در ولایت بدخشان در شمال شرقی افغانستان، ده‌ها بیل مکانیکی شبانه‌روز مشغول به‌کارند تا از کوه‌هایی که زمانی محل چرای دام‌ها و رفت‌وآمد روستاییان بود، طلا استخراج کنند. هزاران معدن‌چی در منطقه شیوه، در حدود ۵۰ کیلومتری شمال شرقی فیض‌آباد، مستقر شده‌اند و برای سرمایه‌گذارانی از سراسر کشور طلا استخراج می‌کنند. برخی از ساکنان منطقه از این «تب طلا» سود برده‌اند، اما بعداً پشیمان شده‌اند؛ از جمله محمدامین، کشاورز محلی. این پیرمرد ۷۴ ساله به خبرگزاری فرانسه می‌گوید: «قبلاً رودخانه عمیق و آب آن پاک بود. اما از زمان آغاز معدن‌کاری، آب رودخانه دیگر قابل آشامیدن نیست و حتی نمی‌توان با آن حمام کرد.»

امین در حالی که اشک در چشمانش حلقه زده بود، گفت علف‌های حاشیه رودخانه «کاملاً از بین رفته‌اند» و به دلیل «باد و گردوغبار» دیگر کشاورزی ممکن نیست. او اکنون فقط می‌تواند تا ۱۵ بز را تغذیه کند، در حالی که قبلاً نگهداری از ۴۰ بز برایش ممکن بود. او زمینش را به مبلغ ۲۰هزار دلار به یک شرکت معدنی اجاره داد، اما فقط نصف این مبلغ را دریافت کرد؛ شرکتی که به وعده خود مبنی بر بازسازی زمین‌ها پس از پایان کار نیز عمل نکرد.

مقامات طالبان از زمان بازگشت به قدرت در پنج سال پیش، بخش معدن را گسترش داده‌اند تا با بهره‌برداری از منابع زیرزمینی فراوان افغانستان، خزانه دولت را تقویت کنند. عبدالمتین رحیم‌زی، رئیس اداره معادن بدخشان گفت که آن‌ها «نزدیک به ۶۵۰ تا ۷۰۰ شرکت را ثبت کرده‌اند و هزاران نفر به صورت دستی کار می‌کنند.» بانک جهانی نیز در گزارشی در ماه مه اعلام کرد که از سال ۲۰۲۱ صدها قرارداد معدنی امضا شده و «رشد واقعی این بخش به طور متوسط سالانه ۲۵ تا ۳۰ درصد» بوده است.

در حالی که استخراج معدن در روستای امین موقتاً متوقف شده، در فاصله‌ای نه چندان دور از خانه او، در دره «گولک‌دره»، ده‌ها حفار در حال کندن دل کوه هستند. با توجه به کمیاب بودن شغل در افغانستان، این منطقه کارگرانی را از سراسر کشور به خود جذب کرده است. محمدآقا خواجه‌خیل ۲۱ ساله، اهل کابل که پنج سال است در بخش معدن کار می‌کند و ماهانه ۱۰هزار افغانی (۱۵۰ دلار) بابت بارگیری کامیون‌ها دریافت می‌کند، در میان صدای کرکننده بیل‌های مکانیکی می‌گوید: «این کار بهتر از هر چیز دیگری است… در کابل شغل زیادی وجود ندارد.»

شفیع‌الله احسان، ۳۲ ساله و پدر پنج فرزند، حدود سه ماه پیش بیل مکانیکی خود را از فاصله‌ای چندصد کیلومتری از جلال‌آباد به اینجا آورده است. او که ماهانه ۲۵هزار افغانی درآمد دارد، می‌گوید: «در جلال‌آباد استخراج طلا شروع نشده بود و این کار در بدخشان جریان داشت؛ بنابراین چاره‌ای نداشتیم جز اینکه ماشین‌آلات خود را به اینجا بیاوریم.»

وزارت معادن و پترولیم تلاش کرده این صنعت را ساماندهی کند. همایون افغان، سخنگوی این وزارتخانه گفت که در «حکومت قبلی» منابع «به صورت بی‌رویه استخراج می‌شد و تحت نظارت نبود.» سخنگوی این وزارتخانه افزود استخراج طلا در شمال سرعت گرفته است؛ از جمله در ولایت همجوار تخار که یک شرکت افغان با شرکای چینی در آن مشغول به کار است.