در بررسی انواع حکومتها، نظام سیاسی که در آن حکومت تقریباً تمام جنبههای زندگی عمومی و خصوصی افراد را کنترل میکند را توتالیتر می خوانند. رژیمهای توتالیتر اغلب استقرار و حفظ قدرت سیاسی را از طریق استفاده از یک ایدئولوژی فراگیر رسمی و تبلیغات فراوان حکومتی از راه رسانههایی که عمده آنها در انحصار دولت است، برقراری کیش شخصیت (مقدس کردن یک نفر در راس حکومت) محدود کردن و ممانعت از بحث آزاد و نقد حاکمیّت، استفاده از فضای سانسور و استفاده از تاکتیکهای ایجاد رعب محقّق میسازند.در این نوع حکومتها دولت تقریباً بر تمام شئون زندگی عمومی و رفتارهای خصوصی شهروندان نظارت و کنترل دارد. به تعریف سیاستدانان برجسته یک دولت تمامیّتخواه میکوشد تا همه جمعیّت زیر دست خود را برای تحقّق بخشیدن به اهداف دولتی بسیج کند و فعالیّتهایی که همسو با این اهداف نباشند از جمله فعالیّتهایی مانند تشکیل اتحادیههای کارگری، نهادهای مذهبی تأیید نشده از سوی دولت یا احزاب سیاسی مخالف، تحمّل نمیشوند.
در این نوع حکومتها بایکوت و سانسورهای شدید رسانهها، مطبوعات، سایتها برای احزاب و اقلیتهای مذهبی، فرقهها و گروههای مختلف، فشارهای امنیتی شدید، وجود زندانیهای سیاسی و فعال مدنی، عدم نقد پذیری و برخورد با منتقدان، عدم آزادی بیان موجب میشود تا شیوههای مبارزاتی متفاوتی از جمله فعالیتهای چریکی، ترور، یورش، شورش، تخریب اماکن دولتی و حکومتی و یا مبارزات بیخشونت (مقاومت مدنی) همچون جنگ اطلاعات، برپایی اعتصاب، بیدار (با سکوت در روز یا شب)، اعلامیه پخش کردن، دستنویسی شعارها و اعلامیهها، کپی کردن سخنرانیها و نوارهای صوتی، اعتراض از طریق هنر شامل تئاترهای خیابانی، موسیقی و شعر اعتراض، آموزش جامعه و ارتقاء سطح آگاهی، نافرمانی مدنی، تحریم، درگیری حقوقی یا دیپلماتیک، خودداری از دریافت جوایز و افتخارات، اعتصاب عمومی، مبارزهی منفی، عدم شرکت در انتخابات و راهپیماییهای حکومتی و … را از سوی افراد جامعه و گروهها و حزبها شاهد باشیم.
دراویش در ایران از جمله دراویش سلسلهی نعمت الهی گنابادی هم از این قاعده مستثنی نیستند. حتی با وجود آنکه در مذهب شیعه اثنی عشری هستند و طبق نص قانون اقلیت هم محسوب نمیشوند اما در سالهای اخیر شاهد انواع سرکوبها و برخوردهای امنیتی با این قشر از مردم جامعه ایران بودهایم. تخریب حسینیهها و اماکن متبرکه ایشان، دستگیری و بازداشت مشایخ و بزرگان این سلسله، نفی بلد و حصر رهبر این سلسله و بایکوت رسانهای به طوری که حتی بردن نام سلسله و نیز نام دکتر نورعلی تابنده، قطب این سلسله، در رسانهها ممنوع است.
با این وجود مبارزات دراویش گنابادی به رهبری دکتر تابنده در طی این سالها علی الخصوص دههی اخیر منطبق با الگوهای اعتراضات مدنی و کنش بی خشونت بوده است. در همین راستا مرکز مطالعات بی خشونت به عنوان یکی از قهرمانان مبارزات بدون خشونت از دکتر تابنده یاد می کند.
برگزاری جلسات درویشی (به صورت، خواندن کتب مربوطه، ایراد سخنرانیهای دکتر تابنده و ایجاد فضایی برای پرسش پاسخ و شنیدن راهنماییهای ایشان و شعرخوانی) به طور منظم و مکتوب شدن فرمایشاتشان، برگزاری جلسات متدوال ماهانه با اصناف مختلف، پیگیری و درگیریهای حقوقی در مقابل برخوردهای غیرقانونی حاکمیت، از جمله بررسی حقوقی تخریب غیر قانونی اماکن مذهبی آنها و دستگیریها و… اعتصاب غذای دو هزار نفره و همگام با اعتصاب غذای وکلای گنابادی که در پی پیگیریهای حقوقی تخریب اماکن مذهبی دستگیر و بازداشت شده بودند و … از جمله الگوهای مبارزاتی این قشر مردم ایران است.
اخیرا شاهد آن بودیم که این قشر فعال جامعه با حضور ۱۲ شبانه روزی مقابل بیمارستان مهر در پی بستری شدن دکتر نور علی تابنده قطب سلسلهی نعمت الهی گنابادی در اوج بایکوت خبریشان و آنهم درست در زمانی که فضای امنیتی موجود در جامعه شدت گرفته است، به گونهای دیگر مراتب اعتراض خود را به گوش همگان رساندند.
در روز ۱۴ اسفند ماه و با شنیدن خبر بستری شدن قطب سلسلهی گنابادی جمع کثیری از درویشان و ارادتمندان وی به منظور دیدار و عیادت ایشان از شهرهای مختلف ایران در مقابل این بیمارستان حضور پیدا کرده بودند و این درحالی است که ماموران امنیتی با حضور در بیمارستان خواستار ملاقات با دکتر تابنده و پراکنده شدن جمعیت حاضر و دسترسی به پرونده پزشکی ایشان شده بودند اما ایشان بدون توجه به این فضای امنیتی و با دیدگاهی اجتماعی، نوعی اعتراض مدنی را پی گرفتند، تا انجا که علاوه بر پذیرش هر روزهی ملاقات شوندگان چه درویش چه غیر درویش، چند دقیقهای را هم کنار پنجرهای که رو به کوچهی اسکان دراویش در این ۱۲ روز بود امده و با تکان دادن دست، گل دادن به انان، دستهای گره شده به نشانهی اتحاد و همدلی و … با انان ارتباط برقرار میکردند. و حتی با وجود فشارهای امنیتی شدید و ایجاد فضای رسانهای برای عدم برگزاری جشن آیینی چهارشنبه سوری، دراویش با راهنماییهای ایشان مبنی بر لزوم برگزاری این جشن آیینی ایرانی در مقابل همان بیمارستان جشن گرفته و اتش روشن کرده و به شادی پرداختند. مبارزهی بی خشونت در زمانی معنا پیدا میکند و میتواند به ثمر نشیتد که همدلی و اتحاد میان افراد جامعه به گونهای باشد تا بتوانند در مسائل و مشکلات گوناگون اجتماع با شناختن فرصتها و تهدیدها به خوبی و بر اساس الگوهای صحیح عمل کنند. اتحاد و همدلی دراویش و حضور فعال این قشر در اجتماع (برخلاف آنچه که بر علیهشان تبلیغ می شود) و ادامهی مسیر در جهت درست و رو به هدف با هدایتگری آگاه و پیشرو در عرصهی علم و اجتماع موجب گشته تا از آنان به عنوان یکی از موفقترین جنبشهای بیخشونت یاد کنیم.
از: آمدنیوز
به کانال تلگرام سایت ملیون ایران بپیوندید