فرانسه روز جمعه اعلام کرد سفرای خود در آمریکا و استرالیا را بی درنگ فرا می‌خواند. این بخاطر اعتراض پاریس به توافقی است که دولت آمریکا اخیرا اعلام کرد و طبق آن این کشور بدون مشورت با مقامات فرانسه به استرالیا زیردریایی‌های اتمی می‌دهد.

وزیر خارجه فرانسه در بیانیه‌ای اعلام کرد که این تصمیم را امانوئل ماکرون، رئیس‌جمهور این کشور، گرفته است.

ژان ایو لودریان گفت: «من به درخواست ریاست جمهوری تصمیم گرفته‌ام که بلافاصله دو سفیر فرانسه در آمریکا و استرالیا را برای مشورت به پاریس فرا بخوانم. این تصمیم استثنایی بخاطر استثنایی بودن خبری است که استرالیا و آمریکا در روز ۱۵ سپتامبر اعلام کردند.»

آمریکا و استرالیا توافق خود را تا پیش از روز چهارشنبه که اعلام عمومی شد از فرانسوی‌ها مخفی نگاه داشته بودند. آقای ماکرون حالا با این حرکت استثنایی که بین کشورهای متحد کم‌تر اتفاق می‌افتد اوج خشم پاریس را نشان داده است.

آقای لودریان در بیانیه خود تاکید کرد که حرکت واشنگتن و کانبرا را زیر پا گذاشتن اعتماد دوجانبه بین آن‌ها و پاریس می‌داند.

علت خشم پاریس از توافق استرالیا و آمریکا این است که پیش از این توافق مشابهی بین فرانسه و استرالیا وجود داشت که اکنون لغو خواهد شد؛ اتفاقی که چند میلیارد دلار ضرر به فرانسه خواهد زد. لودریان گفت این اقدام واشنگتن و کانبرا «رفتاری غیر قابل قبول از سوی کشورهای متحد و شریک است.» او گفت این تصمیم «بر اصل درکی که ما از ائتلاف‌هایمان داریم و بر نظرمان راجع به اهمیت حوزه اقیانوس‌های هند و آرام برای اروپا تاثیر می‌گذارد.»

لدرویان و سایر مقامات دولت فرانسه در روز پنجشنبه نیز واکنش خشم آلودی نشان داده بودند، اما تصمیم دیپلماتیک روز جمعه نشان می‌دهد که ناراحتی پاریس است بیش از آن است که پیش از این تصور می‌رفت.

مقامات آمریکا گفته‌اند که خبر را صبح روز چهارشنبه به فرانسوی‌ها دادند؛ یعنی چند ساعت پیش از آن‌که آقای بایدن دست به اعلام عمومی آن زد. واشنگتن در ضمن می‌گوید که مقامات ارشد آمریکا کوشیده‌اند پیش از درز کردن خبر به رسانه‌های استرالیا و آمریکا جلساتی با همتایان فرانسوی خود در این مورد داشته باشند اما موفق نشده‌اند.

مشاوران امنیت ملی آقای بایدن می‌گویند باور ندارند که خشم فرانسوی‌ها آسیبی طولانی‌مدت به روابط پاریس و واشنگتن بزند. فرانسه اولین متحد تاریخ آمریکا است که از زمان انقلاب این کشور علیه سلطنت بریتانیا کنار آن ایستاده است. این دو کشور امروز هر دو عضو سازمان ناتو هستند و در شماری از مسائل در سراسر جهان همکاری می‌کنند: از جمله مبارزه با سازمان‌های تروریستی اسلام‌گرا در قاره آفریقا که فرانسه پیشگام آن است.

مقامات دولت بایدن در زمان نوشتن این مطلب هنوز به تصمیم فرانسوی‌ها واکنش نشان نداده‌اند.

آنتونی بلینکن، وزیر خارجه، روز پنجشنبه تاکید کرده بود که فرانسه «شریک حیاتی» آمریکا در منطقه اقیانوس‌های هند و آرام و سراسر جهان است. او در سخنان خود در وزارت خارجه گفته بود: «می‌خواهم تاکید کنم که هیچ شکاف منطقه‌ای بین منافع ما و شرکایمان در حوزه اقیانوس اطلس و در حوزه اقیانوس آرام وجود ندارد.» او در ضمن تاکید کرده بود که از «نقش مهم» کشورهای اروپایی در منطقه اقیانوس‌های هند و آرام استقبال می‌کند و خواهان «تعمیق همکاری» با فرانسه در این زمینه است.

آخرین مورد عمده فراخواندن سفیر از واشنگتن در ماه مارس امسال صورت گرفتُ پس از آن‌که آقای بایدن در مصاحبه‌ای گفت همتای روس‌اش، ولادیمیر پوتین، «قاتل» است و «بهای» دخالت در انتخابات ریاست‌جمهوری ۲۰۲۰ آمریکا را پرداخت خواهد کرد، روسیه سفیر خود را به مسکو فراخواند.

توافق زیردریایی بخشی از توافق امنیتی جدید بین آمریکا، بریتانیا و استرالیا است.

سفارت فرانسه در واشنگتن پیش از این برای نشان دادن ناراحتی خود یک مهمانی را که قرار بود به مناسبت بزرگداشت یک مناسب تاریخی برگزار شود لغو کرده بود: این جشنی برای ۲۴۰امین سالگرد یک پیروزی نیروی دریایی فرانسه در جنگ انقلاب آمریکا بود که به رسیدن آمریکا به استقلال کمک کرد. این جشن بزرگداشت «نبرد چساپیک» قرار بود روز جمعه در خانه سفیر فرانسه در واشنگتن برگزار شود و همراه با جشنی در یک کشتی در بالتیمور باشد؛ خانه آقای سفیر اما حالا خالی خواهد بود و سفیر در فرانسه پای حرف‌های ماکرون می‌نشیند تا رئیس کاخ الیزه فصل بعدی روابط دو کشور را رقم بزند.