لشکر فاطمیون به عنوان یک نیروی شبهنظامی متشکل از مهاجران افغانستانی، در سال ۱۳۹۲ با سازماندهی و حمایت مستقیم نیروی قدس سپاه پاسداران انقلاب اسلامی ایران برای مشارکت در جنگ داخلی سوریه پایهگذاری شد. هدف اصلی از تشکیل این گروه، حمایت عملیاتی از دولت بشار اسد در برابر مخالفان مسلح و گروههایی نظیر داعش و جبههالنصره و همچنین محافظت از اماکن مذهبی شیعیان در دمشق عنوان شده است. این نیروها که در ابتدا در قالب یک تیپ کوچک فعالیت میکردند، به دلیل گسترش درگیریها به سطح لشکر ارتقا یافته و در نبردهای کلیدی همچون بازپسگیری حلب نقش ایفا کردند. از منظر ساختاری، فرماندهی و تأمین لجستیکی این گروه تحت نظارت نهادهای نظامی ایران قرار دارد و جذب نیرو در آن عمدتاً از میان جامعه شیعیان هزاره مقیم ایران و افغانستان انجام شده است.
در کنار فعالیتهای نظامی در خارج از مرزها، اعضای این لشکر و خانوادههای آنان در داخل ایران نیز حضور اجتماعی و نمادین فعالی دارند. در روزهای اخیر، تجمعات و رژههای خودرویی و موتوری توسط رزمندگان و خانوادههای شهدای این گروه در شهرهایی نظیر مشهد و قم برگزار شده است که هدف از آن تجدید میثاق با آرمانهای انقلاب اسلامی ایران و نمایش همبستگی در چارچوب محور مقاومت بیان شده است. در این مراسمها، مقامات فرهنگی لشکر بر آمادگی این نیروها برای مقابله با تهدیدات فرامرزی تأکید کرده و رسالت خود را صیانت از ارزشهای دینی و انسانی فراتر از مرزهای جغرافیایی تعریف میکنند. این رویکرد نشاندهنده پیوند تشکیلاتی و ایدئولوژیک عمیق میان این نیروی نظامی و سیاستهای راهبردی جمهوری اسلامی ایران است.
حضور و فعالیت لشکر فاطمیون همواره با تحلیلها و واکنشهای متفاوتی در سطح بینالمللی همراه بوده است. در حالی که مقامات رسمی ایران و فرماندهان این لشکر، اقدامات خود را در راستای «دفاع از حرم» و مبارزه با تروریسم بینالملل توصیف میکنند، برخی سازمانهای حقوق بشری و دولتهای غربی نسبت به استفاده از پناهجویان در جنگهای نیابتی و پیامدهای امنیتی حضور این افراد در منازعات منطقهای ابراز نگرانی کردهاند. گزارشهای مستقل حاکی از آن است که ترکیبی از انگیزههای مذهبی، مشوقهای مالی و تلاش برای کسب موقعیت قانونی در ایران در پیوستن افراد به این واحدها مؤثر بوده است. با این حال، لشکر فاطمیون همچنان به عنوان یکی از بازوهای تأثیرگذار در معادلات قدرت منطقه شناخته میشود که مأموریتهای خود را در هماهنگی کامل با دکترین دفاعی ایران پیش میبرد.
منابع مورد استفاده:
به کانال تلگرام سایت ملیون ایران بپیوندید