
فریدون فشارکی، رئیس افتخاری موسسه مشاوره انرژی FGE NexantECA، در گفتوگو با بلومبرگ با اشاره به اختلاف روایتها درباره وضعیت تنگه هرمز گفت این آبراه بهطور کامل بسته نیست و جریان نفت از «مسیرهای اصلی» آن به شدت کاهش یافته است.
آقای فشارکی در پاسخ به این پرسش که آیا تنگه هرمز واقعا بسته است، گفت پیش از آغاز جنگ، روزانه حدود ۱۵ میلیون بشکه نفت خام و حدود ۵ میلیون بشکه فرآوردههای نفتی از این مسیر عبور میکرد. به گفته او، اکنون بر اساس دادههای قابل مشاهده، حدود ۵ تا ۶ میلیون بشکه نفت در روز از تنگه هرمز عبور میکند.
کارشناس ایرانی-آمریکایی انرژی افزود احتمالا حدود ۲ میلیون بشکه دیگر در روز نیز بهصورت غیرعلنی و از طریق روشهایی مانند انتقال کشتیبهکشتی جابهجا میشود.
آقای فشارکی در ادامه گفت با احتساب مسیرهای جایگزین، از جمله خطوط لوله و مسیرهای انتقال نفت از طریق فجیره و دریای سرخ، حدود ۳ تا ۴ میلیون بشکه در روز دیگر نیز از این طرق از منطقه خارج میشود. بنابراین، به گفته او، مجموع جریان نفت خام در شرایط کنونی حدود ۱۱ تا ۱۲ میلیون بشکه در روز است؛ رقمی که در مقایسه با حدود ۱۵ میلیون بشکه پیش از بحران کاهش یافته، اما به گفته این کارشناس، وضعیت عرضه نفت «آنقدر که به نظر میرسد بد نیست.»
با این حال، فشارکی تاکید کرد وضعیت در بازار فرآوردههای نفتی بسیار وخیمتر است و در حال حاضر تقریبا هیچ جابهجایی قابلتوجهی از فرآوردههای پالایششده انجام نمیشود.
او در پاسخ به این پرسش که آیا انتظار دارد جریان نفت خام در ماههای آینده افزایش پیدا کند، گفت سطح فعلی، در صورت تداوم شرایط موجود، احتمالا همان سطحی است که باید در ماههای آینده انتظار داشت.
احتمال حمله ایران به منافع آمریکا
رئیس افتخاری FGE NexantECA در بخش دیگری از این گفتوگو درباره چشمانداز درگیری میان ایران و آمریکا گفت به باور او، احتمال بالایی وجود دارد که ایران به منافع آمریکا، از جمله پایگاههای این کشور، حمله کند.
آقای فشارکی گفت ایران ممکن است به دنبال یک جنگ فرسایشی محدود باشد؛ در شرایطی که آمریکا از یک سو اجازه میدهد محدودیتها در تنگه هرمز ادامه پیدا کند و از سوی دیگر تلاش میکند درآمدهای ایران را تحت فشار قرار دهد.
به گفته او، ایران همچنان مقداری نفت در خارج از تنگه هرمز دارد که میتواند آن را به فروش برساند، اما این ظرفیت نمیتواند بیش از چند ماه دوام بیاورد.
آقای فشارکی همچنین گفت فشار اقتصادی ممکن است در نهایت ایران را به سمت تلاش برای دستیابی به یک توافق سوق دهد. او با اشاره به آنچه بیعلاقگی آمریکا به آغاز روند صلح توصیف کرد، گفت احتمال دارد ایران برای رسیدن به توافق، خود ابتکار عمل را برای آغاز مذاکرات در دست بگیرد.
هشدار درباره اختلال بیشتر در بازار انرژی
خبرنگار بلومبرگ در ادامه از فشارکای پرسید اگر ایران به منافع آمریکا حمله کند، چه اثری بر بازار انرژی خواهد داشت.
فشارکی در پاسخ گفت در صورت چنین حملاتی، حتی جریان نفتی که در حال حاضر از منطقه خارج میشود نیز ممکن است مختل شود. او حجم این جریان را حدود ۶ تا ۸ میلیون بشکه در روز عنوان کرد و گفت اختلال در همین میزان عرضه نیز میتواند بر بازار انرژی تاثیر بگذارد.
به گفته او، در صورت گسترش درگیری، نگرانی درباره امنیت عرضه نفت افزایش خواهد یافت و بخشی از جریانهایی که اکنون همچنان برقرار هستند نیز ممکن است متوقف یا مختل شوند.
«سیستم در حال خفه شدن است»
آقای فشارکی در بخش دیگری از اظهارات خود به وضعیت سوخت در داخل ایران اشاره کرد و گفت حتی بنزین نیز در ایران با کمبود مواجه شده است.
او گفت ایران در شرایط کنونی نمیتواند بنزین مورد نیاز خود را به میزان کافی وارد کند و از سوی دیگر توان تولید کافی برای تامین نیاز بازار داخلی را نیز ندارد.
این کارشناس انرژی با بیان اینکه «سیستم در حال خفه شدن است»، گفت چنین وضعیتی نمیتواند ادامه پیدا کند و به باور او، حاکمیت ایران ممکن است به دنبال ایجاد یا تشدید یک بحران باشد تا بتواند از دل آن راهی برای تغییر شرایط موجود پیدا کند.
آقای فشارکی در عین حال آمریکا را در موقعیت قدرتمندی توصیف کرد و گفت واشنگتن در شرایط کنونی میتواند با حفظ فشار و عدم انجام اقدام مستقیم، موقعیت خود را حفظ کند.
