنین تاسیسات نفتی و گازی آسیبپذیر ادامه داده است.»
هرچند برخی از این مقامات در گفتوگو با نیویورک تایمز گفتهاند که همچنان احتمال وقوع مجدد اعتراضات در میانه جنگ وجود دارد، اما این روزنامه نوشته که در پشت صحنه « نتانیاهو ابراز ناامیدی کرده که وعدههای موساد برای برانگیختن شورش در ایران هنوز محقق نشده است.» بنا به گزارش این روزنامه او در یکی از جلسات امنیتی پس از شروع جنگ، اظهار ناراحتی کرده که «ترامپ ممکن است هر لحظه تصمیم به پایان دادن به جنگ بگیرد و عملیات موساد هنوز به نتیجه نرسیده است.»
نتانیاهو و نیاز او به جنگ با ایران
نیویورک تایمز پیش از این در ۱۳ مارس جاری در گزارشی با عنوان «جنگی برای یک نفر» به قلم « مایراو زونساین» نوشت بنیامین نتانیاهو «بخش زیادی» از عمر سیاسی خود را صرف کرده است تا جنگ با ایران را نه تنها «اجتنابناپذیر» بلکه «بهموقع» نشان دهد. بنابراین، برای نخستوزیر اسرائیل، این درگیری، به محض اینکه آغاز شد به منزله پیروزی بود: «نه به این دلیل که هر نتیجهای برای اسرائیل خوب است، بلکه به این دلیل که او میتواند تقریبا هر نتیجهای را بهعنوان مدرکی برای اثبات اینکه از ابتدا درست گفته بود، به فروش برساند: این که با ایران باید مقابله میشد، این که استفاده از زور اجتنابناپذیر بود و این که تاخیر، فقط تهدید را خطرناکتر میکرد.»
نگارنده این مطلب سپس به سابقه نتانیاهو در سالهای گذشته برای طرح حمله به ایران اشاره میکند و مینویسد که در سالهای ۲۰۱۰ و ۲۰۱۱ ، زمانی که نتانیاهو تصمیم به حمله به تأسیسات هستهای ایران گرفت، رئیس امنیت اسرائیل و مشاوران ارشد دولت مخالفت کردند« آنها استدلال کردند که نیروهای دفاعی اسرائیل برای چنین حملهای آماده نیستند و این ممکن است پیشرفتهایی که اسرائیل در کمپین مخفیانه به دست آورده بود را معکوس کند.» اما پانزده سال بعد، دیگر هیچصدای مخالفی در نیروهای نظامی یا دولت اسرائیل وجود ندارد، زیرا نتانیاهو خود را با «وفاداران و سیاستمداران ایدئولوژیک » احاطه کرده است و در واشنگتن، یک رئیسجمهور آماده جنگ وجود دارد: «بنابراین، نتانیاهو آنچه را که میخواست بدست آورد: یک کمپین مشترک آمریکایی-اسرائیلی به رهبری کاخ سفید آماده و شروع نمایش با کشته شدن علی خامنهای.»
در ادامه این گزارش میخوانیم: « نتانیاهو نیازی به پیروزی کامل ندارد. او فقط به یک روایت پایدار نیاز دارد. این تنها برای حواسپرتی رأیدهندگان اسرائیلی نیست که به پای صندوقهای رای میروند. بلکه همچنین در مورد تثبیت دکترین امنیت ملی اسرائیل است که همیشه دیپلماسی را کنار میگذارد. او نیاز دارد که اسرائیلیها درباره تهران صحبت کنند نه ۷ اکتبر، درباره دشمنان وجودی نه پاسخگویی سیاسی یا فاجعه حلنشده در غزه؛ جایی که پس از تقریبا دو و نیم سال تخریب بیهدف، هنوز حماس باقی مانده است؛ یا حتی درباره بحران لبنان، جایی که درگیری مجدد با حزبالله هیچ نشانهای از کاهش ندارد.»
به گفته نویسنده این مطلب «جنگ با ایران آن ناکامیها را پاک نمیکند، اما آنها را به پسزمینه منتقل میکند. همچنین، گفتگوی سیاسی را به زمینهای احساسی و سیاسی برمیگرداند که نتانیاهو همیشه احساس قدرت بیشتری در آن داشته است: استفاده از ترس با ادعای این که تنها او بهطور واقعی مقیاس تهدید ایران برای اسرائیل را درک میکند، و وعده اینکه میتواند چنین تهدیدی را از طریق زور از بین ببرد.»
به کانال تلگرام سایت ملیون ایران بپیوندید